Khi chỉ số bay cao còn nhà đầu tư “đi bộ”
VN-Index đang vẽ nên một bức tranh lừa dối: Chỉ số thị trường liên tục xác lập các đỉnh cao mới, nhưng nghịch lý đau lòng là tài khoản của đại đa số nhà đầu tư cá nhân vẫn chìm trong sắc đỏ. Hiện tượng phân hóa dòng tiền cực đoan này là dấu hiệu cảnh báo về một thị trường tăng trưởng không đồng đều, nơi lợi nhuận chỉ tập trung ở nhóm cổ phiếu dẫn dắt, bỏ mặc đám đông thua lỗ.
Thị trường chứng khoán Việt Nam đang vận hành theo một quy luật phi logic: Chỉ số liên tục xác lập các đỉnh cao mới, nhưng nghịch lý đau lòng là tài khoản của đại đa số nhà đầu tư cá nhân vẫn chìm trong sắc đỏ. Hiện tượng "chỉ số lập đỉnh - tài khoản vẫn âm" này không chỉ là một hiện tượng thống kê, mà là dấu hiệu cảnh báo về sự phân hóa dòng tiền sâu sắc và tính chất bất thường của một thị trường lợi nhuận bị thao túng.
Ba phiên giao dịch đầu năm 2026, VN-Index đã bứt phá ngoạn mục, tăng tổng cộng 77 điểm (+4,3%) để chạm ngưỡng lịch sử 1.861,5 điểm. Thanh khoản cũng theo đà tăng, đạt 32.400 tỷ đồng. Dù vai trò lực kéo đã mở rộng sang các nhóm Ngân hàng, Dầu khí, Điện... thay vì chỉ tập trung vào nhóm Vingroup như trước, câu chuyện thua lỗ vẫn bao trùm.
Lời giải cho sự "Thua Lỗ trên đỉnh"
Nhóm cổ phiếu Vingroup tăng mạnh so với đầu năm 2025
Nghịch lý này bắt nguồn từ hai nguyên nhân cốt lõi:
Chấn thương sau pha điều chỉnh: Mặc dù VN-Index đã hồi phục và vượt đỉnh sau cú giảm sốc tháng 11/2025, phần lớn cổ phiếu vẫn đang giao dịch ở mức thấp hơn đáng kể so với vùng giá trước đó (tháng 8-10/2025). Nhiều nhà đầu tư cá nhân ôm hàng từ giai đoạn này vẫn đang "xa bờ" và chưa thể về vốn.
Lực kéo tập trung: Lực đẩy chính để chỉ số phá đỉnh vẫn nằm ở một số cổ phiếu vốn hóa siêu lớn (Blue-chips) như VHM, VIC, VPL, TCB, MBB, PLX, GAS... Nhóm cổ phiếu Midcap (vốn hóa vừa) và Smallcap (vốn hóa nhỏ) – nơi đại đa số nhà đầu tư cá nhân nắm giữ – chưa thực sự bước vào nhịp sôi động.
Hơn 56% cổ phiếu giảm sâu
Số liệu từ Chứng khoán KIS cuối năm 2025 xác nhận mức độ phân hóa khốc liệt trên toàn thị trường:
Hơn 810 mã (chiếm 56% tổng số cổ phiếu) trên HoSE giảm trên 10% so với đỉnh gần nhất.
32% cổ phiếu giảm trên 20%.
Các cổ phiếu được nắm giữ phổ biến như VPB, STB, LPB, SSI, VND... chịu mức chiết khấu 10-30%, thậm chí VIX mất tới 45% giá trị.
Nhiều mã từng được kỳ vọng lớn như PDR, DIG, NVL vẫn đang vật lộn ở vùng đáy lớn kể từ cú giảm năm 2022.
Điều này giải thích rõ ràng: Chỉ số đại diện cho thị trường được kéo bởi một số ít cổ phiếu trụ, trong khi phần lớn tài sản của nhà đầu tư bị bào mòn.
Các cổ phiếu NVL, DIG, PDR vẫn giao dịch tại vùng đáy lớn 3 năm
Lời tiên đoán cho năm 2026: Chờ đợi sự lan tỏa
Câu hỏi lớn nhất hiện nay không còn là khả năng VN-Index chinh phục đỉnh cao mới, mà là khi nào dòng tiền sẽ thực sự lan tỏa sang nhóm Midcap và Smallcap. Chỉ khi sự lan tỏa này diễn ra trên diện rộng, trạng thái bất công "chỉ số xanh - tài khoản đỏ" mới được giải tỏa.
Theo dự báo từ Chứng khoán SHS, năm 2026 có thể chứng kiến dòng tiền dịch chuyển mạnh mẽ sang nhóm vốn hóa vừa và nhỏ – những cổ phiếu bị "bỏ quên" nhưng còn nhiều dư địa tăng giá.
Tuy nhiên, giới phân tích cũng cảnh báo: Năm 2026 có khả năng không phải là năm bứt phá mạnh mẽ của chỉ số chung mà là giai đoạn đi ngang trong biên độ hẹp với mức độ phân hóa cao. Cơ hội sẽ chỉ dành cho những doanh nghiệp có nền tảng cơ bản tốt nhưng chưa tăng giá, thay vì nhóm đã tăng "nóng" trong năm 2025.
Bạn muốn trở thành VIP/PRO trên 24HMONEY?
Bấm vào đây để liên hệ 24HMoney ngay

Bàn tán về thị trường