Fed hạ lãi suất, vì sao chứng khoán Việt vẫn thờ ơ?
Thông tin Fed hạ lãi suất từng được kỳ vọng sẽ tạo cú hích cho chứng khoán Việt Nam. Thế nhưng, trái ngược kỳ vọng, nhà đầu tư trong nước lại tỏ ra thận trọng, ưu tiên bán cổ phiếu và nắm giữ tiền mặt, cho thấy niềm tin vào thị trường chưa thực sự hồi phục.
Sau hai phiên điều chỉnh, VN-Index từng le lói tín hiệu hồi phục trong buổi sáng 18/9 nhờ thông tin Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) cắt giảm lãi suất. Tuy nhiên, sang phiên chiều, áp lực bán lan rộng, đặc biệt ở nhóm ngân hàng và cổ phiếu vốn hóa lớn, đã nhanh chóng phủ sắc đỏ lên toàn thị trường. Xu hướng tiêu cực này tiếp tục kéo dài sang ngày 19/9, trái ngược với kỳ vọng trước đó.
Kỳ vọng và thực tế
Fed vừa quyết định hạ lãi suất điều hành 0,25 điểm phần trăm xuống 4,0–4,25% – mức cắt giảm đầu tiên kể từ cuối năm 2024, đồng thời phát tín hiệu sẽ còn tiếp tục giảm trong các cuộc họp tháng 10 và 12. Động thái này lẽ ra phải là chất xúc tác mạnh mẽ, nhưng thị trường chứng khoán (TTCK) Việt Nam lại tỏ ra miễn nhiễm: nhà đầu tư vẫn kiên quyết bán ra và nắm giữ tiền mặt, phản ánh tâm lý phòng thủ rõ rệt.
Trái lại, tại Mỹ, chỉ một ngày sau phiên biến động dữ dội vì quyết định của Fed, cả ba chỉ số chính đều đồng loạt lập đỉnh mới (theo CNBC). Điều này cho thấy, trong khi thị trường quốc tế phản ứng nhanh với dòng tiền rẻ, TTCK Việt Nam lại bước sang hướng ngược dòng.
Theo ông Nguyễn Thế Minh, Giám đốc Phân tích Chứng khoán Yuanta Việt Nam, diễn biến Dow Jones giảm mạnh đầu phiên nhưng hồi phục ngay khi thông tin chính thức công bố cho thấy quy luật thường thấy: thị trường toàn cầu luôn nhạy cảm với quyết định của Fed. Nhưng lần này, chứng khoán Việt gần như “đứng ngoài cuộc”.
Ông Phan Dũng Khánh, Giám đốc Tư vấn đầu tư Maybank Investment Bank, nhận định: “Thông tin từ Fed đã phản ánh phần lớn vào giá tài sản, nên TTCK không còn phản ứng mạnh.”
Bài học từ những chu kỳ trước
Thực tế, trong hơn hai thập kỷ qua, có ít nhất bốn giai đoạn Fed điều chỉnh lãi suất mà TTCK toàn cầu – trong đó có Việt Nam – không vận động theo quán tính kỳ vọng:
2007–2008: Fed hạ lãi suất từ 5% về gần 0% để chống khủng hoảng, nhưng cả Dow Jones và VN-Index vẫn lao dốc.
2010–2015: Fed giữ lãi suất 0% suốt 6 năm, song thị trường không bật mạnh, phản ánh tâm lý phục hồi yếu ớt.
2015–2018: Khi Fed tăng lãi suất từ 0% lên 2,5%, TTCK toàn cầu lại bước vào chu kỳ tăng trưởng. Ngược lại, năm 2019, Fed quay đầu giảm lãi, thị trường lại điều chỉnh.
2022–2023: Fed tăng lãi suất mạnh từ 0,25% lên hơn 5% để chống lạm phát. Ban đầu Dow Jones sụt mạnh, nhưng sau đó phục hồi và lập đỉnh mới; trong khi chứng khoán Việt vẫn ì ạch do vừa chịu tác động quốc tế vừa gánh thêm yếu tố nội tại.
Những minh chứng này cho thấy: lãi suất chỉ là một biến số trong bức tranh kinh tế vĩ mô rộng lớn.
Lãi suất không phải chiếc chìa khóa duy nhất
Giới phân tích đồng thuận rằng diễn biến TTCK phụ thuộc nhiều yếu tố: ngữ cảnh kinh tế vĩ mô khi chính sách ban hành, tốc độ điều chỉnh lãi suất, phản ứng tâm lý của nhà đầu tư và kỳ vọng lợi nhuận doanh nghiệp.
Ông Trương Đắc Nguyên, Giám đốc đầu tư CTCP Blue Horizon, nhấn mạnh: “TTCK không nhất thiết tăng khi lãi suất giảm, cũng không luôn giảm khi lãi suất tăng. Quan trọng hơn là bối cảnh, tốc độ và niềm tin. Kịch bản lý tưởng không phải Fed liên tục hạ lãi suất, mà là khi lãi suất được duy trì ổn định, phản ánh trạng thái bình thường hóa của nền kinh tế.”
Trong ngắn hạn, hai yếu tố có thể chi phối mạnh thị trường Việt là kết quả kinh doanh quý III của doanh nghiệp và khả năng nâng hạng thị trường.
Ông Nguyễn Thế Minh cho rằng xác suất nâng hạng hiện đã rất cao; và nếu diễn ra, thị trường thường tăng điểm trong ba tháng đầu sau thông báo. Dù vậy, xu hướng lâu dài vẫn sẽ phụ thuộc vào nền tảng vĩ mô và chính sách tiền tệ.
Trong khi đó, ông Phan Dũng Khánh chỉ ra ba trụ cột – ngân hàng, chứng khoán, bất động sản – sẽ tiếp tục quyết định vận động chỉ số. Nếu lợi nhuận quý III của các ngành này cải thiện, VN-Index mới có cơ hội giữ vững xu thế tích cực; ngược lại, khó tránh được áp lực điều chỉnh.
Bạn muốn trở thành VIP/PRO trên 24HMONEY?
Bấm vào đây để liên hệ 24HMoney ngay

Bàn tán về thị trường