Phó Chủ tịch UBCKNN: Nhiều tập đoàn FDI lớn đang chuẩn bị hồ sơ IPO

Đó là chia sẻ của ông Bùi Hoàng Hải - Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN), đưa ra tại Vietnam Investment Forum 2026 - Summer Summit diễn ra ngày 11/06. Phó Chủ tịch UBCKNN cho biết Ủy ban đã tiếp tục phối hợp với các bộ, ngành liên quan thúc đẩy cổ phần hóa và thoái vốn nhà nước gắn với niêm yết; khuyến khích các doanh nghiệp có quy mô lớn, trình độ phát triển và khả năng quản trị tốt tham gia thị trường.

Ông Bùi Hoàng Hải - Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN)

Theo ông Hải, hiện nay, quy mô thị trường chứng khoán đã đạt mức khá lớn. Nếu chỉ tính thị trường cổ phiếu, quy mô đã đạt khoảng 80% GDP. Nếu tính cả thị trường trái phiếu Chính phủ, trái phiếu doanh nghiệp và trái phiếu riêng lẻ, tổng giá trị trên thị trường đạt khoảng 110–120% GDP. Thị trường Việt Nam hiện là một trong những thị trường năng động nhất khu vực Đông Nam Á, với thanh khoản bình quân hằng ngày tính theo năm đạt hơn 1 tỷ USD, tương đương Singapore và Thái Lan.

Cơ sở nhà đầu tư cũng được mở rộng rất lớn, hiện nay thị trường đã có hơn 13 triệu tài khoản. Đây là một con số rất đáng tự hào. Khi xây dựng Đề án tái cơ cấu thị trường chứng khoán và thị trường bảo hiểm, mục tiêu đến năm 2025 đạt 10 triệu tài khoản từng là con số rất khó thuyết phục được mọi người rằng thị trường có thể đạt được. Tuy nhiên, cuối cùng thị trường đã đạt và vượt con số này. Các định chế trung gian và định chế đầu tư tiếp tục lớn mạnh cả về quy mô và năng lực chuyên môn.

Đáp ứng yêu cầu trong giai đoạn tới, UBCKNN tập trung triển khai đồng loạt các giải pháp trong nhiều đề án chiến lược trọng tâm. Các nhóm giải pháp tập trung vào 6 giải pháp trọng tâm.

Thứ nhất là tập trung hoàn thiện thể chế và khung pháp lý cho thị trường chứng khoán. Đây là nhiệm vụ rất quan trọng để tạo ra môi trường đầu tư minh bạch, ổn định, phù hợp và tiệm cận với chuẩn mực quốc tế.

Hiện nay, UBCKNN đang phối hợp với các bộ, ngành liên quan đề xuất sửa đổi Luật Chứng khoán theo hướng nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước, tăng cường bảo vệ nhà đầu tư và đặc biệt là thực hiện cắt giảm 50% điều kiện kinh doanh, 50% thủ tục hành chính, đồng thời phấn đấu giảm 50% chi phí tuân thủ.

Ngoài ra, hàng loạt văn bản pháp lý khác cũng đang được thực hiện như soạn thảo các nghị định. Trong đó, nghị định về bảo lãnh thanh khoản trái phiếu là một trong những thể chế trung gian rất mới, với kỳ vọng góp phần tăng cường thêm cho sự phát triển của thị trường trái phiếu.

Thứ hai là tiếp tục thúc đẩy mạnh mẽ và thực chất lộ trình nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam. Trong năm 2025, FTSE Russell đã công bố nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam. Tháng 4/2026, FTSE cũng đã chính thức một lần nữa công bố duy trì lộ trình để đưa các cổ phiếu của Việt Nam vào các rổ chỉ số cổ phiếu của FTSE Russell vào tháng 9/2026.

Hiện nay, UBCKNN tập trung nhiều giải pháp nhằm đáp ứng các điều kiện cao hơn của FTSE cũng như MSCI. Cụ thể, mục tiêu là trong năm nay hoặc chậm nhất đầu năm 2027 đưa hệ thống CCP vào vận hành để các tổ chức xếp hạng xem xét đưa vào danh sách hoặc nâng lên thứ hạng cao hơn.

Thứ ba là tiếp tục phát triển đồng bộ cả cung và cầu để tạo nền tảng vững chắc hơn cho sự phát triển của thị trường chứng khoán.

Về phía cung, Ủy ban tiếp tục phối hợp với các bộ, ngành liên quan thúc đẩy cổ phần hóa và thoái vốn nhà nước gắn với niêm yết; khuyến khích các doanh nghiệp có quy mô lớn, trình độ phát triển và khả năng quản trị tốt tham gia thị trường. Việt Nam đã đạt được sự đồng thuận trong việc cho phép các doanh nghiệp FDI lớn tham gia IPO và niêm yết trên thị trường. Hiện nay, có rất nhiều ứng viên là các tập đoàn FDI lớn tại Việt Nam đang chuẩn bị hồ sơ IPO. Đồng thời, tiếp tục phát triển thị trường trái phiếu doanh nghiệp theo hướng minh bạch, chuyên nghiệp hơn.

