Cuộc đua vốn khủng của ngân hàng Việt trước thềm Basel III

Việc triển khai Basel III đang mở ra cả cơ hội lẫn thách thức cho các ngân hàng Việt, khi họ phải nâng cao vốn, cải thiện quản trị rủi ro và chuẩn bị cho cuộc đua hội nhập tài chính quốc tế.

“Chạy đà” cho chuẩn mực Basel III

Với Thông tư 14/2025 – bước đệm quan trọng hướng tới Basel III – chính thức có hiệu lực, hệ thống ngân hàng Việt Nam bước vào giai đoạn tăng tốc về vốn. Các nhà băng lớn và tư nhân đều triển khai song song nhiều phương án: chia cổ tức bằng cổ phiếu, phát hành riêng lẻ, phát hành cổ phiếu thưởng, bổ sung vốn cấp 2.

Basel III yêu cầu vốn tự có cao hơn, chất lượng vốn tốt hơn, biên độ an toàn rộng hơn cùng bộ chỉ số quản trị rủi ro đa dạng từ thanh khoản, thị trường đến rủi ro hoạt động. Các chỉ số như CAR, hệ số đòn bẩy, tỷ lệ vốn cấp 1 đều được nâng chuẩn, buộc các ngân hàng phải đánh giá lại khả năng chống chịu biến động kinh tế.

Cuộc đua tăng vốn nóng bỏng

Tính đến tháng 11/2025, tổng vốn điều lệ của 28 ngân hàng đạt hơn 926.000 tỷ đồng, tăng gần 16% so với cuối 2024.

Trong nhóm Big4, Vietcombank (VCB) phát hành hơn 2,76 tỷ cổ phiếu trả cổ tức, nâng vốn lên 83.557 tỷ đồng, đồng thời chào bán riêng lẻ 543 triệu cổ phiếu. BIDV (BID) dự kiến tăng vốn lên gần 91.870 tỷ đồng, trở thành ngân hàng dẫn đầu. VietinBank (CTG) cũng nâng vốn dự kiến lên 77.670 tỷ đồng.

Nhóm tư nhân, MB (MBB) tăng vốn lên 80.550 tỷ đồng, trở thành ngân hàng tư nhân lớn nhất về vốn. SHB, ACB, MSB, VIB, LPBank, Nam A Bank cũng ghi nhận mức tăng ấn tượng. Cuối năm, các đợt phát hành cổ phiếu trả cổ tức, ESOP hay riêng lẻ đang dồn dập, khiến thứ tự bảng xếp hạng vốn điều lệ liên tục thay đổi.

Basel III: Cú hích nâng tầm hệ thống ngân hàng

Ông Nguyễn Quang Huy, CEO Khoa Tài chính – Ngân hàng (ĐH Nguyễn Trãi), nhận định, tăng vốn không chỉ để tuân thủ Basel III mà còn xây dựng nền tảng vững chắc, nâng sức cạnh tranh và khả năng chống chịu trong môi trường kinh tế biến động.

Với vốn chủ sở hữu chất lượng cao, bộ đệm vốn chống chu kỳ, các chỉ tiêu thanh khoản chuẩn quốc tế, Basel III là “bài kiểm tra thể chế” giúp Việt Nam chứng minh năng lực quản trị rủi ro và đáp ứng kỳ vọng nhà đầu tư toàn cầu.

Ngoài ra, vốn mạnh giúp ngân hàng mở rộng tín dụng cho các lĩnh vực chiến lược như chuyển đổi xanh, công nghệ cao, hạ tầng số, logistics, AI, từ đó thúc đẩy tăng trưởng và nâng sức cạnh tranh quốc gia.

Hướng tới chuẩn quốc tế

Trong môi trường cạnh tranh toàn cầu, ngân hàng vốn hóa mạnh sẽ có điều kiện đầu tư vào công nghệ, quản trị, ngân hàng số, thu hút nhà đầu tư chiến lược và cải thiện xếp hạng tín nhiệm. Cuộc đua tăng vốn đòi hỏi minh bạch thông tin và quản trị rủi ro cao, nhưng nếu thực hiện bài bản, đây sẽ là cú hích giúp hệ thống ngân hàng Việt bước vào giai đoạn phát triển chất lượng cao, đủ năng lực phục vụ mục tiêu trở thành trung tâm tài chính mới của khu vực.

Basel III không chỉ là tuân thủ, mà còn là bước nâng cấp vị thế quốc tế cho hệ thống ngân hàng Việt Nam.