TCB: Lợi nhuận tăng mạnh, nhưng động lực tăng trưởng đang dịch chuyển

Ngân hàng TMCP Kỹ Thương Việt Nam (TCB) ghi nhận quý 2/2026 khá tích cực khi lợi nhuận trước thuế đạt 9.670 tỷ đồng, tăng 22% so với cùng kỳ và 9% so với quý trước.

Lũy kế 6 tháng, lợi nhuận trước thuế đạt 18.540 tỷ đồng, tăng 22% YoY. Điểm đáng chú ý không chỉ nằm ở tốc độ tăng lợi nhuận, mà ở sự thay đổi trong cơ cấu tạo ra lợi nhuận: tín dụng tăng nhanh, thu nhập phí dịch vụ mở rộng mạnh và chi phí dự phòng ở mức thấp đang cùng hỗ trợ kết quả kinh doanh, trong khi NIM dù phục hồi trong quý vẫn chịu áp lực từ chi phí vốn tăng.

Tăng trưởng tín dụng mạnh nhưng chất lượng tăng trưởng cần nhìn kỹ hơn. Tín dụng hợp nhất cuối quý 2 tăng 15,2% từ đầu năm, đảo chiều rõ rệt so với mức chỉ 2,9% sau quý 1. Tuy nhiên, động lực chủ yếu đến từ khách hàng doanh nghiệp thay vì bán lẻ. Dư nợ doanh nghiệp tăng 18,8% YTD, trong khi nhóm khách hàng cá nhân và SME tăng 8,3%. Riêng tín dụng kinh doanh bất động sản tăng mạnh trong quý, còn dư nợ trái phiếu doanh nghiệp TCB nắm giữ gần gấp đôi từ 57.000 tỷ lên 102.000 tỷ đồng. Đây là một trong những điểm cần theo dõi bởi tốc độ mở rộng bảng cân đối đang đi kèm mức độ tập trung cao hơn vào bất động sản và trái phiếu doanh nghiệp.

Dù vậy, lượng trái phiếu doanh nghiệp tăng mạnh không nhất thiết phản ánh một sự thay đổi dài hạn trong khẩu vị rủi ro. Một phần đáng kể là trái phiếu đã được tư vấn phát hành nhưng chưa phân phối hết và được kỳ vọng sẽ tiếp tục bán lại cho nhà đầu tư thông qua hệ sinh thái chứng khoán trong các quý sau. Nếu quá trình phân phối diễn ra thuận lợi, quy mô trái phiếu trên bảng cân đối có thể giảm trở lại và đồng thời tạo thêm thu nhập ngoài lãi. Vì vậy, câu chuyện cần theo dõi không chỉ là TCB đang nắm giữ bao nhiêu trái phiếu, mà là tốc độ ngân hàng có thể luân chuyển lượng tài sản này ra khỏi bảng cân đối.

Ở chiều nguồn vốn, huy động đã phục hồi nhưng vẫn chưa theo kịp tốc độ tín dụng. Huy động ngân hàng mẹ tăng 5,2% từ đầu năm, thấp đáng kể so với mức tăng tín dụng 14,3%. Điểm tích cực là CASA thuần phục hồi từ 33,1% lên 35,5%, với số dư CASA tăng mạnh nhờ khách hàng doanh nghiệp và hoạt động ngân hàng giao dịch. Điều này giúp giảm bớt một phần áp lực chi phí vốn, nhưng chưa đủ để triệt tiêu tác động từ mặt bằng lãi suất huy động cao hơn.

NIM phục hồi trong quý 2 nhưng chưa thể xem là xu hướng bền vững. NIM theo quý tăng từ khoảng 3,4% lên 3,7%, chủ yếu nhờ lợi suất tài sản sinh lãi tăng từ 7,05% lên 7,85% khi ngân hàng tái định giá tài sản và dịch chuyển danh mục sang những phân khúc có mức sinh lời cao hơn. Tuy nhiên, chi phí vốn cũng tăng mạnh từ 4,15% lên 4,80%. Điều này cho thấy sự cải thiện biên lãi trong quý 2 đến chủ yếu từ phía tài sản chứ chưa phải do môi trường nguồn vốn thuận lợi hơn.

