#Chuyên gia

24HMONEY đã kiểm duyệt

Ván cờ của PVS

Giá dầu Brent đã phục hồi từ đầu năm, đang tiến lên quanh vùng 70USD/thùng - là chất xúc tác "dầu đổ vào lửa", giá dầu tăng đồng nghĩa với các lơi nhuận các doanh nghiệp bật tăng mạnh trong thời gian ngắn. Tuy nhiên nên nhớ rằng ngay cả khi giá dầu không tăng, các dự án dầu khí – năng lượng vẫn phải đẩy mạnh triển khai theo định hướng quốc gia.

Sau gần 10 năm trầm lắng, sóng ngành dầu khí đang quay trở lại, nhưng lần này câu chuyện không còn đơn thuần xoay quanh giá dầu.

Biểu đồ dưới đây cho tháy mối tương quan của giá cổ phiếu và giá dầu có sự sự đồng pha, Đáng chú ý, kể từ cuối năm 2025, trong khi giá dầu Brent vẫn chịu áp lực, giá cổ phiếu PVS đã đi ngược xu hướng và có tín hiệu tăng. Sự phân kỳ này cho thấy sự thay đổi mang tính cấu trúc trong đánh giá của thị trường, giá dầu không còn tác động trực tiếp mà động lực tăng trưởng của PVS đến từ làn sóng dự án dầu khí được triển khai nhằm đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia.

Để hiểu vì sao chu kỳ này đặc biệt, cần nhìn lại bức tranh dài hạn. Giai đoạn 2010–2013 là thời kỳ bùng nổ của ngành dầu khí, khi giá dầu cao và PVN đẩy mạnh đầu tư trung bình khoảng 2,8 tỷ USD/năm. Ngược lại, giai đoạn 2016–2024 trở thành “vùng trũng” khi giá dầu lao dốc, khiến việc triển khai các dự án đầu tư chững lại. Nhưng từ năm 2025, khi Việt Nam bước vào giai đoạn tăng tốc phát triển, bài toán tự chủ năng lượng trở thành yếu tố sống còn, không còn là lựa chọn.

Thực tế rất rõ ràng: trong vòng 10 năm (2015–2025), sản lượng dầu thô và khí nội địa đã suy giảm khoảng 50% do các mỏ cũ (Tê Giác Trắng, Bạch Hổ, Rồng, Sư tử đen, Sư Tử Vàng) dần cạn kiệt sau nhiều năm khai thác. Dưới áp lực đó nếu không đầu tư mạnh vào thăm dò và khai thác mới, Việt Nam sẽ ngày càng phụ thuộc vào nhập khẩu năng lượng. Bước ngoặt nằm ở lô 15-2/17 – mỏ Hải Sư Vàng vừa được phát hiện, với trữ lượng ước tính có thể vượt 430 triệu thùng. PVN sở hữu 35% dự án này, và với vai trò là công ty con kỹ thuật dầu khí chủ lực của PVN, PVS gần như nắm vị thế độc quyền trong việc triển khai. Bên cạnh đó các dự án như Lô B Ô Môn, Lạc Đà Vàng và các dự án Điện gió ngoài khơi - năng lượng tái tạo đủ để đảm bảo khối lượng công việc kéo dài đến năm 2036, backlog cũng được dự báo nâng lên khoảng 5,9 tỷ USD.

Với Khối lượng backlog hàng tỷ đô la này vừa là một cơ hội vàng, vừa là một thách thức lớn. Để thực thi các hợp đồng dài hạn quy mô này, PVS cần một lượng vốn lưu động khổng lồ để chi trả cho thiết bị, vật tư và nhân lực — nguồn vốn mà công ty hiện chưa có sau 12 năm không tăng vốn điều lệ.

Nhu cầu vốn đã tăng vọt một cách rõ rệt khi công ty chuyển sang trả cổ tức bằng cổ phiếu, ban lãnh đạo cũng trình bày lộ trình tăng vốn từ 4,7 nghìn tỷ lên 9 nghìn tỷ và có thể lên 13 nghìn tỷ đồng vào năm 2030.

Điều này có ý nghĩa gì? Để có đủ năng lực tài chính thực hiện khối lượng công việc khổng lồ phía trước, PVS bắt buộc phải tăng vốn để có thể handle được những dự án khổng lồ này.

Ở góc độ định giá, nhìn PVS chỉ qua P/B quá khứ là chưa đủ. Giai đoạn 2016–2025 vốn là đáy chu kỳ, đầu tư dầu khí gần như đóng băng. Tài sản vẫn nằm đó, vốn chủ vẫn tích lũy, nhưng hiệu quả khai thác thấp. Vì vậy P/B trung bình quanh 1.0 phản ánh một doanh nghiệp “đủ tài sản nhưng chưa có việc để làm”.

Khi vốn chủ sở hữu được cập nhật, bookvalue tăng lên khoảng 31.700 đồng/cổ phiếu, mẫu số tăng kéo P/B hiện tại về quanh 1.3 – thấp hơn so với số nhập liệu và trong bối cảnh tiềm năng khi chu kỳ đầu tư mới đang mở ra. Với quy mô đầu tư dự kiến khoảng 1,9 tỷ USD/năm, gấp đôi giai đoạn trước, chúng tôi đánh giá đây vẫn là mức định giá hấp dẫn, PVS bắt đầu được khai thác đúng công suất, ROE có dưu địa cải thiện rõ.