Điện Máy Xanh trước thềm IPO: Câu chuyện tăng trưởng từ hệ sinh thái bán lẻ công nghệ

Công ty Cổ phần Đầu tư Điện Máy Xanh (dự kiến niêm yết trên HOSE với mã DMX) đang là một trong những cái tên được giới đầu tư quan tâm nhất thị trường chứng khoán Việt Nam trong quý 3 năm nay, khi doanh nghiệp bán lẻ công nghệ lớn nhất cả nước chuẩn bị chính thức lên sàn.

DMX là công ty con với tỷ lệ sở hữu gần như tuyệt đối từ Công ty Cổ phần Đầu tư Thế Giới Di Động (HOSE: MWG), vận hành hệ sinh thái bán lẻ điện thoại – điện máy bao gồm ba chuỗi cốt lõi là Thế Giới Di Động, Điện Máy Xanh và TopZone, cùng hai trụ cột tăng trưởng mới là dịch vụ hậu mãi Thợ Điện Máy Xanh và liên doanh Erablue tại thị trường Indonesia.

Nhìn lại chặng đường phát triển, tiền thân của DMX là Thế Giới Di Động, được thành lập từ năm 2004 với hoạt động kinh doanh ban đầu xoay quanh điện thoại di động và thiết bị công nghệ. Qua hơn hai thập kỷ, doanh nghiệp đã trải qua nhiều lần tái cấu trúc quan trọng, trong đó đáng chú ý nhất là đợt tái cấu trúc năm 2023 nhằm tối ưu hóa hiệu quả từng điểm bán, và việc đổi tên chính thức thành Công ty Cổ phần Đầu tư Điện Máy Xanh vào cuối năm 2025. Đây cũng là bước chuẩn bị cho việc tách bạch hoạt động của chuỗi điện máy để tiến hành chào bán cổ phần lần đầu ra công chúng.

Về kết quả kinh doanh, lũy kế 6 tháng đầu năm 2026, DMX ghi nhận doanh thu tăng trưởng mạnh so với cùng kỳ, hoàn thành hơn một nửa kế hoạch cả năm. Chuỗi Điện Máy Xanh tiếp tục đóng vai trò động lực chính khi đóng góp phần lớn doanh thu toàn hệ thống, theo sau là chuỗi Thế Giới Di Động. Đáng chú ý, kênh bán hàng trực tuyến ngày càng chiếm tỷ trọng cao hơn, phản ánh xu hướng dịch chuyển hành vi mua sắm của người tiêu dùng sang các nền tảng số. Doanh thu bình quân mỗi cửa hàng theo tháng cũng cải thiện rõ rệt, chủ yếu nhờ chiến lược “tập trung vào chất” – đóng bớt các cửa hàng kém hiệu quả và dồn nguồn lực nâng cao chất lượng vận hành tại những điểm bán tốt.

Động lực tăng trưởng doanh thu trong nửa đầu năm chủ yếu đến từ ngành hàng điện thoại và điện máy, với sự phục hồi của nhu cầu thiết bị công nghệ cùng xu hướng nâng cấp sản phẩm ở phân khúc trung và cao cấp. Đáng chú ý, tăng trưởng chủ yếu đến từ giá bán bình quân hơn là sản lượng, cho thấy người tiêu dùng đang có xu hướng chi tiêu nhiều hơn cho mỗi sản phẩm, đặc biệt là các dòng điện thoại thuộc hệ sinh thái Apple.

Một điểm đáng chú ý trong câu chuyện tăng trưởng của DMX là chiến lược mở rộng giá trị ra ngoài phạm vi sản phẩm thuần túy. Doanh nghiệp đã xây dựng hệ sinh thái tài chính tiêu dùng nhằm hỗ trợ sức mua của khách hàng, thông qua các giải pháp trả góp truyền thống, mua trước trả sau và vay tiêu dùng cá nhân với tỷ lệ phê duyệt hồ sơ cao và thời gian xử lý chỉ trong vài phút. Song song đó, nền tảng Super App – vốn được nâng cấp từ ứng dụng tích điểm sẵn có – đang trở thành kênh tích hợp mua sắm, thanh toán và tài chính tiêu dùng trên cùng một hệ sinh thái, với lượng thành viên định danh đã lên tới gần 19 triệu người.

Bên cạnh mảng bán lẻ truyền thống, dịch vụ hậu mãi mang tên Thợ Điện Máy Xanh cũng đang được xem là mảng có tiềm năng dài hạn đáng chú ý. Trong bối cảnh thị trường sửa chữa và bảo dưỡng điện máy tại Việt Nam vẫn còn phân mảnh và thiếu thương hiệu dẫn đầu, Thợ Điện Máy Xanh sở hữu lợi thế khó sao chép nhờ mạng lưới cửa hàng phủ khắp toàn quốc, đội ngũ kỹ thuật viên quy mô lớn và cơ sở dữ liệu hàng triệu khách hàng sẵn có. Đây được xem là mảng có khả năng tạo dòng tiền lặp lại với tần suất cao hơn đáng kể so với hoạt động bán lẻ truyền thống, đồng thời doanh thu từ khách hàng bên ngoài hệ thống DMX cũng đang tăng trưởng tích cực qua từng năm.

