MỚI

Thiệp năm mới độc lạ

#Chuyên gia

24HMONEY đã kiểm duyệt

Sự khác biệt giữa “lý thuyết đầu tư giá trị” và “đầu tư tăng trưởng”

Khi mới bước chân vào thị trường chứng khoán, mình từng rất mơ hồ với hai khái niệm “đầu tư giá trị” và “đầu tư tăng trưởng”. Cả hai đều nghe rất hấp dẫn, đều nói về việc chọn cổ phiếu tốt và nắm giữ để sinh lời. Nhưng càng tìm hiểu, mình càng nhận ra rằng bản chất của chúng khác nhau khá sâu sắc - không chỉ ở cách nhìn nhận doanh nghiệp mà còn ở triết lý đầu tư đằng sau.

1. Đầu tư giá trị - Tìm viên kim cương bị lãng quên

Đầu tư giá trị là phong cách được nhiều huyền thoại như Benjamin Graham hay Warren Buffett theo đuổi. Tư tưởng cốt lõi nằm ở chỗ: mua cổ phiếu khi giá thị trường thấp hơn giá trị thật của doanh nghiệp.

Nhà đầu tư giá trị thường kiên nhẫn như một người đi săn kho báu. Họ dành thời gian phân tích báo cáo tài chính, tìm hiểu mô hình kinh doanh, dòng tiền, nợ vay, biên lợi nhuận… rồi so sánh với giá cổ phiếu trên thị trường. Nếu doanh nghiệp đang bị “định giá thấp”, họ sẽ mua vào và chờ đến khi thị trường nhận ra giá trị thật, cổ phiếu tăng trở lại thì chốt lời.

Điểm mấu chốt của đầu tư giá trị là biên an toàn (margin of safety) - tức là luôn có khoảng cách giữa giá mua và giá trị thật. Khoảng cách này giúp nhà đầu tư giảm rủi ro khi thị trường biến động.

Ví dụ, bạn phát hiện một doanh nghiệp có giá trị thật khoảng 100.000 đồng/cổ phiếu nhưng thị trường chỉ đang giao dịch ở mức 70.000 đồng. Nếu bạn mua ở vùng giá này, ngay cả khi thị trường có giảm nhẹ, bạn vẫn có “đệm an toàn” để chờ phục hồi.

Nhưng đầu tư giá trị cũng có nhược điểm - đó là sự chậm chạp. Thị trường không phải lúc nào cũng sớm nhận ra giá trị thật, đôi khi bạn phải chờ rất lâu. Điều này đòi hỏi niềm tin, sự kỷ luật và khả năng chịu đựng cô đơn khi số đông đang lao theo những mã tăng nóng khác.

2. Đầu tư tăng trưởng - Bắt nhịp tương lai

Ngược lại, đầu tư tăng trưởng hướng đến việc tìm kiếm những doanh nghiệp đang có đà phát triển mạnh. Thay vì tập trung vào giá cổ phiếu hiện tại rẻ hay đắt, nhà đầu tư tăng trưởng nhìn xa hơn - vào tiềm năng lợi nhuận trong tương lai.

Các công ty tăng trưởng thường hoạt động trong lĩnh vực mới hoặc đang mở rộng thị phần mạnh mẽ, ví dụ như công nghệ, tiêu dùng nhanh, hay năng lượng tái tạo. Mặc dù giá cổ phiếu của họ thường “đắt” nếu so với lợi nhuận hiện tại, nhưng nếu doanh nghiệp tiếp tục tăng trưởng tốt, giá đó vẫn có thể chấp nhận được.

Cách nghĩ của nhà đầu tư tăng trưởng có phần “táo bạo” hơn. Họ tin rằng: thị trường luôn đánh giá thấp khả năng tăng trưởng dài hạn của một doanh nghiệp xuất sắc. Vì vậy, họ sẵn sàng trả giá cao hôm nay để nhận phần thưởng lớn trong tương lai.

Ví dụ, nếu bạn tin rằng một công ty công nghệ Việt Nam đang mở rộng sang khu vực Đông Nam Á, tăng trưởng doanh thu 30-40% mỗi năm, thì dù P/E của họ cao hơn trung bình thị trường, cơ hội vẫn rất hấp dẫn.

Điểm yếu của phong cách này là rủi ro cao hơn. Nếu tốc độ tăng trưởng của doanh nghiệp chậm lại hoặc thị trường thay đổi, cổ phiếu có thể điều chỉnh mạnh. Đầu tư tăng trưởng vì thế đòi hỏi sự nhạy bén, linh hoạt và khả năng theo dõi xu hướng liên tục.

3. Khác nhau ở triết lý, nhưng cùng hướng đến hiệu quả dài hạn

+ Đầu tư giá trị chú trọng quá khứ và hiện tại: Doanh nghiệp đã làm gì, có nền tảng vững chắc ra sao, giá cổ phiếu đang thấp hơn giá trị thật bao nhiêu.

+ Đầu tư tăng trưởng lại hướng đến tương lai: Doanh nghiệp sẽ đi đến đâu, tốc độ mở rộng và đổi mới ra sao, tiềm năng lợi nhuận trong 3-5 năm tới thế nào.

Nếu coi thị trường chứng khoán là một khu chợ, thì nhà đầu tư giá trị đi tìm hàng tốt bị bán rẻ, còn nhà đầu tư tăng trưởng lại tìm món hàng “hot” mà họ tin sẽ còn hot hơn nữa trong tương lai.

Cả hai trường phái đều có thể mang lại thành công, miễn là bạn hiểu rõ bản thân phù hợp với cách nào hơn. Nếu bạn yêu thích sự chắc chắn, kiên nhẫn và ghét rủi ro - đầu tư giá trị là lựa chọn an toàn. Còn nếu bạn chấp nhận biến động, thích đón đầu xu hướng và tin vào sự phát triển - đầu tư tăng trưởng sẽ hợp hơn.

4. Vậy chọn hướng nào cho mình?

Không có câu trả lời cố định. Thực tế, nhiều nhà đầu tư hiện nay kết hợp cả hai phương pháp. Họ chọn doanh nghiệp có giá hợp lý nhưng vẫn có tiềm năng tăng trưởng dài hạn.

Điều quan trọng là phải hiểu rõ triết lý mình theo đuổi, không chạy theo phong trào. Bởi thị trường có thể thay đổi từng ngày, nhưng giá trị thật và tiềm năng tăng trưởng luôn được phản ánh theo thời gian.

Kết luận:

Dù bạn chọn đầu tư giá trị hay đầu tư tăng trưởng, điều cần nhất vẫn là kiến thức, sự kiên nhẫn và kỷ luật. Cả hai con đường đều dẫn đến thành công nếu bạn hiểu rõ mình đang làm gì, và đầu tư với tầm nhìn dài hạn.

Đừng quên rằng, “thời gian trên thị trường” luôn quan trọng hơn “thời điểm vào thị trường”.