2026: Không còn chỗ cho “lướt sóng”?

Năm 2026 được dự báo là bước ngoặt của chứng khoán Việt Nam, khi chất lượng doanh nghiệp thay thế đầu cơ, trở thành thước đo chính cho quyết định đầu tư.

Ngành ngân hàng dẫn dắt, cổ phiếu chất lượng giữ vững lợi nhuận

Theo SSI Research, giai đoạn “nước lên thuyền lên” đã khép lại, mở ra một năm 2026 đòi hỏi nhà đầu tư tập trung vào giá trị thực, quản trị doanh nghiệp và triển vọng tăng trưởng bền vững. Sau một năm 2025 sôi động với đà hồi phục mạnh mẽ, bức tranh năm 2026 hứa hẹn nhiều cơ hội, nhưng cũng yêu cầu tỉnh táo và kỷ luật cao hơn.

SSI dự báo lợi nhuận sau thuế toàn thị trường năm 2026 tăng khoảng 15-16%, cao hơn mức trung bình 5 năm gần đây. Tuy nhiên, sự phân hóa giữa ngành và doanh nghiệp sẽ ngày càng rõ nét: những doanh nghiệp có nền tảng vững chắc, dòng tiền ổn định và chiến lược dài hạn tiếp tục bứt phá, trong khi các doanh nghiệp yếu kém, nợ cao hoặc phụ thuộc chu kỳ ngắn hạn sẽ gặp khó khăn trong môi trường cạnh tranh gay gắt.

Ngành ngân hàng được dự báo vẫn là trụ cột tăng trưởng lợi nhuận, với mức tăng khoảng 17-18% nhờ tăng trưởng tín dụng hợp lý và biên lãi ròng (NIM) ổn định. Những ngân hàng có vốn mạnh, quản trị rủi ro tốt và chiến lược số hóa rõ ràng như VCB, CTG, MBB và TCB được đánh giá cao. Việc xóa bỏ trần tăng trưởng tín dụng giúp hệ thống ngân hàng linh hoạt hơn trong phân bổ vốn, đồng thời khuyến khích dòng tiền chảy vào khu vực sản xuất – kinh doanh thay vì bất động sản đầu cơ.

Cổ phiếu bán lẻ, công nghệ và chứng khoán hưởng lợi từ xu hướng dài hạn

Nhóm hàng tiêu dùng và bán lẻ được xem là “ngôi sao trở lại” của năm 2026. Với sức mua hồi phục từ thu nhập khả dụng tăng và chính sách giảm thuế VAT kéo dài, doanh thu bán lẻ dự báo tăng trên 12%, trong đó các doanh nghiệp có thương hiệu mạnh và kênh phân phối hiệu quả như MWG, PNJ, MSN và VNM tiếp tục dẫn dắt thị trường.

Ngành công nghệ và viễn thông cũng nổi bật với xu hướng chuyển đổi số mạnh mẽ, doanh thu dịch vụ CNTT dự kiến tăng 15-18%, xuất khẩu phần mềm trên 20%. FPT là điển hình, duy trì ROE 25% và CAGR lợi nhuận 15% trong 3 năm gần nhất.

Nhóm vật liệu xây dựng và hạ tầng, đặc biệt thép và nhựa xây dựng, hưởng lợi trực tiếp từ kế hoạch đầu tư công 8.500 nghìn tỷ đồng giai đoạn 2026-2030. Cổ phiếu tiềm năng gồm HPG, BMP, PLC, nhờ nhu cầu thép, xi măng và nhựa công nghiệp tăng mạnh, từ các dự án cao tốc Bắc – Nam, sân bay Long Thành và khu công nghiệp lớn.

Không thể bỏ qua nhóm cổ phiếu chứng khoán – “phong vũ biểu” của thị trường – dự kiến tăng 20-25%, nhờ môi trường thanh khoản cao, lãi suất thấp và dòng tiền cá nhân dồi dào. Những cái tên nổi bật gồm VND, SSI, VCI, HCM, được kỳ vọng hưởng lợi mạnh từ nâng hạng thị trường và dòng vốn ngoại quay trở lại.

Chọn lọc nghiêm ngặt – đầu tư theo giá trị

SSI cảnh báo 2026 sẽ là năm của sự chọn lọc chặt chẽ. Sự phân hóa không chỉ giữa các ngành, mà còn trong từng nhóm cổ phiếu cùng lĩnh vực. Nhà đầu tư được khuyến nghị chuyển từ đầu tư theo sóng sang đầu tư theo giá trị, tập trung vào doanh nghiệp có chiến lược dài hạn, quản trị tốt và chi phí vận hành hiệu quả.

Định giá thị trường vẫn hợp lý, với P/E dự phóng khoảng 12 lần, thấp hơn trung bình ASEAN (13-14 lần), EPS tăng trưởng dự kiến 16%. Đây là tín hiệu cho thấy tiềm năng tăng giá cổ phiếu vẫn rộng mở, đặc biệt khi dòng vốn ngoại quay trở lại nhờ nâng hạng thị trường.

Một thay đổi quan trọng nữa là chất lượng lợi nhuận doanh nghiệp được cải thiện. Nếu giai đoạn 2019-2023 lợi nhuận chủ yếu đến từ cắt giảm chi phí và biến động giá hàng hóa, thì từ 2025 trở đi, lợi nhuận chủ yếu xuất phát từ tăng năng suất, mở rộng quy mô và đổi mới sản phẩm, cho thấy thị trường đang bước vào chu kỳ tăng trưởng chất lượng cao hơn.