Đây cũng là lý do triển vọng các quý tới cần thận trọng hơn. Bảng cân đối TCB đang ở trạng thái nhạy với nợ phải trả, nghĩa là khi lãi suất tăng, chi phí vốn có xu hướng được tái định giá nhanh hơn lợi suất tài sản. NIM quý 3 được kỳ vọng giảm nhẹ về khoảng 3,6% và cả năm 2026 quanh 3,52%, thấp hơn năm trước. Như vậy, dù quy mô tín dụng tiếp tục tăng, đóng góp của thu nhập lãi thuần vào tăng trưởng lợi nhuận có thể không còn mạnh như giai đoạn trước.

Bù lại, thu nhập ngoài lãi đang trở thành động lực quan trọng hơn. Riêng quý 2, thu nhập phí dịch vụ đạt 3.662 tỷ đồng, tăng tới 74% YoY, đưa tỷ trọng thu nhập phí trên tổng thu nhập hoạt động lên mức cao so với các quý trước. Động lực đến từ thanh toán, thư tín dụng, bảo hiểm và hoạt động ngân hàng đầu tư. Điều này giúp TCB giảm bớt sự phụ thuộc vào NIM và là điểm tích cực về chất lượng cơ cấu thu nhập nếu xu hướng có thể duy trì.

Trong quý 3, thu nhập ngoài lãi còn được kỳ vọng tăng thêm khi TCB phân phối lượng trái phiếu đã nắm giữ từ quý 2. Đây vừa là cơ hội tạo thu nhập, vừa giúp giảm quy mô trái phiếu trên bảng cân đối. Tuy nhiên, nhà đầu tư cũng cần phân biệt giữa nguồn thu dịch vụ có tính lặp lại như thanh toán, bancassurance với thu nhập liên quan đến tư vấn phát hành và phân phối trái phiếu, vốn phụ thuộc nhiều hơn vào điều kiện thị trường vốn.

Chất lượng tài sản hiện vẫn là điểm tương đối ổn định. Tỷ lệ nợ xấu riêng lẻ quanh 1,15%, nợ nhóm 2 gần như đi ngang và tỷ lệ bao phủ nợ xấu khoảng 126%. Chi phí tín dụng 12 tháng duy trì khoảng 0,5%, cho thấy tăng trưởng lợi nhuận hiện chưa phải đánh đổi bằng sự suy giảm rõ rệt của chất lượng tài sản. Tuy nhiên, tỷ lệ bao phủ đã giảm nhẹ và nợ xấu hình thành mới tăng trong quý, vì vậy dư địa giảm thêm chi phí dự phòng không còn nhiều như quý 2.

Điều này thể hiện khá rõ trong triển vọng quý 3. Lợi nhuận trước thuế được kỳ vọng khoảng 9.548 tỷ đồng, gần như đi ngang so với quý 2 dù tổng thu nhập hoạt động tiếp tục tăng. Nguyên nhân chính là tín dụng gần chạm hạn mức, NIM chịu áp lực và chi phí dự phòng được giả định tăng hơn ba lần so với quý trước. Như vậy, tốc độ tăng lợi nhuận ngắn hạn có khả năng chậm lại sau quý 2 rất thuận lợi.

Nhìn cả năm 2026, điểm đáng chú ý nhất là lợi nhuận dự kiến vẫn tăng khoảng 16%, nhưng cơ cấu tăng trưởng đã thay đổi. Thu nhập lãi thuần được điều chỉnh giảm do NIM thấp hơn kỳ vọng, trong khi thu nhập ngoài lãi được nâng lên để bù đắp gần như toàn bộ phần thiếu hụt. Đây vừa là điểm tích cực vì TCB đang đa dạng hóa nguồn thu, vừa cho thấy lợi nhuận năm nay phụ thuộc nhiều hơn vào hệ sinh thái dịch vụ và thị trường vốn.

Với TCB, yếu tố quyết định trong các quý tới không chỉ là tăng trưởng tín dụng, mà còn là khả năng kiểm soát chi phí vốn, duy trì thu nhập phí và phân phối lượng trái phiếu đang nắm giữ. Chất lượng tài sản hiện chưa tạo áp lực đáng kể, nhưng mức độ tập trung vào bất động sản và trái phiếu doanh nghiệp vẫn là rủi ro cần theo dõi nếu thị trường bất động sản hoặc điều kiện tín dụng kém thuận lợi hơn. Tăng trưởng lợi nhuận vẫn có cơ sở duy trì, nhưng chất lượng tăng trưởng đang chuyển từ câu chuyện mở rộng biên lãi sang khả năng khai thác hệ sinh thái dịch vụ và quản trị bảng cân đối hiệu quả.

Nhà đầu tư quan tâm đến TCB có thể liên hệ Duy Anh qua trang bio để được tư vấn đầu tư trực tiếp.