Khi Mỹ cũng bắt đầu đau đầu vì “giá của tiền”: Nhà đầu tư Việt Nam cần nhìn gì từ US10Y?

Mấy ngày gần đây, một con số đáng để nhà đầu tư Việt Nam chú ý không nằm trên thị trường cổ phiếu.

Đó là lợi suất trái phiếu Chính phủ Mỹ kỳ hạn 10 năm – US10Y.

Ngày 1/10, US10Y từng lên khoảng 5,34% – mức cao nhất kể từ năm 2002.

Điều đáng nói là lợi suất cao không chỉ khiến nhà đầu tư chứng khoán khó chịu. Chính nước Mỹ cũng phải trả giá cho “giá của tiền” ngày càng đắt.

Reuters ngày 5/10 cho biết nợ liên bang Mỹ đã vượt 40.000 tỷ USD, trong khi chi phí trả lãi vào khoảng 1.000 tỷ USD mỗi năm. Theo ước tính được Reuters dẫn lại, cứ 5 USD nguồn thu thuế của Chính phủ Mỹ thì khoảng 1 USD đang được dùng để phục vụ nợ.

Tại sao US10Y tăng lại quan trọng?

Hiểu đơn giản: US10Y tăng → lợi suất mà nhà đầu tư yêu cầu cao hơn → chi phí vốn tăng → tiền trở nên đắt hơn.

Tác động không dừng ở Chính phủ Mỹ.

Doanh nghiệp đi vay và tái cấp vốn phải đối mặt với mặt bằng chi phí cao hơn. Người mua nhà chịu lãi suất thế chấp cao hơn. Và quan trọng với thị trường chứng khoán: mức lợi suất mà nhà đầu tư có thể nhận được từ tài sản ít rủi ro hơn cũng trở nên hấp dẫn hơn.

Khi đó, câu hỏi dành cho cổ phiếu sẽ thay đổi:

Nếu trái phiếu Chính phủ Mỹ có thể mang lại lợi suất trên 5%, tôi cần mức tăng trưởng lợi nhuận bao nhiêu để chấp nhận trả P/E cao cho một cổ phiếu?

Đây chính là mối liên hệ giữa “giá của tiền” và định giá cổ phiếu.

Nhưng tại sao US10Y vẫn cao?

Không thể chỉ nhìn Fed.

Thị trường trái phiếu đang cùng lúc phải cân nhắc lạm phát còn dai dẳng, nhu cầu vay nợ rất lớn của Chính phủ Mỹ và một nền kinh tế vẫn có những khu vực tăng trưởng mạnh, trong đó đầu tư AI và trung tâm dữ liệu đang tạo thêm nhu cầu vốn.

Vì vậy có thể xuất hiện một hiện tượng tưởng như nghịch lý:

Fed không nhất thiết phải tăng lãi suất liên tục, nhưng lợi suất trái phiếu dài hạn vẫn có thể ở mức cao.

Thậm chí Reuters cho biết Washington đang sử dụng một số biện pháp kỹ thuật như tăng tỷ trọng vay ngắn hạn và mua lại một phần trái phiếu cũ để hỗ trợ thanh khoản. Những biện pháp mạnh hơn như Operation Twist (Fed mua trái phiếu dài hạn để kéo lợi suất dài hạn xuống) cũng đang được giới phân tích nhắc tới nếu lợi suất dài hạn tiếp tục gây sức ép, dù các bước như vậy sẽ cần vai trò của Fed và không phải giải pháp đơn giản.

Nhà đầu tư Việt Nam cần nhìn gì?

Không phải thấy US10Y tăng rồi kết luận: Ngày mai VN-Index sẽ giảm.

Mối quan hệ không đơn giản như vậy.

Điều cần nhìn là chuỗi tác động: US10Y → USD → tỷ giá → điều kiện tiền tệ → định giá tài sản → dòng tiền → cổ phiếu.

Và ở cấp độ doanh nghiệp, câu hỏi ngày càng quan trọng là: EPS có tăng đủ nhanh để bù lại một môi trường mà “giá của tiền” đang cao hơn hay không?

Bởi cuối cùng: GIÁ CỔ PHIẾU ≈ EPS × P/E

Khi tiền rẻ, thị trường có thể dễ dàng trả một mức P/E cao cho kỳ vọng.

Nhưng khi tiền đắt, kỳ vọng thôi có thể chưa đủ. Doanh nghiệp phải chứng minh bằng tăng trưởng lợi nhuận và dòng tiền thực.

Đó mới là lý do tôi theo dõi US10Y.

Không phải để đoán VN-Index ngày mai tăng hay giảm, mà để hiểu thị trường đang định giá tiền ở mức nào – và mức giá nào nhà đầu tư còn sẵn sàng trả cho tăng trưởng.

Không cố đoán thị trường. Đọc dữ kiện – hiểu cơ chế – chờ thị trường xác nhận – rồi mới ra quyết định.

VÕ HOÀNG – ĐẦU TƯ CHUẨN HỆ THỐNG

Thông tin được tổng hợp từ thị trường trong nước và quốc tế, phục vụ mục đích cập nhật và tham khảo.