Lộ diện 4 trụ cột của Trung tâm Tài chính Quốc tế trong dự thảo quy hoạch 100 năm TPHCM

Dự thảo Quy hoạch tổng thể TPHCM thời kỳ 2025-2050, tầm nhìn 100 năm đang được đưa ra lấy ý kiến. Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam tại TPHCM (VIFC-HCMC) xác định thị trường vốn quốc tế, tài chính thương mại, ngân hàng số - Fintech và các sản phẩm tài chính đổi mới là bốn trụ cột phát triển.

Theo dự thảo, VIFC-HCMC được định hướng trở thành trung tâm tài chính quốc tế có hệ sinh thái tài chính toàn diện, cung cấp các dịch vụ từ huy động vốn, đầu tư, thanh toán, giao dịch sản phẩm tài chính, quản lý tài sản, Fintech đến tài chính xanh. Trung tâm này được kỳ vọng trở thành cầu nối giữa nền kinh tế Việt Nam với thị trường khu vực và quốc tế, đồng thời hỗ trợ huy động vốn cho tăng trưởng kinh tế.

Thị trường vốn quốc tế là ưu tiên hàng đầu

Trong các cấu phần được đề xuất, thị trường vốn quốc tế được xác định là nền tảng quan trọng nhất của Trung tâm Tài chính Quốc tế.

Theo dự thảo, trong giai đoạn đầu TPHCM sẽ ưu tiên phát triển các sản phẩm truyền thống như trái phiếu doanh nghiệp, cổ phiếu niêm yết và các công cụ huy động vốn trung, dài hạn nhằm mở rộng quy mô và thanh khoản thị trường.

Về dài hạn, Thành phố hướng tới phát triển IPO xuyên biên giới, dịch vụ quản lý tài sản, quỹ đầu tư quốc tế cùng các sản phẩm tài chính phức tạp hơn để từng bước trở thành trung tâm huy động và phân bổ vốn của khu vực.

Theo bảng đánh giá trong dự thảo, thị trường vốn nợ và thị trường vốn cổ phần đều được xếp mức ưu tiên "rất cao". Trong khi đó, quản lý tài sản và quỹ được đánh giá ở mức "cao", còn hệ sinh thái dịch vụ thị trường như kiểm toán, pháp lý, tư vấn, xếp hạng tín nhiệm cũng thuộc nhóm ưu tiên rất cao.

Hướng tới trung tâm tài chính phục vụ thương mại và dòng vốn FDI

Bên cạnh thị trường vốn, TPHCM định hướng trở thành trung tâm tài chính phục vụ thương mại quốc tế và dòng vốn FDI của khu vực.

Trong ngắn hạn, trọng tâm là các sản phẩm như tín dụng xuất khẩu, thư tín dụng (L/C), bảo lãnh, bao thanh toán, tài trợ chuỗi cung ứng và bảo hiểm thương mại nhằm hỗ trợ hoạt động xuất nhập khẩu.

Ở giai đoạn sau, Thành phố hướng tới phát triển các hoạt động huy động và cho vay bằng USD, dịch vụ quản lý thanh khoản và quản trị nguồn vốn cho các tập đoàn đa quốc gia, từng bước hình thành trung tâm quản lý dòng vốn doanh nghiệp trong khu vực.

Theo đánh giá của dự thảo, ngân hàng giao dịch (Transaction Banking) được xếp mức ưu tiên rất cao, trong khi tài trợ thương mại và tài chính chuỗi cung ứng được đánh giá ở mức cao.

Fintech và ngân hàng số trở thành động lực tăng trưởng

Một trong những điểm nhấn của dự thảo là phát triển TPHCM thành trung tâm đổi mới sáng tạo tài chính của khu vực thông qua ngân hàng số và Fintech.

Các lĩnh vực ưu tiên gồm thanh toán điện tử, quản lý dòng tiền, tài chính thương mại trên nền tảng số, ngân hàng số cho doanh nghiệp và cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) đối với các mô hình Fintech.

Trong dài hạn, Thành phố định hướng mở rộng sang hệ sinh thái tài sản số, ngân hàng số toàn diện và các dịch vụ tài chính số có mức độ phức tạp cao hơn.