Về phía cầu, bên cạnh việc tăng cường đào tạo cho các nhà đầu tư cá nhân, cơ quan quản lý đặc biệt chú trọng phát triển các nhà đầu tư tổ chức, nhất là các quỹ hưu trí, quỹ đầu tư dài hạn, quỹ mở và các định chế đầu tư chuyên nghiệp. Đây là những điểm cốt lõi để nâng cao tính ổn định của dòng vốn và giảm các biến động ngắn hạn thiếu bền vững của thị trường.

Trong năm 2025, UBCKNN đã sửa đổi Thông tư 98 và ban hành Thông tư 306 sửa đổi, bổ sung Thông tư 98. Trong đó, nhiều loại hình quỹ mới được mở rộng như quỹ bất động sản, quỹ thị trường tiền tệ, đồng thời nâng cao danh mục đầu tư cũng như hạn mức đầu tư của các quỹ.

Đồng thời, từ năm 2025, Ủy ban đã áp dụng cơ chế ban hành và quản lý các chỉ số một cách linh hoạt, cho phép các chỉ số mới trên thị trường có thể được đề xuất bởi các quỹ, các tổ chức có kế hoạch định kỳ và được quản lý bởi các sở giao dịch. Trong thời gian tới, trên cơ sở MOU ký giữa VNX với London Stock Exchange, UBCKNN kỳ vọng sau tháng 9 sẽ có rất nhiều chỉ số mới được ban hành.

Thứ tư là tiếp tục nghiên cứu và triển khai các sản phẩm mới, thị trường mới để tạo động lực cho thị trường vốn.

UBCKNN đang xây dựng lộ trình để giới thiệu các sản phẩm và dịch vụ mới gắn liền với KRX. Trong thời gian tới, khi hoàn thành, cơ quan quản lý sẽ công bố các lộ trình này để thị trường theo dõi.

Về các thị trường mới, hiện nay UBCKNN và Bộ Tài chính đang tích cực phối hợp với các Sở Giao dịch chứng khoán, VNX triển khai các thị trường mới như thị trường tín chỉ carbon, có thể triển khai ngay trong tháng 6; tiếp tục ban hành các lộ trình để triển khai thị trường giao dịch cổ phiếu dành cho doanh nghiệp đổi mới sáng tạo.

Đối với thị trường tài sản mã hóa, hiện nay Ủy ban cũng đã chấp thuận bước đầu cho 5 tổ chức, để các tổ chức vận hành hệ tài sản mã hóa tiến hành góp vốn và đầu tư xây dựng công nghệ. Ngay sau khi các tổ chức này hoàn thành nền tảng công nghệ cũng như góp vốn đầy đủ, thị trường tài sản mã hóa chính thức lần đầu tiên có thể được triển khai tại Việt Nam.

Thứ năm là tiếp tục tăng cường hạ tầng công nghệ và đẩy mạnh ứng dụng công nghệ mới trong quản lý, giám sát thị trường.

Theo chia sẻ của Phó Chủ tịch, UBCKNN đang triển khai hai dự án lớn, bao gồm dự án hệ thống tổng thể quản lý, giám sát thị trường và kho dữ liệu tập trung cho toàn ngành.

Với hai dự án này, Ủy ban kỳ vọng sau khi triển khai có thể áp dụng các công nghệ mới nhất trong quản lý, giám sát thị trường, qua đó giám sát thị trường một cách minh bạch và hiệu quả hơn. Đồng thời, cơ quan quản lý cũng đang lấy ý kiến rộng rãi về dự thảo thông tư sửa đổi Thông tư 134 về giao dịch điện tử trên thị trường chứng khoán, với nhiều quy định mới nhằm tăng cường quản lý, giám sát và thúc đẩy tính minh bạch toàn diện trên thị trường.

Thứ sáu là nâng cao chất lượng quản trị doanh nghiệp và xây dựng văn hóa đầu tư bền vững.

Một thị trường thực sự phát triển không chỉ cần quy mô lớn mà còn cần các nhà đầu tư có kiến thức vững vàng, có trách nhiệm và tầm nhìn dài hạn. Do đó, bên cạnh việc thúc đẩy phát triển nhà đầu tư có tổ chức, UBCKNN cũng đang tích cực triển khai đề án về đào tạo nhà đầu tư.

Với công tác đào tạo và phổ cập kiến thức, cơ quan quản lý kỳ vọng sẽ xây dựng, hình thành một thế hệ nhà đầu tư có đầy đủ kiến thức để có thể tự bảo vệ mình trên thị trường chứng khoán.