FTSE mới là bước khởi đầu

Giải ngân đợt đầu của FTSE chỉ đáp ứng 10% nhu cầu phân bổ; giá trị thực sự nằm ở khả năng thu hút dòng vốn chủ động quy mô lớn từ Mỹ.

Việt Nam được bổ sung 27 cổ phiếu vào chỉ số FTSE, trong đó 6 mã lớn được đưa vào FTSE All-World. Tuy nhiên, dòng vốn thụ động giải ngân trong giai đoạn đầu còn hạn chế, khiến tác động ngắn hạn khó được kỳ vọng.

FTSE Russell vừa công bố kết quả rà soát tháng 9/2026, bổ sung 27 cổ phiếu Việt Nam vào FTSE Global Equity Index Series. Trong số này, 6 mã VCB, VIC, VHM, BID, HPG và VPB được đưa vào FTSE All-World, mở cửa cho các quỹ toàn cầu theo dõi chỉ số này. Những cổ phiếu còn lại được phân bổ vào các nhóm Large Cap, Mid Cap và Small Cap tùy theo vốn hóa và thanh khoản. Sự lựa chọn này bao phủ các ngành chính như ngân hàng, bất động sản, bảo hiểm và thép.

Lượng vốn thụ động dự kiến giải ngân ngay tháng 9 chỉ chiếm một phần nhỏ tổng nhu cầu phân bổ. Theo ông Nguyễn Thế Minh, Giám đốc Khối Ngân hàng đầu tư ABS, tác động sẽ phân hóa rõ giữa các cổ phiếu. Với những mã vốn hóa lớn, dòng vốn có thể tạo tác động đáng kể lên cung cầu. Ngược lại, cổ phiếu quy mô nhỏ hơn sẽ hấp thụ vốn dễ dàng trong vài phiên. Cộng thêm dòng vốn chủ động, tổng quy mô dòng tiền mới ước tính khoảng 1 tỷ USD vẫn chưa quá lớn so với quy mô thị trường chứng khoán Việt Nam.

Dòng vốn ngoại Việt Nam gần đây có dấu hiệu bất ổn. Sau tuần đầu tháng 8 mua ròng hơn 1.500 tỷ đồng, khối ngoại đã bán ròng trong 2 tuần liên tiếp. Từ đầu năm 2026 đến nay, dòng vốn ngoại ước tính rút ròng khoảng 3 tỷ USD khỏi thị trường chứng khoán Việt Nam. Bối cảnh này đặt ra câu hỏi liệu dòng tiền từ FTSE có đủ sức bù đắp áp lực bán ròng đang diễn ra hay cần những yếu tố hỗ trợ khác như tỷ giá và lãi suất ổn định.

Chuyên gia nhấn mạnh nhà đầu tư không nên kỳ vọng nâng hạng sẽ ngay lập tức tạo ra nhịp tăng mạnh. Dòng vốn thụ động chủ yếu vận động theo thay đổi của các chỉ số, trong khi dòng vốn chủ động phụ thuộc vào đánh giá triển vọng lợi nhuận doanh nghiệp, định giá và môi trường kinh tế. Giá trị lớn hơn của nâng hạng nằm ở khả năng thị trường Việt Nam tiếp cận thêm các quỹ lớn và đa dạng hơn trong dài hạn, đặc biệt từ các nhà đầu tư Mỹ mà sự hiện diện trước đây còn khá hạn chế.

Lượng vốn được dự báo không phải con số cố định vì tỷ trọng từng cổ phiếu trong chỉ số có thể thay đổi theo vốn hóa, thanh khoản và các tiêu chí kỹ thuật khác. Một cổ phiếu được dự báo nhận lượng vốn nhất định không đồng nghĩa các quỹ sẽ mua toàn bộ số tiền đó trong một lần. Nhìn ở góc độ ngắn hạn, dòng vốn FTSE có thể tạo lực cầu tại một số cổ phiếu vốn hóa lớn, nhưng khó kỳ vọng đây sẽ là cú hích đủ mạnh để thay đổi xu hướng chung của thị trường.