GDP tăng 9%, chứng khoán vẫn "khát tiền"

P/E dự phóng của chứng khoán Việt Nam chỉ 12,7 lần, thấp hơn Thái Lan và Malaysia. Tuy nhiên, định giá hấp dẫn chưa thể chuyển thành đà tăng bền vững khi thị trường thiếu thanh khoản và động lực hút vốn.

Bức tranh kinh tế Việt Nam ghi nhận những con số tăng trưởng nổi bật. GDP quý III/2026 tăng 9,95%, đưa mức tăng 9 tháng lên 9,01%. Trong đó, công nghiệp và xây dựng tăng 11,21%, dịch vụ tăng 8,69%, còn vốn đầu tư toàn xã hội tăng 15,1%.

Tuy nhiên, chứng khoán lại vận động trái chiều. VN-Index kết thúc tháng 9 tại 1.768,62 điểm, giảm 0,9% so với cuối năm 2025. Riêng tháng 9, chỉ số mất 3,47% sau khi từng vượt 1.800 điểm.

Phiên 7/10, VN-Index tiếp tục lùi về 1.753,39 điểm, trong khi thanh khoản HOSE thấp hơn bình quân 20 phiên.

Nguyên nhân đáng chú ý nằm ở chi phí vốn. Lãi suất huy động tăng từ cuối năm 2025 khiến tiền gửi ngân hàng trở nên cạnh tranh hơn, đồng thời làm giảm sức hấp dẫn tương đối của cổ phiếu.

Với doanh nghiệp bất động sản, xây dựng và các ngành sử dụng đòn bẩy lớn, lãi suất cao còn tạo áp lực chi phí tài chính, khiến tăng trưởng doanh thu chưa chắc chuyển hóa thành lợi nhuận tương ứng.

Một yếu tố khác là sự mất cân đối giữa cung và cầu vốn. Trong 5 năm, lượng cổ phiếu trên thị trường tăng từ khoảng 100 tỷ lên 260 tỷ đơn vị, tương đương mức tăng 160%.

Khi nguồn cung mở rộng nhanh, dòng tiền mới phải đủ lớn để hấp thụ lượng cổ phiếu gia tăng và áp lực bán ròng từ nhà đầu tư nước ngoài.

Định giá hiện tương đối thấp. P/E dự phóng năm 2026 của Việt Nam ở mức 12,7 lần, so với 14,3 lần tại Thái Lan và 14,9 lần tại Malaysia. Tuy nhiên, chỉ số này vẫn cao hơn Indonesia và Philippines, lần lượt đạt 10,9 và 9,4 lần.

Đối với nhóm ngân hàng, chứng khoán và bất động sản, diễn biến lãi suất ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí vốn, thanh khoản và định giá. Trong khi đó, các doanh nghiệp sản xuất hưởng lợi từ tăng trưởng kinh tế vẫn cần chứng minh khả năng duy trì biên lợi nhuận.

Nâng hạng thị trường tạo triển vọng thu hút vốn quốc tế, nhưng dòng tiền thực tế còn phụ thuộc tiến độ phân bổ của các quỹ và điều kiện tài chính toàn cầu.

Nghịch lý hiện nay không nằm ở nền kinh tế thiếu tăng trưởng, mà ở việc dòng tiền chứng khoán chưa theo kịp tốc độ mở rộng của thị trường. Khi lãi suất, thanh khoản và dòng vốn ngoại chưa cải thiện rõ rệt, định giá thấp có thể tiếp tục tồn tại dù nền tảng doanh nghiệp tích cực.