NHNN siết thông tư 22, VN-Index bước vào giai đoạn nguy cơ sập cao?

Ngân hàng bị siết thông tư 22. Luật BĐS sửa đổi có gỡ vướng nhưng thiếu trọng tâm và triển vọng kinh tế kém sắc là nội dung của bài phân tích này

 

Khi không có nhóm nào đủ sức dẫn dắt — nên VN-Index cứ hồi lên là lại bị bán.

Đầu tiên là ngân hàng, tại sao bị siết tỷ lệ CDR lúc này?

Hình dung đơn giản thế này.

Ngân hàng là trung gian — nhận tiền gửi vào rồi cho vay ra. Nếu họ huy động được 100 đồng mà cho vay 80 đồng thì tỷ lệ LDR là 80% — đúng quy định.

Nhưng điểm yếu của cách tính LDR cũ là gì?

Nếu ngân hàng lỡ vượt 80% — họ chỉ cần đi vay liên ngân hàng để bù vào. Con số trông đẹp trên giấy. Thực tế thì rỗng bên trong. Cộng thêm cách tính LDR cũ không tính các khoản đầu tư trái phiếu doanh nghiệp rủi ro — nên nhiều ngân hàng đã lách được trong nhiều năm.

CDR mới thay đổi hoàn toàn luật chơi.

Tiền vay liên ngân hàng không được tính vào huy động nữa. Trái phiếu doanh nghiệp rủi ro phải tính vào phần cho vay. Kết quả: 23/27 ngân hàng lộ sức khỏe thật — và hầu hết đang vi phạm ngưỡng an toàn.

Để đáp ứng CDR họ có 2 lựa chọn.

Lựa chọn 1 — tăng lãi suất huy động để kéo tiền gửi về. Nhanh nhưng chi phí tăng, biên lợi nhuận bị bào mòn.

Lựa chọn 2 — cải thiện nội tại: tăng vốn chủ sở hữu, giảm trái phiếu doanh nghiệp rủi ro, nâng chất lượng tài sản. Đúng hướng nhưng mất nhiều năm.

Dù chọn hướng nào — ngành ngân hàng vẫn đang trong quá trình tái cơ cấu dài hạn. Sóng ngân hàng dẫn dắt thị trường lúc này là rất khó.

Ai hưởng lợi — ai chịu áp lực?

Nhóm hưởng lợi: TCB với CASA gần 40% không cần đua lãi suất. ACB ít trái phiếu doanh nghiệp rủi ro, tập trung cho vay bán lẻ. VIB đã đạt Basel 3 với NSFR và LCR đủ điều kiện — gần như miễn nhiễm CDR.

Nhóm chịu áp lực: VPBank cho vay bất động sản lớn, đầu tư trái phiếu doanh nghiệp nhiều — CDR đang rất cao. LPBank và MSB phụ thuộc nhiều vào vốn vay liên ngân hàng — đây chính là thứ CDR loại khỏi công thức tính.

Hai là BĐS — gỡ vướng nhưng chưa chạm gốc rễ

Luật BĐS vừa sửa đổi. Bộ máy từ 3 cấp xuống 2 cấp — bớt thủ tục. Sổ đỏ được cấp cho giao dịch viết tay giai đoạn 2014-2024 — tin vui cho nhiều người dân.

Tích cực không? Tích cực nhẹ.

Nhưng gốc rễ vấn đề vẫn còn nguyên.

Giá nhà Việt Nam trên thu nhập đang top 10 thế giới — cần 32 năm làm không ăn không uống mới mua được nhà. Luật sửa không chạm được vào điều đó.

Và NHNN đang siết tín dụng BĐS lẫn CDR cùng lúc — thị trường BĐS đang buộc phải tự thanh lọc. Quá trình này cần thời gian. Chưa phải lúc.

Ba là triển vọng kinh tế kém sắc

Mình nhìn vào giá thép thế giới như một chỉ báo kinh tế.

Thép đại diện cho nhu cầu sản xuất và xây dựng toàn cầu. Khi giá thép đang ở đáy 10 năm — không phải ngẫu nhiên. Nó phản ánh cầu toàn cầu đang rất yếu.

Chiến tranh Mỹ-Iran đã kéo dài 2,5 tháng. Giá dầu neo cao. Lạm phát dai dẳng. Fed khó hạ lãi suất. KCN thậm chí phá đáy.

Dạo một vòng — không thấy nhóm nào đủ sức dẫn dắt.

Tại sao tiền lớn đứng ngoài?

Nhìn lại lịch sử — mỗi lần thị trường có sóng lớn đều cần cú hích thật sự.

Tháng 5/2023 — giảm lãi suất điều hành → thị trường có sóng ngay.

Tháng 1/2024 — lãi suất cho vay giảm → dòng vốn rẻ chảy vào → thị trường tăng bền.

Tháng 6/2025 — bơm tín dụng mạnh → dòng tiền chảy vào kênh đầu tư → sóng lớn.

Còn bây giờ? Chính sách phòng thủ. Dư địa kích thích thấp. Không có cú hích — tiền lớn không vào. Thanh khoản vẫn quanh quẩn 20-28 nghìn tỷ — dưới 30 nghìn tỷ.

Tiền lớn không vào — nhịp hồi nào cũng là bẫy.

Quan điểm của mình

Phong cách của mình là đánh theo sóng lớn — không lướt sóng hàng ngày.

Giai đoạn này mình ưu tiên nắm tiền và đứng ngoài. Không phải bi quan về dài hạn — view VN-Index 1820-1900 vẫn giữ nguyên. Nhưng mua sớm 3 tháng không phải khôn ngoan — đó là trả tiền thừa.

Mình đang chờ 4 điều kiện để quay lại:

→ Deal Iran ký kết

→ Dầu về dưới 85 đô

→ Tỷ giá ổn định qua tháng 6

Khi nào đủ — mình sẽ nói thẳng ở tập cuối của series này.

Còn bây giờ — chưa