Cuộc đua hút vốn FTSE bắt đầu?

FTSE Russell chính thức kết nạp 27 cổ phiếu Việt Nam vào rổ FTSE Global All Cap trước thềm nâng hạng thị trường Emerging Market thứ cấp vào ngày 21/9/2026. Với quy mô dòng vốn thụ động dự kiến đạt 1,5 tỷ USD, mức độ thụ hưởng lại ghi nhận sự phân hóa kỷ lục giữa các nhóm ngành.

Cấu trúc phân bổ 4 giai đoạn kéo dài đến tháng 9/2027 giúp giảm thiểu cú sốc thanh khoản, đồng thời tạo ra biến số bất ngờ từ các mã ngân hàng và chứng khoán.

Ngày 21/8, FTSE Russell công bố kết quả rà soát bán niên, chính thức đưa 27 cổ phiếu Việt Nam vào FTSE Global All Cap. Việt Nam đồng thời được nâng hạng từ thị trường cận biên lên thị trường mới nổi thứ cấp, có hiệu lực từ tháng 9/2026. Danh mục mới bao gồm 3 mã Large Cap (VCB, VIC, VHM), 3 mã Mid Cap (BID, HPG, VPB) và 21 mã Small Cap từ các ngành ngân hàng, chứng khoán, bất động sản và hàng tiêu dùng. Đặc biệt, 6 mã VCB, VIC, VHM, BID, HPG, VPB được đưa vào FTSE All-World, khiến Việt Nam trở thành quốc gia thứ 49 tham gia chỉ số này.

Theo ước tính, khoảng 1,4 nghìn tỷ USD tài sản đang được quản lý bởi các quỹ thụ động theo dõi chỉ số FTSE. Nếu Việt Nam được đưa vào với tỷ trọng đầy đủ, dòng vốn thụ động có thể đạt khoảng 1,5 tỷ USD. Tuy nhiên, dòng tiền sẽ được chia thành 4 giai đoạn từ tháng 9/2026 đến tháng 9/2027 nhằm hạn chế tác động thanh khoản. Quá trình phân tán này có thể kéo dài tác động của nâng hạng thành một chất xúc tác dài hạn thay vì chỉ là cú hích ngắn hạn.

Mức độ hưởng lợi phân hóa rất mạnh giữa các cổ phiếu. Theo các ước tính từ các công ty phân tích, VIC, VHM và HPG dự kiến hút dòng vốn lớn nhất, với VIC chiếm phần lớn nhất. Nhóm cổ phiếu chứng khoán như SSI, VCI, VCK, TCX, VND, VIX cũng được kỳ vọng hưởng lợi đáng kể nhờ mở rộng độ phủ chỉ số. Các mã Small Cap khác trong ngân hàng, bất động sản và hàng tiêu dùng sẽ nhận dòng vốn ít hơn do phạm vi tiếp cận chỉ số hẹp hơn.

VPBank là trường hợp nổi bật nhất khi được xếp vào Mid Cap và FTSE All-World, vượt quá kỳ vọng ban đầu. FPT ngược lại bị hạ từ mức Small Cap, giảm phạm vi tiếp cận các chỉ số lớn. Các mã HDB, HCM, MCH, SSB, TCX, MSB, VPL, VCK cũng được nâng kỳ vọng so với danh sách dự kiến trước đó. Trong khi đó, KBC và TPB không lọt danh sách All Cap theo các dự báo trước đó.

Dòng vốn FTSE có tiềm năng tạo động lực cho thị trường chứng khoán Việt Nam, nhưng mức độ hưởng lợi phân hóa mạnh có nghĩa là tác động sẽ không đồng đều. Việc phân tán dòng tiền qua 4 giai đoạn giúp hạn chế rủi ro thanh khoản nhưng cũng có thể làm giảm sức mạnh của cú hích ngắn hạn. Kết quả cuối cùng sẽ phụ thuộc vào mức độ mà các quỹ thụ động thực sự bổ sung vị trí theo chỉ số FTSE.