Đòn bẩy tài chính: Rủi ro hay cơ hội sàng lọc?

CEO JPMorgan Jamie Dimon cho rằng mức sử dụng đòn bẩy tài chính trên thị trường toàn cầu đang ở ngưỡng đáng lo ngại. Theo ông, rủi ro không chỉ đến từ các khoản vay công khai mà còn nằm ở những khoản nợ "ẩn", có thể khuếch đại biến động và tác động đến dòng vốn, lãi suất cũng như các thị trường mới nổi như Việt Nam.

Trong bối cảnh lợi suất trái phiếu Mỹ duy trì ở vùng cao và áp lực lạm phát chưa hạ nhiệt, cảnh báo của JPMorgan được xem là tín hiệu đáng chú ý đối với nhà đầu tư toàn cầu cũng như doanh nghiệp có nhu cầu huy động vốn quốc tế.

Đòn bẩy tài chính: Rủi ro hay cơ hội sàng lọc?

Giám đốc điều hành JPMorgan Jamie Dimon cảnh báo mức độ đòn bẩy tài chính trên thị trường vẫn ở ngưỡng cao. Theo ông, rủi ro không chỉ đến từ các khoản vay công khai, mà còn nằm ở những khoản nợ "ẩn" được cấu trúc dưới hình thức tài trợ hoặc sản phẩm tài chính khác. Khi thị trường biến động mạnh, các nguồn vốn vay này có thể khuếch đại áp lực bán tháo, gia tăng mức độ bất ổn và làm các cú sốc lan rộng nhanh hơn dự kiến.

Chỉ cần một nhà đầu tư hoặc quỹ lớn gặp sự cố thanh khoản hoặc buộc phải bán tháo tài sản, hiệu ứng dây chuyền có thể nhanh chóng lan rộng, kích hoạt các đợt bán cưỡng bức và làm biến động thị trường gia tăng. Ví dụ gần đây, quỹ đầu tư mạo hiểm Situational Awareness chuyên ứng dụng AI đã gánh chịu khoản lỗ nặng nề khi các thương vụ đặt cược vào cổ phiếu công nghệ sử dụng đòn bẩy cao diễn biến bất lợi.

Ông Dimon phân biệt bối cảnh hiện nay với cuộc khủng hoảng tài chính năm 2008, lập luận rằng bản thân đòn bẩy không nhất thiết gây ra căng thẳng cho hệ thống. Vấn đề nằm ở quy mô các khoản lỗ thực tế phát sinh từ các khoản vay thế chấp. Lãnh đạo JPMorgan dự báo nhu cầu vốn mang tính cơ cấu có thể làm bùng phát trở lại áp lực lạm phát, do thâm hụt ngân sách chính phủ, đầu tư cơ sở hạ tầng và xu hướng tái vũ trang toàn cầu.

Nếu lợi suất trái phiếu Mỹ tiếp tục tăng do áp lực lạm phát cơ cấu, doanh nghiệp Việt Nam khi huy động vốn bằng USD trên thị trường quốc tế có thể phải chấp nhận mức lãi suất cao hơn, làm tăng chi phí vay nợ. Lợi suất trái phiếu Mỹ cao cũng thường hỗ trợ đồng USD mạnh hơn, tạo áp lực lên tỷ giá USD/VND. Tuy nhiên, nếu những rủi ro này chỉ dẫn đến điều chỉnh ngắn hạn thay vì khủng hoảng hệ thống, Việt Nam vẫn có cơ hội duy trì sức hấp dẫn với dòng vốn dài hạn nhờ triển vọng tăng trưởng kinh tế tích cực và kỳ vọng nâng hạng thị trường chứng khoán.