Một câu chuyện tăng trưởng khác đang thu hút sự chú ý là khả năng nhân rộng mô hình kinh doanh sang thị trường nước ngoài thông qua liên doanh Erablue tại Indonesia – hợp tác giữa Thế Giới Di Động và một trong những nhà bán lẻ lớn của Indonesia. Khác với Việt Nam, nơi ngành bán lẻ điện máy hiện đại đã tương đối tập trung, thị trường Indonesia vẫn chủ yếu được phục vụ bởi các cửa hàng quy mô nhỏ lẻ, tạo ra dư địa lớn cho những mô hình bán lẻ hiện đại với trải nghiệm mua sắm đồng nhất và dịch vụ hậu mãi bài bản. Thực tế cho thấy chuỗi này đang mở rộng nhanh chóng và sớm ghi nhận lợi nhuận dương, một tốc độ hiếm thấy đối với một doanh nghiệp bán lẻ nước ngoài mới gia nhập thị trường. Ban lãnh đạo cũng đã nâng kế hoạch mở rộng mạng lưới cửa hàng tại Indonesia trong những năm tới, hướng tới quy mô doanh thu đáng kể vào cuối thập kỷ này.

Xét về triển vọng ngành, quy mô thị trường bán lẻ Việt Nam nói chung và thị trường điện tử tiêu dùng nói riêng vẫn được dự báo duy trì tốc độ tăng trưởng ổn định trong trung và dài hạn, dù ngành hàng điện máy truyền thống đã bước vào giai đoạn tăng trưởng chậm lại so với trước đây. Trong bối cảnh đó, động lực tăng trưởng của DMX trong giai đoạn tới nhiều khả năng sẽ đến từ việc tiếp tục gia tăng thị phần hơn là tăng trưởng theo quy mô chung của toàn ngành, đặc biệt khi các chính sách quản lý thuế đối với thương mại điện tử đang góp phần thu hẹp lợi thế cạnh tranh về giá của khu vực bán lẻ phi chính thức, từ đó có lợi cho các chuỗi bán lẻ hiện đại quy mô lớn như DMX. Tuy vậy, sự cạnh tranh từ các nền tảng thương mại điện tử vẫn là yếu tố cần theo dõi, khi thị phần của kênh bán lẻ hiện đại nhìn chung chưa tăng tương ứng với tốc độ thu hẹp của kênh truyền thống.

Ngoài các động lực nền tảng, hoạt động kinh doanh nửa cuối năm 2026 còn được hỗ trợ bởi nhiều yếu tố mùa vụ quan trọng như các sự kiện thể thao lớn, mùa tựu trường, chu kỳ ra mắt các dòng điện thoại chủ lực mới, cũng như mùa cao điểm cuối năm. Bên cạnh đó, xu hướng nhiệt độ trung bình tăng và các hiện tượng thời tiết cực đoan xuất hiện thường xuyên hơn được kỳ vọng sẽ tiếp tục thúc đẩy nhu cầu đối với các sản phẩm điện lạnh, trong khi tỷ lệ sở hữu điều hòa tại các hộ gia đình Việt Nam vẫn còn thấp hơn nhiều so với các nước trong khu vực. Sự phục hồi của thị trường bất động sản trong ngắn hạn cũng được kỳ vọng tạo hiệu ứng lan tỏa sang nhu cầu trang bị thiết bị gia dụng tại các căn hộ, nhà ở mới bàn giao, với độ trễ thông thường từ nửa năm đến một năm.

Về sức khỏe tài chính, DMX duy trì nền tảng khá lành mạnh với cơ cấu tài sản chủ yếu là tiền mặt, các khoản đầu tư tài chính ngắn hạn và hàng tồn kho, trong khi tỷ trọng tài sản cố định ở mức thấp. Vòng quay hàng tồn kho tiếp tục được cải thiện qua các năm gần đây, cho thấy doanh nghiệp đang chủ động tích lũy hàng hóa để đón đầu nhu cầu tiêu dùng phục hồi thay vì đối mặt với rủi ro tồn kho ứ đọng. Đáng chú ý, doanh nghiệp gần như không sử dụng nợ vay dài hạn, phản ánh chiến lược tài chính thận trọng.

Sự kiện IPO của DMX, dự kiến diễn ra trên sàn HOSE trong quý 3 năm nay, được xem là bước ngoặt quan trọng giúp thị trường có cơ hội nhìn nhận lại giá trị thực sự của chuỗi bán lẻ điện máy lớn nhất Việt Nam một cách độc lập, tách bạch khỏi công ty mẹ. Đợt chào bán cũng sẽ giúp doanh nghiệp có thêm nguồn vốn dự phòng để tối ưu hóa cấu trúc tài chính và củng cố năng lực cạnh tranh cốt lõi trong giai đoạn tới. Nhìn chung, với sự phục hồi của nhu cầu tiêu dùng, quá trình chính quy hóa thị trường bán lẻ và chiến lược mở rộng giá trị ra ngoài sản phẩm thông qua dịch vụ tài chính, hậu mãi và mở rộng ra thị trường quốc tế, DMX đang cho thấy một câu chuyện tăng trưởng đa chiều, dù khả năng thay đổi định kiến của nhà đầu tư về một ngành đang dần bước vào giai đoạn bão hòa sẽ còn phụ thuộc nhiều vào việc doanh nghiệp có thể chứng minh được động lực tăng trưởng bền vững trong những năm tới hay không.