#Chuyên gia

24HMONEY đã kiểm duyệt

Giá dầu tăng vì chiến sự trung đông: Viettel Post và giao hàng tiết kiệm buộc phải tăng cước - cú sốc chi phí bắt đầu lan ra toàn nền kinh tế?

Căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông đang bắt đầu tạo ra những hiệu ứng lan tỏa rõ rệt lên nền kinh tế toàn cầu. Khi giá năng lượng leo thang do xung đột Mỹ – Iran, những ngành phụ thuộc lớn vào nhiên liệu như vận tải và logistics đang chịu áp lực trực tiếp. Tại Việt Nam, hai doanh nghiệp chuyển phát lớn là Viettel Post (VTP) và Giao Hàng Tiết Kiệm đã chính thức thông báo áp dụng phụ phí nhiên liệu từ giữa tháng 3/2026, với mức tăng giá cước dao động từ 10% đến 17% tùy loại dịch vụ.

Động thái này cho thấy cú sốc giá dầu toàn cầu đang bắt đầu lan sang các ngành kinh tế thực, và đây có thể chỉ là bước khởi đầu.

Giá Dầu Tăng Sốc - Áp Lực Chi Phí Đè Nặng Lên Logistics

Nguyên nhân trực tiếp dẫn đến việc tăng phụ phí đến từ giá dầu diesel tăng mạnh gần 60% kể từ đầu tháng 3.

Sự leo thang của giá năng lượng bắt nguồn từ căng thẳng tại Trung Đông, khi tuyến vận chuyển dầu quan trọng qua Strait of Hormuz bị gián đoạn do xung đột quân sự. Với ngành logistics, nhiên liệu là một trong những yếu tố chi phí quan trọng nhất.

Đối với Viettel Post, nhiên liệu chiếm khoảng 10% tổng chi phí vận hành. Theo ước tính, nếu giá dầu diesel duy trì quanh mức 22.000 đồng/lít, chi phí nhiên liệu của doanh nghiệp có thể tăng khoảng 20% YoY trong quý II/2026. Điều này khiến biên lợi nhuận gộp của mảng chuyển phát có thể giảm từ 7% xuống còn khoảng 4%.

Vì Sao Doanh Nghiệp Buộc Phải Tăng Phụ Phí?

Ngành chuyển phát có đặc điểm là biên lợi nhuận vốn đã rất thấp. Với mức biên gộp chỉ khoảng 7%, bất kỳ biến động lớn nào về chi phí nhiên liệu đều có thể khiến lợi nhuận bị bào mòn nhanh chóng. Do đó, việc áp dụng phụ phí xăng dầu là giải pháp phổ biến nhằm bù đắp chi phí vận hành tăng cao, ổn định biên lợi nhuận và tránh làm gián đoạn hoạt động logistics

Trên thực tế, đây không phải lần đầu các doanh nghiệp chuyển phát áp dụng phụ phí nhiên liệu khi giá dầu biến động mạnh.

Nhưng Ngành Logistics Vẫn Có “Lá Chắn” Riêng

Dù chi phí nhiên liệu tăng, các doanh nghiệp logistics lớn vẫn có một số lợi thế giúp giảm bớt tác động tiêu cực.

1️⃣ Lợi thế quy mô

Những doanh nghiệp như Viettel Post, SPX hay J&T có sản lượng đơn hàng rất lớn, giúp tối ưu chi phí trên mỗi chuyến vận chuyển.

2️⃣ Mạng lưới vận hành tối ưu

Các doanh nghiệp lớn đã đầu tư mạnh vào hệ thống trung tâm phân loại tự động, tối ưu tuyến vận chuyển và công nghệ logistics

Điều này giúp giảm đáng kể chi phí vận hành trên mỗi đơn hàng.

3️⃣ Nhu cầu chuyển phát ít nhạy cảm với giá

Chi phí vận chuyển thường chỉ chiếm tỷ trọng nhỏ trong tổng giá trị đơn hàng thương mại điện tử. Do đó, ngay cả khi cước vận chuyển tăng nhẹ, nhu cầu vẫn khó giảm mạnh.

Góc Nhìn Vĩ Mô: Giá Dầu Cao Có Thể Kích Hoạt Áp Lực Lạm Phát

Việc các doanh nghiệp logistics bắt đầu tăng phụ phí cũng là tín hiệu cho thấy cú sốc năng lượng đang lan sang nền kinh tế thực. Nếu giá dầu duy trì ở mức cao trong thời gian dài, một số hiệu ứng dây chuyền có thể xảy ra như chi phí logistics tăng, giá hàng hóa tiêu dùng tăng và áp lực lạm phát gia tăng

Trong bối cảnh đó, Chính phủ Việt Nam đã bắt đầu triển khai một số biện pháp ổn định thị trường như sử dụng Quỹ bình ổn xăng dầu, điều chỉnh thuế nhập khẩu xăng dầu. Tuy nhiên, diễn biến tiếp theo vẫn phụ thuộc lớn vào tình hình địa chính trị tại Trung Đông.

Góc Nhìn Đầu Tư: Logistics Và Thương Mại Điện Tử Sẽ Bị Ảnh Hưởng Thế Nào?

Đối với nhà đầu tư, việc tăng phụ phí nhiên liệu có thể mang hai ý nghĩa.

Do đó, những doanh nghiệp có quy mô lớn và mạng lưới logistics tối ưu vẫn có khả năng duy trì tăng trưởng trong dài hạn.

Kết Luận

Việc Viettel Post và Giao Hàng Tiết Kiệm áp dụng phụ phí nhiên liệu là một dấu hiệu cho thấy cú sốc giá dầu từ xung đột Trung Đông đã bắt đầu lan sang nền kinh tế thực. Dù tác động ngắn hạn có thể làm giảm biên lợi nhuận của ngành logistics, nhưng trong dài hạn, nhu cầu chuyển phát vẫn được hỗ trợ bởi sự bùng nổ của thương mại điện tử tại Việt Nam.

Điều quan trọng nhất lúc này vẫn là diễn biến giá dầu và tình hình địa chính trị toàn cầu, bởi đây có thể trở thành biến số lớn ảnh hưởng đến thị trường tài chính trong thời gian tới.

Nếu giá dầu tiếp tục duy trì ở mức cao, liệu lạm phát có quay trở lại và buộc các doanh nghiệp phải tăng giá dịch vụ hàng loạt?

Và điều đó sẽ ảnh hưởng thế nào đến thị trường chứng khoán Việt Nam?

Hãy để lại góc nhìn của bạn ở phần bình luận để cùng thảo luận! Nếu bài viết mang lại giá trị thì đừng quên Like & Share & Follow Quốc Việt để cập nhật nhanh các phân tích vĩ mô, dòng tiền thị trường và cơ hội cổ phiếu mỗi ngày.