OCB: Tín dụng bứt tốc trong quý 2, nhưng nợ nhóm 2 gia tăng đặt ra bài toán chất lượng tài sản

Ngân hàng TMCP Phương Đông (OCB) khép lại quý 2/2026 với lợi nhuận trước thuế hơn 1,2 nghìn tỷ đồng, tăng 25% so với cùng kỳ.

Lũy kế nửa đầu năm, lợi nhuận trước thuế đạt gần 2,5 nghìn tỷ đồng, tăng 31% so với cùng kỳ. Điểm đáng chú ý nằm ở cấu trúc tăng trưởng: tổng thu nhập hoạt động quý 2 tăng tới 18% so với quý trước và 21% so với cùng kỳ, được dẫn dắt bởi hai động lực rõ ràng là tín dụng tăng tốc mạnh và nguồn thu ngoài lãi mở rộng đáng kể. Tuy nhiên, đằng sau bức tranh tăng trưởng đó là một tín hiệu cần thận trọng: dư nợ nhóm 2 tăng tới 32% so với quý trước, kéo theo áp lực lên biên lãi ròng và chi phí trích lập dự phòng trong các quý tới.

Tín dụng của OCB trong quý 2 tăng 8,1% so với quý trước, đưa mức tăng trưởng lũy kế từ đầu năm lên 11%, cao nhất trong 5 năm trở lại đây và cũng đồng nghĩa ngân hàng đã gần như sử dụng hết hạn mức tín dụng được cấp cho cả năm ngay trong nửa đầu năm. Động lực chính đến từ cho vay doanh nghiệp, tăng 12,9% từ đầu năm, trong đó nổi bật là lĩnh vực kinh doanh bất động sản (tăng 34%) và khách sạn - nhà hàng (tăng 20%). Tín dụng bán lẻ cũng có dấu hiệu phục hồi sau giai đoạn tăng trưởng âm hồi quý 4/2025, dù mức đóng góp vẫn còn khiêm tốn so với mảng doanh nghiệp.

Song, tốc độ tăng trưởng tín dụng cao lại không chuyển hóa tương xứng thành cải thiện biên lãi ròng. NIM quý 2 chỉ nhích thêm 5 điểm cơ bản lên 2,96%, trong khi lợi suất cho vay khách hàng chỉ tăng 60 điểm cơ bản dù quy mô dư nợ tăng mạnh. Nguyên nhân nằm ở việc dư nợ nhóm 2 tăng 32% so với quý trước khiến lãi dự thu của các khoản vay này bị thoái khỏi bảng cân đối, làm giảm phần thu nhập lãi lẽ ra được ghi nhận. Đây là điểm cần phân biệt rõ: tăng trưởng quy mô tín dụng là có thật, nhưng chất lượng của phần tăng trưởng đó đang bị pha loãng bởi rủi ro nợ nhóm 2 gia tăng.

Nguồn thu ngoài lãi là điểm sáng thứ hai, tăng gấp đôi so với quý trước và tăng 47% so với cùng kỳ, chủ yếu nhờ ba yếu tố: thu nhập phí dịch vụ tăng 34% so với cùng kỳ nhờ hoạt động tư vấn phát hành trái phiếu doanh nghiệp, khoản thu hồi nợ xấu đã xử lý rủi ro đạt 180 tỷ đồng, tăng 128% so với quý trước, và hoạt động mua bán chứng khoán thu hẹp mức lỗ đáng kể so với cùng kỳ. Trong đó, khoản thu hồi nợ xấu và việc hạn chế lỗ chứng khoán mang tính chất cải thiện hiệu quả vận hành hơn là tăng trưởng doanh thu lõi bền vững, nên nhà đầu tư cần theo dõi liệu phần đóng góp từ phí dịch vụ có duy trì được đà tăng hay không khi đây mới là cấu phần phản ánh thực chất năng lực kinh doanh của ngân hàng.

