MỚI

Tính thuế TNCN 2026

#Tài chính

24HMONEY đã kiểm duyệt

Vay mua nhà: Đừng để giấc mơ hóa gánh nặng

Theo giới chuyên gia, xu hướng dùng đòn bẩy tài chính để sở hữu nhà ở đang gia tăng, song nếu không kiểm soát tỷ lệ vay hợp lý, “giấc mơ an cư” rất dễ biến thành gánh nặng nợ nần.

Hội Môi giới Bất động sản Việt Nam (VARS) khuyến nghị người dân nên tận dụng cơ hội mua nhà trong bối cảnh lãi suất đang ở vùng thấp và nguồn cung dần phục hồi, song cần giữ tỷ lệ vay không quá 50% giá trị tài sản để đảm bảo an toàn tài chính.

Theo phân tích của VARS, bất động sản là lĩnh vực nhạy cảm nhất với biến động lãi suất bởi đặc thù dùng đòn bẩy tài chính cao và chu kỳ đầu tư dài. Bài học giai đoạn 2011–2013 cho thấy, khi lãi suất vượt 18–20%/năm, nhiều nhà đầu tư buộc phải bán tháo, thị trường “đóng băng” kéo dài, giá nhà đất lao dốc tới 40%.

Trong vài năm gần đây, nhằm kích cầu, nhiều chủ đầu tư và ngân hàng đã tung ra gói vay mua nhà lãi suất ưu đãi chỉ từ 5,5%/năm, thậm chí miễn lãi và ân hạn gốc tới 5 năm. Tuy nhiên, đây chỉ là “li liều thuốc ngắn hạn”. Khi bước vào giai đoạn lãi suất thả nổi, áp lực trả nợ tăng vọt, không ít khách hàng rơi vào cảnh “chưa trả đồng vốn nào, lãi đã nhân đôi”. VARS cảnh báo, trong bối cảnh thanh khoản thị trường thấp, việc bán lại tài sản để cắt lỗ rất khó, rủi ro nợ xấu có thể quay trở lại hệ thống tín dụng.

Với doanh nghiệp bất động sản, rủi ro càng nhân đôi: chi phí vốn tăng, trong khi sức mua suy giảm vì người dân khó tiếp cận tín dụng. Kênh huy động qua trái phiếu lại chưa phục hồi, khiến áp lực tài chính đè nặng lên toàn thị trường.

Các chuyên gia cho rằng, tỷ lệ vay “vàng” nên dao động từ 30–50% giá trị căn nhà, tùy khả năng tài chính và thu nhập. Ông Đỗ Quý Duy, Giám đốc điều hành Công ty Thời Đại Mới, cho biết với thu nhập 30–40 triệu đồng/tháng, chỉ nên dành tối đa 40% dòng tiền để trả nợ. Người thu nhập 20 triệu đồng/tháng cần cân nhắc tăng thu nhập hoặc trì hoãn vay để tránh rủi ro.

Đại diện một ngân hàng thương mại cho biết, hiện mức cho vay phổ biến vẫn ở 70–80% giá trị tài sản, thậm chí tới 100%, song tỷ lệ vay càng cao thì áp lực lãi và rủi ro trả nợ càng lớn. Với người thu nhập ổn định, nên chọn gói vay dài hạn 10–25 năm để giảm gánh nặng hàng tháng.

Ở góc độ khác, bà Cao Thị Thanh Hương, Savills TP.HCM, khuyến nghị người trẻ không nên vay quá sức. Một khoản trả góp ổn định ở mức 1/3 thu nhập sẽ khả thi hơn nhiều so với 1/2 thu nhập – ngưỡng đang khiến không ít cặp vợ chồng trẻ “đuối hơi” trong hành trình an cư.

Nhà đầu tư Nguyễn Tuấn Kiệt cũng nhấn mạnh: người vay không nên “dốc sạch” vốn tự có. Chẳng hạn, nếu có 1,5 tỷ đồng và vay 1,2 tỷ, nên giữ lại ít nhất 100 triệu đồng làm “phao dự phòng tài chính”. Bởi chỉ cần một biến cố nhỏ – giảm thu nhập, hoãn lương – khoản dự phòng ấy có thể giúp người vay vượt qua khủng hoảng, thay vì rơi vào vòng xoáy nợ nần.

Từ thực tế đó, các chuyên gia cùng nhận định: “Giấc mơ an cư” chỉ thực sự bền vững khi người mua hiểu rõ giới hạn tài chính của mình. Cân nhắc kỹ tỷ lệ vay, lựa chọn dự án có pháp lý minh bạch, chủ đầu tư uy tín và chuẩn bị nguồn dự phòng là chìa khóa để biến ước mơ sở hữu nhà thành hành trình an toàn – thay vì gánh nặng dài hạn.