Giá nguyên liệu leo thang: Doanh nghiệp nào sẽ "sống khỏe", doanh nghiệp nào chịu áp lực?

Theo báo cáo mới của MBS Research, xây dựng và thép tiếp tục là hai nhóm ngành được hưởng lợi từ đà tăng tốc của đầu tư công và sự phục hồi của thị trường bất động sản trong quý II/2026. Tuy nhiên, kết quả kinh doanh giữa các doanh nghiệp được dự báo sẽ phân hóa rõ rệt do áp lực từ giá nguyên vật liệu tăng cao.

Ở ngành xây lắp, Bộ Tài chính ước tính đến hết tháng 5/2026, giải ngân đầu tư công đạt hơn 219.000 tỷ đồng, tăng 10% so với cùng kỳ và hoàn thành 21,6% kế hoạch năm. Song song đó, nguồn cung nhà ở xã hội dự kiến tăng khoảng 40-50%, tạo thêm động lực cho xây dựng dân dụng.

Nhờ đó, backlog của nhiều doanh nghiệp được dự báo tiếp tục tăng, trong đó CTD có thể đạt hơn 62.000 tỷ đồng (+42%), CII tăng khoảng 30%, HHV tăng 15% và VCG tăng 7%. Dù vậy, giá thép xây dựng tăng khoảng 10%, giá cát tăng gần 20% khiến biên lợi nhuận của nhiều nhà thầu bị thu hẹp. MBS dự báo lợi nhuận quý II của HHV tăng 23%, CII tăng 11%, trong khi VCG giảm nhẹ 3% và CTD giảm mạnh do nền so sánh cao.

Đối với ngành thép, tiêu thụ nội địa được dự báo đạt 8,2 triệu tấn, tăng 21% so với cùng kỳ nhờ đầu tư công và xây dựng dân dụng. Thép xây dựng tăng 27%, còn HRC tăng 24% nhờ Nhà máy Dung Quất 2 và mở rộng thị phần trong nước.

Tuy nhiên, triển vọng lợi nhuận tiếp tục phân hóa. Hòa Phát (HPG) được dự báo lãi ròng khoảng 5.000 tỷ đồng, tăng 17% nhờ sản lượng và doanh thu tăng mạnh. Ngược lại, Hoa Sen (HSG) dự kiến lợi nhuận giảm 43%, còn Nam Kim (NKG) có thể giảm tới 67% do xuất khẩu suy yếu, giá nguyên liệu tăng và chi phí tài chính cao.

MBS cho rằng trong nửa cuối năm 2026, các doanh nghiệp đầu ngành sở hữu backlog lớn, thị phần nội địa cao và khả năng kiểm soát chi phí tốt sẽ có lợi thế hơn trong bối cảnh giá nguyên vật liệu vẫn duy trì ở mức cao.