Sóng ngân hàng đã đổi chiều?

Biên lãi ròng chịu áp lực thu hẹp cùng gánh nặng trích lập dự phòng nợ xấu gia tăng buộc các dòng vốn chuyên nghiệp phải chuyển hướng chọn lọc khắt khe.

Ngành ngân hàng bước vào mùa báo cáo quý II với kỳ vọng tăng trưởng khả quan. Theo MBS, lợi nhuận sau thuế nhóm ngân hàng theo dõi dự kiến tăng khoảng 15% trong quý II và 16% trong 6 tháng đầu năm. Thu nhập lãi thuần được dự báo tăng 15,7%, trong khi thu nhập ngoài lãi tăng 11,3%.

Bối cảnh vĩ mô tiếp tục hỗ trợ khi GDP 6 tháng đầu năm tăng 8,18%, tín dụng toàn hệ thống tăng trên 7% vào cuối tháng 6, tạo dư địa mở rộng hoạt động cho vay.

Tuy nhiên, diễn biến giá cổ phiếu lại không phản ánh đồng đều. Từ đầu năm đến giữa tháng 7, LPB và MSB tăng trên 30%, STB tăng hơn 21%, trong khi HDB, TPB, VPB, TCB, VIB, MBB hay CTG vẫn giảm giá. Điều này cho thấy thị trường đang phân hóa mạnh giữa kỳ vọng lợi nhuận và định giá.

Chất lượng tài sản trở thành thước đo

Bên cạnh tăng trưởng tín dụng, giới phân tích cho rằng chất lượng tài sản sẽ là yếu tố quyết định khả năng duy trì lợi nhuận.

Theo BSC, tỷ lệ nợ xấu toàn ngành đã tăng lên 1,88% trong quý I, còn nợ nhóm 2 tăng 12% so với quý trước. MBS cũng dự báo chi phí dự phòng của ngành sẽ tăng khoảng 19% trong quý II.

Ở nhóm quốc doanh, Vietcombank tiếp tục nổi bật với tỷ lệ nợ xấu chỉ 0,62% và tỷ lệ bao phủ nợ xấu trên 253%, trong khi VietinBank được kỳ vọng tăng trưởng lợi nhuận nhờ hoạt động kinh doanh cốt lõi cùng khả năng ghi nhận thu nhập từ chuyển nhượng VietinBank Tower.

Ở nhóm tư nhân, VPBank và HDBank được dự báo tăng trưởng lợi nhuận khoảng 50%, nhưng bộ đệm dự phòng thấp hơn nhiều ngân hàng khác khiến áp lực kiểm soát nợ xấu vẫn là yếu tố cần theo dõi.

Định giá ngày càng tạo khác biệt

Không chỉ lợi nhuận, mức định giá cũng đang quyết định sức hấp dẫn của từng cổ phiếu.

Hiện P/B của các ngân hàng niêm yết dao động từ dưới 0,9 lần đến gần 3 lần. Vietcombank giao dịch quanh 1,9 lần P/B, phản ánh phần lớn kỳ vọng về chất lượng tài sản, trong khi MBB và Techcombank chỉ quanh 1,2 lần, dù vẫn duy trì CASA cao và nền tảng tài chính ổn định.

Trong khi đó, STB và LPB là minh chứng cho việc giá cổ phiếu có thể đi trước kết quả kinh doanh. Lợi nhuận dự báo không quá nổi bật nhưng thị giá vẫn tăng mạnh nhờ kỳ vọng vào quá trình tái cơ cấu hoặc câu chuyện riêng của doanh nghiệp.

Ngoài ra, hoạt động cơ cấu ETF, dòng vốn ngoại và kế hoạch tăng vốn của từng ngân hàng cũng tiếp tục tạo ra biến động riêng, khiến diễn biến của nhóm ngân hàng ngày càng phân hóa.

Bức tranh ngành vì vậy không còn là "một con sóng chung" như các chu kỳ trước. Thay vào đó, mỗi ngân hàng đang được thị trường định giá dựa trên chất lượng tài sản, khả năng duy trì biên lãi, hiệu quả sử dụng vốn và triển vọng tăng trưởng riêng.