Theo dự thảo, cả nền tảng ngân hàng số và Fintech đều được đánh giá thuộc nhóm ưu tiên rất cao nhờ khả năng tận dụng lợi thế nguồn nhân lực công nghệ thông tin và quá trình chuyển đổi số của Việt Nam.

Phát triển tài chính xanh, giao dịch hàng hóa và sản phẩm phái sinh

Ở nhóm sản phẩm tài chính đổi mới, TPHCM ưu tiên phát triển thị trường giao dịch hàng hóa, các công cụ phòng ngừa rủi ro như hợp đồng kỳ hạn, hợp đồng tương lai hàng hóa, hoán đổi lãi suất và tỷ giá.

Bên cạnh đó là tài chính xanh, tín dụng chuyển đổi, tài chính hỗn hợp (blended finance) nhằm đáp ứng nhu cầu đầu tư cho chuyển đổi năng lượng, logistics xanh và hạ tầng thích ứng biến đổi khí hậu.

Trong dài hạn, Thành phố đặt mục tiêu phát triển các sản phẩm tài chính phái sinh nâng cao, chứng khoán hóa tài sản và các giải pháp tài chính chuyên biệt cho khu vực ASEAN.

Theo đánh giá, tài chính xanh và giao dịch hàng hóa được xếp mức ưu tiên cao; phái sinh, hạ tầng tài chính số, bảo hiểm và tài chính Hồi giáo ở mức trung bình, trong khi các sản phẩm tài chính có cấu trúc được xếp mức ưu tiên thấp do yêu cầu cao về thanh khoản và khung pháp lý.

Hình thành 4 không gian tài chính

Về tổ chức không gian, quy hoạch xác định 4 vùng phát triển tài chính và dịch vụ kinh doanh.

Khu vực lõi TPHCM hiện hữu tiếp tục là trung tâm điều hành, giao dịch và cung ứng dịch vụ tài chính, nơi tập trung các ngân hàng, công ty chứng khoán, quỹ đầu tư, doanh nghiệp kiểm toán, tư vấn và công nghệ.

Khu vực phía Đông được định hướng là không gian phát triển Trung tâm Tài chính Quốc tế, kết nối với Khu Công nghệ cao, Đại học Quốc gia TPHCM và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, trở thành nơi thử nghiệm các mô hình tài chính mới và thu hút các định chế tài chính toàn cầu. Đây là khu vực phát triển trọng điểm trong thời gian tới, có vai trò mở rộng không gian tăng trưởng mới cho các dịch vụ tài chính, công nghệ tài chính, dịch vụ kinh doanh sáng tạo và kinh tế số.

Khu vực phía Bắc, gắn với nền tảng công nghiệp và các khu công nghiệp tại khu vực Bình Dương cũ là không gian có nền tảng công nghiệp phát triển, tập trung nhiều doanh nghiệp sản xuất, xuất khẩu, logistics nội vùng và doanh nghiệp FDI. Do đó sẽ phát triển các dịch vụ tài chính thương mại, tài chính chuỗi cung ứng và dịch vụ doanh nghiệp quốc tế; đồng thời cần bám sát nhu cầu của khu vực sản xuất, bao gồm tín dụng thương mại, bảo hiểm, thanh toán quốc tế, quản trị rủi ro, tư vấn đầu tư, tư vấn pháp lý, dịch vụ kế toán – kiểm toán, nhân sự, chuyển đổi số và quản trị chuỗi cung ứng.

Còn khu vực phía Nam, kết nối hệ thống cảng Cái Mép - Thị Vải - Cần Giờ cùng các khu công nghiệp tại khu vực Bà Rịa - Vũng Tàu cũ, có lợi thế đặc biệt trong phát triển dịch vụ tài chính thương mại, tài chính xuất nhập khẩu, bảo hiểm hàng hải, logistics, vận tải biển, kho bãi, phân phối và các dịch vụ hỗ trợ cảng. Trong dài hạn, đây có thể trở thành không gian phát triển các dịch vụ tài chính gắn với kinh tế biển, năng lượng, công nghiệp nặng, công nghiệp phụ trợ, thương mại quốc tế và chuỗi cung ứng toàn cầu.