#Chứng khoán

24HMONEY đã kiểm duyệt

Cuộc chơi toàn cầu của VGI và CTR có dễ?

Tại Tập đoàn Viettel, mũi nhọn viễn thông do Tổng CTCP Đầu tư Quốc tế Viettel (Viettel Global, UPCoM: VGI) phối hợp cùng công ty mẹ liên tục mở rộng quốc tế, dù đối mặt với những thách thức về rủi ro tỷ giá, biến động chính trị và những bất đồng với đối tác bản địa. Cùng lúc đó, Tổng CTCP Công trình Viettel (Viettel Construction, HOSE: CTR) cũng cung ứng giải pháp hạ tầng và xây dựng trên thị trường quốc tế.

Viettel Global đi trước

"Muốn có doanh nghiệp trong top đầu khu vực và toàn cầu thì buộc phải vươn ra nước ngoài" là lời của ông Tào Đức Thắng - Chủ tịch kiêm Tổng Giám đốc Tập đoàn Công nghiệp - Viễn thông Quân đội (Viettel) tại Hội nghị "Doanh nghiệp góp phần vào tăng trưởng 2 con số và Thủ tướng Chính phủ tri ân doanh nghiệp" tổ chức tại trụ sở Chính phủ hôm 26/5/2026.

Lãnh đạo Viettel cũng cho biết, trong quý 1/2026, mảng đầu tư quốc tế tăng trưởng gần 30%, đóng góp gần 60% vào mức tăng trưởng chung.

Chuỗi dự án quốc tế của Viettel Global (công ty con do Tập đoàn Viettel nắm 99.03% vốn) được mở đường tại Campuchia từ năm 2006 với mạng Metfone, sau đó mở rộng với Công ty E-money, Công ty Mạng lưới Metfone, Công ty Metfone Tower Solutions và đơn vị xây lắp Công ty Viettel Construction Cambodia (công ty con của CTR). Sau đó, Viettel Global góp 49% vốn để vận hành mạng Unitel tại Lào từ năm 2008, vươn sang Mỹ Latinh thành lập Công ty National Telecom S.A. (Natcom) cùng CTCP Chuyển tiền Nattransfer tại Haiti năm 2010, và lập Công ty Movitel S.A. kèm Công ty E-Mola S.A. tại Mozambique năm 2011. Đến năm 2012, Doanh nghiệp nhận giấy phép tại Đông Timor để vận hành mạng Telemor và quản lý ví Mosan.

Năm 2014, Tập đoàn Viettel trực tiếp đứng pháp nhân vận hành mạng Bitel tại Peru, đồng thời Viettel Global khai trương liên doanh Viettel Cameroon S.A. với thương hiệu Nexttel. Năm 2015, Viettel Global hiện diện tại Đông Phi thông qua mạng Lumitel và mạng Halotel. Sau cùng, dự án có quy mô vốn lớn nhất được triển khai tại Myanmar giai đoạn 2017-2018, thông qua việc góp 49% vốn lập liên doanh Telecom International Myanmar Co., Ltd vận hành mạng Mytel và kết hợp cùng Công ty Viettel Construction Myanmar đảm nhận khâu xây lắp nhà trạm.

Nguồn: Viettel Global

Tuy nhiên, Viettel Global đã phải thu hẹp thị trường tại Myanmar và Cameroon do tình hình chính trị bất ổn và phức tạp gia tăng, gây ảnh hưởng tiêu cực đến hoạt động sản xuất kinh doanh của Công ty Telecom International Myanmar (Mytel) và các bất đồng với đối tác kinh doanh tại Công ty Viettel Cameroon S.A.R.L (VCR). Viettel Global đã dừng hợp nhất báo cáo kết quả kinh doanh của VCR từ ngày 1/11/2018, đồng thời dừng ghi nhận doanh thu lãi cho vay tại thị trường này từ năm 2022. Cũng do không thể xác định chính xác giá trị có thể thu hồi của các khoản phải thu tại Cameroon, BCTC đã bị kiểm toán đưa ra ý kiến ngoại trừ kéo dài liên tục từ năm 2020 đến nay, khiến cổ phiếu VGI bị HNX đưa vào diện cảnh báo kể từ ngày 10/4/2023.

Hiện tại, VGI đã trích lập dự phòng toàn bộ các khoản phải thu cho vay giá gốc 3,991 tỷ đồng; phải thu ngắn hạn khách hàng giá gốc 4,671 tỷ đồng; phải thu khác giá gốc 807 tỷ đồng và đầu tư góp vốn dài hạn khác giá gốc 0.58 tỷ đồng tại VCR.

Ngoài ra, VGI đang tiến hành trích lập dự phòng số tiền lớn đối với Mytel. Trong quý 1/2026, khoản cho vay đầu tư nắm giữ đến ngày đáo hạn tại Mytel giá gốc là 10,576 tỷ đồng; trong đó, trích lập dự phòng 9,318 tỷ đồng (tăng 1%) và giá trị hợp lý chỉ còn 1,258 tỷ đồng (giảm 19%).

Năm 2026, Viettel Global đặt mục tiêu tổng doanh thu hợp nhất đạt 52,561 tỷ đồng, tăng 7% so với năm trước và là mức cao nhất từ trước đến nay; lợi nhuận trước thuế dự kiến giảm 13%, xuống còn 13,275 tỷ đồng, do dự báo lỗ chênh lệch tỷ giá 1,221 tỷ đồng.