Về chất lượng tài sản, tỷ lệ nợ xấu trên dư nợ cho vay khách hàng giảm nhẹ 5 điểm cơ bản so với quý trước xuống 3,6%, và nợ xấu hình thành ròng trong kỳ cũng giảm 31% so với quý trước. Tuy nhiên, đây chưa phải tín hiệu đủ để lạc quan, bởi dư nợ xấu dồn về nhóm 5 vẫn tăng 18% so với quý trước, đồng thời dư nợ nhóm 2 phình to 32% cho thấy rủi ro chuyển nhóm nợ trong các quý tới còn hiện hữu. Ngân hàng đã phản ứng bằng việc tăng chi phí trích lập dự phòng thêm 85% so với quý trước, khiến tỷ lệ bao phủ nợ xấu cải thiện đáng kể. Ngoài ra, tỷ lệ CASA vẫn chưa cho thấy cải thiện, duy trì quanh mức 11%, thấp hơn khá nhiều so với bình quân 3 năm gần nhất, đồng nghĩa chi phí vốn của ngân hàng khó có nhiều dư địa giảm nhanh trong ngắn hạn.

Nhìn về nửa cuối năm, do đã sử dụng gần hết hạn mức tín dụng được cấp và khả năng được nới thêm không cao, OCB cho biết sẽ chuyển trọng tâm sang cơ cấu lại danh mục cho vay thay vì tiếp tục chạy theo tốc độ tăng trưởng quy mô. Động lực tăng trưởng thu nhập lãi trong giai đoạn tới vì vậy sẽ phụ thuộc nhiều hơn vào khả năng cải thiện NIM. Các chỉ số thanh khoản hiện vẫn còn dư địa, với tỷ lệ LDR ở mức 74% so với ngưỡng trần quy định 85% và tỷ lệ SMLR khoảng 30% so với ngưỡng trần mới 40%, tạo điều kiện để ngân hàng mở rộng danh mục cho vay trung dài hạn có lợi suất cao hơn. Kế hoạch thu hồi nợ xấu với quy mô hơn 1 nghìn tỷ đồng trong nửa cuối năm, nếu thực hiện được, cũng sẽ là yếu tố hỗ trợ NIM. Dù vậy, đây vẫn là kế hoạch, mức độ hiện thực hóa còn phụ thuộc vào diễn biến thực tế của thị trường và khả năng thu hồi nợ của ngân hàng.

Ở chiều rủi ro, ngân hàng dự kiến tiếp tục tăng chi phí trích lập dự phòng trong nửa cuối năm, bao gồm phần trích lập bổ sung khoảng 150 tỷ đồng cho trái phiếu VAMC. Nếu nợ nhóm 2 tiếp tục gia tăng như diễn biến quý 2, áp lực trích lập có thể còn kéo dài sang các quý sau, ảnh hưởng trực tiếp đến tốc độ tăng trưởng lợi nhuận trước thuế dù tổng thu nhập hoạt động vẫn tăng trưởng tốt.

Tổng thể, quý 2/2026 cho thấy OCB đang trong giai đoạn tăng trưởng tín dụng mạnh nhất trong nhiều năm, được hỗ trợ thêm bởi nguồn thu ngoài lãi cải thiện. Nhưng đây là một bức tranh có hai mặt: tăng trưởng quy mô đi kèm với sự suy giảm chất lượng nợ ở nhóm 2, và phần lớn thu nhập ngoài lãi đến từ các cấu phần không hoàn toàn ổn định qua các kỳ. Yếu tố quyết định kết quả kinh doanh trong các quý tới sẽ là việc ngân hàng có kiểm soát được đà chuyển nhóm nợ hay không, tốc độ thu hồi nợ xấu theo kế hoạch có đạt được như kỳ vọng hay không, và liệu NIM có thực sự cải thiện khi ngân hàng chuyển hướng sang cho vay cá nhân lãi suất cao hơn trong bối cảnh định hướng giảm lãi suất chung của hệ thống. Đây là những điểm nhà đầu tư nên tiếp tục theo dõi sát trong các kỳ báo cáo tới.

Nhà đầu tư quan tâm và muốn trao đổi sâu hơn về cổ phiếu ngân hàng nói riêng cũng như chiến lược đầu tư nói chung có thể liên hệ Duy Anh qua trang bio để được tư vấn trực tiếp.