Điều gì đang gây áp lực lên PNJ?

KBSV Research mới công bố báo cáo cập nhật sau ĐHĐCĐ bất thường của CTCP Vàng bạc Đá quý Phú Nhuận (PNJ), trong đó lưu ý những thách thức liên quan đến thanh khoản, hàng tồn kho kim cương và nguy cơ suy giảm biên lợi nhuận của doanh nghiệp.

Theo KBSV Research, phương án phát hành cổ phiếu riêng lẻ được PNJ lựa chọn là giải pháp phù hợp trong bối cảnh mặt bằng lãi suất tăng cao. Nguồn vốn huy động có thể giúp doanh nghiệp cải thiện khả năng cân đối thanh khoản và duy trì hoạt động kinh doanh. Tuy nhiên, quy mô phát hành lớn trong khi phương án triển khai chưa được cụ thể hóa khiến PNJ cần thêm thời gian để thực hiện, đồng thời cân bằng lợi ích giữa cổ đông và doanh nghiệp.

Đáng chú ý, áp lực từ thị trường kim cương đang trở thành một trong những vấn đề cần theo dõi tại PNJ. Nhu cầu suy yếu tại Trung Quốc cùng sự cạnh tranh ngày càng lớn từ kim cương nuôi cấy có giá thấp tiếp tục gây sức ép lên giá kim cương tự nhiên. Diễn biến này có thể khiến doanh nghiệp gặp khó khăn trong việc tiêu thụ hàng tồn kho, đồng thời đối mặt nguy cơ tổn thất lớn hơn khi thu mua lại sản phẩm từ khách hàng theo chính sách hiện hành.

Theo số liệu được đề cập trong báo cáo, tỷ trọng kim cương và trang sức kim cương trong tổng hàng tồn kho của PNJ đã tăng từ 41% vào cuối quý II/2026 lên 52% vào cuối quý III/2026. Giá trị nhóm hàng này ước tính khoảng 9.000 tỷ đồng.

Quy mô tồn kho lớn trong bối cảnh thị trường kém thuận lợi đặt ra bài toán về tốc độ thu hồi vốn và hiệu quả sử dụng vốn lưu động. KBSV cho rằng cần tiếp tục theo dõi sức mua trong giai đoạn cuối năm, tiến độ giải phóng hàng tồn kho và dòng tiền thu về từ hoạt động bán hàng. Bên cạnh đó, giá trị sản phẩm khách hàng bán lại cũng là yếu tố quan trọng, ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng thu hồi vốn, triển vọng phục hồi biên lợi nhuận và nhu cầu trích lập dự phòng bổ sung.

Một điểm đáng lưu ý khác là chênh lệch giữa tỷ lệ tổn thất dự kiến và mức ghi nhận trên các giao dịch thực tế khi PNJ thu đổi sản phẩm.

Cụ thể, báo cáo tài chính bán niên năm 2026 sử dụng tỷ lệ tổn thất 20,3% đối với lượng hàng bán trong giai đoạn 2020-2026 dự kiến được doanh nghiệp mua lại. Trong khi đó, tỷ lệ tổn thất thực tế ghi nhận trên các giao dịch từ ngày 1/7 đến ngày 3/9/2026 lên tới 28,9%.

Sự chênh lệch này cho thấy kết quả xử lý lượng hàng thu mua lại có thể tạo ra áp lực lớn hơn so với giả định trước đó. Vì vậy, theo KBSV, ngoài tỷ lệ thu đổi giả định 80%, nhà đầu tư cũng cần quan tâm đến mức tổn thất thực tế phát sinh khi PNJ xử lý các sản phẩm được mua lại.

Báo cáo đồng thời chỉ ra việc PNJ chuyển cách hạch toán chi phí dự phòng từ chi phí bán hàng và quản lý doanh nghiệp sang giá vốn tại kỳ soát xét bán niên. Động thái này cho thấy áp lực liên quan đến hàng thu đổi có thể tác động trực tiếp hơn đến biên lợi nhuận trong quá trình doanh nghiệp tái cơ cấu hoạt động.

Các vấn đề trên được đặt ra sau ĐHĐCĐ bất thường của PNJ diễn ra ngày 21/10/2026, tại đó cổ đông thông qua việc điều chỉnh kế hoạch kinh doanh và phương án phát hành cổ phiếu riêng lẻ. Ban lãnh đạo PNJ xác định thanh khoản và các cam kết thu đổi tích lũy là những vấn đề trọng yếu cần ưu tiên xử lý.

Trong thời gian tới, khả năng cải thiện dòng tiền, tốc độ giảm lượng hàng tồn kho kim cương và mức tổn thất thực tế từ hoạt động thu đổi sẽ là những biến số quan trọng quyết định hiệu quả tái cơ cấu của PNJ. Đây cũng là các yếu tố cần được theo dõi để đánh giá triển vọng phục hồi biên lợi nhuận và nguy cơ phát sinh thêm chi phí dự phòng của doanh nghiệp.