Môi giới chứng khoán thời khó khăn: Doanh thu giảm 58%, lãi gộp bốc hơi 93%

Doanh thu môi giới công ty chứng khoán trong quý 3/2026 giảm 58% so với cùng kỳ, trong khi lãi gộp giảm tới 93%. Hai phần ba số công ty chịu cảnh lỗ gộp môi giới, cho thấy sức ép ngày càng lớn từ thanh khoản suy giảm và cuộc đua “zero-fee”.

Hụt hơi trước áp lực thanh khoản, đua "zero fee"

Theo dữ liệu của VietstockFinance, quý 3/2026 ghi nhận 81 công ty chứng khoán có phát sinh doanh thu môi giới, tăng 2 công ty so với quý liền trước và tăng 3 công ty so với cùng kỳ năm trước. Dù số lượng tăng, số liệu lại đang cho thấy mảng kinh doanh này đang gặp nhiều khó khăn.

Tổng doanh thu môi giới của các công ty chứng khoán trong quý 3/2026 đạt khoảng 2,985 tỷ đồng, giảm 19% so với quý trước và giảm 58% so với quý 3/2025 - thời điểm hoạt động môi giới thuận lợi khi thanh khoản thị trường lập kỷ lục và VN-Index diễn biến tích cực.

Sự đi xuống này phản ánh sự suy yếu của thanh khoản thị trường. Trong quý 3/2026, giá trị giao dịch bình quân mỗi phiên trên HOSE và HNX đạt khoảng 18.1 ngàn tỷ đồng, giảm 22% so với quý trước và 58% so với cùng kỳ. Nền lãi suất cao được cho là một trong các nguyên nhân chính khiến sức hút của thị trường chứng khoán suy giảm.

Thị trường khó khăn, cuộc đua "zero-fee" kéo dài suốt nhiều quý qua càng khiến nguồn thu từ phí môi giới của các công ty chứng khoán đồng loạt thu hẹp.

Không chỉ doanh thu giảm, khả năng sinh lời cũng suy yếu đáng kể. Tổng lãi gộp môi giới trong quý 3/2026 chỉ đạt vỏn vẹn 135 tỷ đồng, giảm 68% so với quý trước và giảm 93% so với cùng kỳ. Biên lãi gộp môi giới chỉ còn 4.5%, thấp hơn đáng kể so với mức xấp xỉ 57% của toàn ngành.

Nguồn: VietstockFinance

Những con số trên cho thấy, các công ty chứng khoán vừa trải qua một quý kinh doanh không dễ dàng, khi thị trường chịu sức ép từ nhiều yếu tố, nổi bật là biến động địa chính trị và môi trường lãi suất cao. Doanh thu hoạt động của toàn ngành gần như đi ngang, trong khi lãi gộp giảm 12% so với quý trước.

Bên cạnh môi giới, mảng tự doanh - vốn đóng góp tỷ trọng lớn vào kết quả chung và tăng trưởng mạnh trong thời gian qua - cũng ghi nhận lãi gộp giảm 30%.

Nguồn: VietstockFinance

Hai phần ba công ty lỗ gộp môi giới

Kết quả kinh doanh của từng công ty chứng khoán cũng cho thấy rõ bức tranh khó khăn của mảng môi giới. Trong 81 công ty có phát sinh lãi/lỗ gộp môi giới, có tới 54 công ty ghi nhận lỗ, bằng đúng hai phần ba.

Trong số này, 27 công ty tiếp tục thua lỗ, trong khi 24 công ty chuyển từ có lãi cùng kỳ sang lỗ trong quý này. Danh sách chuyển lãi thành lỗ có không ít cái tên thường xuyên góp mặt trong top 10 thị phần môi giới hàng quý, như MBS từ lãi hơn 76 tỷ đồng sang lỗ gần 3 tỷ đồng, ACBS từ lãi hơn 41 tỷ đồng sang lỗ gần 13 tỷ đồng, Mirae Asset (Việt Nam) từ lãi hơn 36 tỷ đồng sang lỗ gần 65 triệu đồng, FPTS từ lãi hơn 17 tỷ đồng sang lỗ hơn 6 tỷ đồng.

Trong phần giải trình kết quả kinh doanh quý 3, FPTS chỉ ra 2 nguyên nhân đang tác động đến hoạt động môi giới của công ty, bao gồm thanh khoản thị trường sụt giảm và chính sách "zero fee". "Quý vừa qua chứng kiến thanh khoản thị trường giảm mạnh, đồng thời Công ty tiếp tục áp dụng chính sách zero fee dành cho khách hàng giao dịch chủ động nên doanh thu môi giới giảm", FPTS cho biết.

Nguồn: VietstockFinance

Ở nhóm có lãi, 20 công ty chứng khoán ghi nhận lãi gộp môi giới giảm mạnh, nhiều trường hợp thậm chí gần như mất phần lớn thành quả đạt được trong cùng kỳ. HSC và BSC cùng giảm 97%, ABS giảm 96%, VCBS giảm 95%, VNDIRECT giảm 91%, VPS giảm 90%, Vietcap giảm 89% và SSI giảm 83%.

Theo HSC, giá trị giao dịch thị trường giảm đã ảnh hưởng đến doanh thu môi giới, trong khi quy mô chi phí môi giới cũng thu hẹp. Hay Vietcap cũng cho biết, thị trường chứng khoán trầm lắng, giá trị giao dịch giảm mạnh và diễn biến điểm số VN-Index là nguyên nhân chính làm mảng môi giới của Công ty suy giảm.

Nguồn: VietstockFinance

Ở chiều ngược lại, ngành chứng khoán chỉ ghi nhận 2 công ty có lãi gộp môi giới tăng trưởng là TPS và VikkiBankS, lần lượt gấp 2.4 lần và hơn 22 lần cùng kỳ. Ngoài ra, 5 công ty chuyển từ lỗ cùng kỳ sang lãi trong quý này gồm Stanley Brothers, Kafi, BVSC, Asam và Euro Capital.

Tuy nhiên, trường hợp của Kafi và BVSC đáng chú ý khi lãi gộp môi giới tăng trong bối cảnh quy mô hoạt động đều thu hẹp đáng kể. Với Kafi, doanh thu giảm 54%, xuống gần 27 tỷ đồng, trong khi chi phí giảm 73%, còn gần 17 tỷ đồng. BVSC cũng thu hẹp 59% doanh thu, xuống hơn 55 tỷ đồng và giảm 62% chi phí, xuống hơn 53 tỷ đồng.

Trong bản giải trình kết quả kinh doanh quý 3, tương tự nhiều công ty chứng khoán khác, BVSC đề cập tình hình kinh doanh trong kỳ chịu tác động từ thanh khoản thị trường suy giảm, cùng với diễn biến của chỉ số VN-Index.

Nguồn: VietstockFinance

Nhìn chung, bức tranh quý 3/2026 cho thấy môi giới đang chịu sức ép kép từ thanh khoản suy giảm và cuộc đua miễn phí giao dịch. Khi nguồn thu từ phí ngày càng thu hẹp, lợi thế về thị phần không còn đồng nghĩa với hiệu quả kinh doanh. Từ một trong những mảng kinh doanh cốt lõi, môi giới đang ngày càng đóng góp ít hơn vào kết quả chung của ngành.