Thực tế, lợi nhuận của Viettel Global thường xuyên trồi sụt thất thường theo tỷ giá dù doanh thu liên tục lập kỷ lục do vốn đầu tư của doanh nghiệp chuyển ra nước ngoài bằng USD, trong khi doanh thu thu về lại bằng đồng nội tệ bản địa, khiến kết quả kinh doanh có cả rủi ro khi quy đổi doanh thu sang USD lẫn rủi ro từ việc đánh giá lại tỷ giá các khoản công nợ ngoại tệ vào cuối kỳ.

Nói về bài toán này, bà Nguyễn Thị Hoa - Tổng Giám đốc Viettel Global cho biết, để kiểm soát rủi ro, VGI đàm phán với ngân hàng để tối ưu giá mua USD, đa dạng hóa đồng tiền thanh toán sang Nhân dân tệ hoặc Baht Thái.

Ông Nguyễn Cao Lợi, Phó Tổng giám đốc nói: "Chúng tôi coi tỷ giá là một loại chi phí kinh doanh để phân bổ vào giá thành, tập trung vào phân khúc khách hàng cao cấp - những người ưu tiên chất lượng hơn giá cả".

Quý 1/2026, VGI lỗ chênh lệch tỷ giá 1,276 tỷ đồng. Lãi chênh lệch tỷ giá 130 tỷ đồng, giảm 17% so với cùng kỳ năm 2025.

Về chiến lược sắp tới, VGI tiếp tục duy trì hoạt động tại 9 thị trường quốc tế hiện có và đánh dấu bước tiến vào khu vực Mỹ Latinh khi dự kiến đàm phán nhượng quyền viễn thông và thành lập công ty con tại Cộng hòa Dominicana trong năm 2026.

*Lưu ý: Chưa bao gồm điều chỉnh hợp nhất

Viettel Construction tiếp bước theo sau

Tổng CTCP Công trình Viettel (Viettel Construction, HOSE: CTR) vươn ra nước ngoài bằng nhiệm vụ xây lắp nhà trạm, kéo cáp quang và bảo dưỡng hạ tầng kỹ thuật, hỗ trợ cho VGI.

Cụ thể, CTR hiện diện tại Campuchia từ tháng 12/2007, thi công tại Haiti năm 2011, thành lập các pháp nhân tại Cameroon, Burundi, Tanzania vào năm 2014 và hoàn thiện thủ tục cấp phép hoạt động tại Lào cùng Myanmar vào năm 2015.

Giai đoạn 2019-2023, khi hạ tầng mạng lưới viễn thông của Viettel Global tại các quốc gia này đã cơ bản hoàn thiện và đi vào vận hành ổn định, khối lượng công việc xây lắp sụt giảm. Nhằm tối ưu hóa chi phí vận hành và bảo toàn dòng vốn, ban lãnh đạo CTR quyết định chấm dứt hoạt động và giải thể các công ty con mảng xây lắp tại nước ngoài. Tiến trình thu hẹp, đóng cửa pháp nhân tại Haiti, Burundi, Cameroon, Tanzania vào năm 2019; giải thể các đơn vị tại Mozambique, Lào trong giai đoạn 2021-2022 và kết thúc dự án xây lắp tại Peru vào năm 2023.

Ban lãnh đạo CTR khẳng định: các văn phòng này đã hoàn thành mục tiêu lịch sử và việc rút lui được thực hiện trên nguyên tắc bảo toàn, phát triển vốn, không làm thất thoát tài sản đã đầu tư. Hiện tại, CTR chỉ còn duy trì 2 công ty con đang hoạt động tại thị trường Campuchia và Myanmar.

Nguồn: BCTC hợp nhất quý 1/2026 của Viettel Construction

Sau khi thu hẹp bộ máy phụ trợ, CTR thực thi chiến lược Go Global theo mô hình mới, tìm kiếm cơ hội cung cấp dịch vụ xây dựng dân dụng bên ngoài hệ sinh thái của tập đoàn.

Năm 2023, CTR lập văn phòng đại diện và công ty con tại Úc. Gần đây nhất, vào tháng 5/2026, Viettel Global thông qua nghị quyết rót 560 triệu USD vào Cộng hòa Dominica để mở mới hạ tầng viễn thông và công nghệ số.

Tại ĐHĐCĐ thường niên năm 2026, ông Phạm Đình Trường - Tổng Giám đốc Tổng Công ty cho biết, động lực tăng trưởng thêm của mảng vận hành khai thác sẽ đến từ các thị trường quốc tế mà Tập đoàn Viettel đang mở rộng, điển hình như Dominica. Bên cạnh đó, Công ty sẽ mở rộng phạm vi vận hành tại các thị trường đang làm như Myanmar và có thể nhận vận hành thêm cho các công ty hạ tầng (TowerCo) khác tại nước ngoài.

Tầm nhìn chiến lược giai đoạn 2026-2030, ông Đỗ Mạnh Hùng - Chủ tịch HĐQT xác định rõ mục tiêu mở rộng không gian kinh doanh ra quốc tế sẽ ưu tiên tiến sang các thị trường mà Tập đoàn Viettel đầu tư, đồng thời mang các ngành nghề đang kinh doanh tại Việt Nam ra thị trường nước ngoài.