Tăng vốn theo đà tăng cổ phiếu

Khi thị trường phân hóa mạnh, một số doanh nghiệp có cổ phiếu tăng giá lại tranh thủ huy động thêm vốn, tạo nghịch lý đáng chú ý giữa diễn biến thị giá và nhu cầu mở rộng quy mô vốn.

Tăng vốn giúp doanh nghiệp có thêm nguồn lực cho margin, đầu tư và mở rộng hoạt động, nhưng lượng cổ phiếu mới cũng đặt ra bài toán pha loãng nếu tốc độ tăng lợi nhuận không theo kịp.

Năm 2026, kế hoạch tăng vốn tiếp tục xuất hiện dày đặc, đặc biệt tại nhóm công ty chứng khoán. Theo VNDIRECT Research, quy mô tăng vốn toàn ngành chứng khoán trong năm 2025 đã tăng khoảng 3 lần so với năm 2024, phản ánh nhu cầu củng cố năng lực tài chính khi thị trường mở rộng.

Động lực lớn nhất nằm ở hoạt động cho vay ký quỹ. Khi thanh khoản thị trường tăng, dư nợ margin có xu hướng mở rộng, kéo theo nhu cầu vốn chủ sở hữu để duy trì các giới hạn an toàn tài chính. Một số công ty chứng khoán đã tiến sát giới hạn quy mô margin so với vốn chủ sở hữu, khiến tăng vốn trở thành cách trực tiếp để mở rộng dư địa kinh doanh.

Đáng chú ý, việc tăng vốn diễn ra trong bối cảnh thị trường không hoàn toàn đồng thuận. Sáu tháng đầu năm 2026, VN-Index tăng 2,2%, nhưng nếu loại nhóm VIC, VHM, VRE và VPL, chỉ số thực tế giảm 2,5%. Thanh khoản bình quân đạt hơn 29.400 tỷ đồng/phiên, tăng 40% so với cùng kỳ, trong khi khối ngoại bán ròng gần 77.800 tỷ đồng.

Với doanh nghiệp, thị giá cổ phiếu tăng tạo điều kiện thuận lợi hơn cho huy động vốn cổ phần. Tuy nhiên, tăng vốn không tự động tạo thêm giá trị. Nếu vốn mới được đưa vào các mảng có khả năng sinh lời cao, lợi nhuận có thể tăng đủ nhanh để hấp thụ lượng cổ phiếu phát hành. Ngược lại, vốn tăng trước nhưng hiệu quả sử dụng vốn cải thiện chậm có thể khiến EPS chịu sức ép.

Điểm này đặc biệt đáng chú ý với nhóm chứng khoán. Vốn chủ sở hữu lớn hơn giúp các công ty tăng quy mô margin, tự doanh và dịch vụ ngân hàng đầu tư. Trong khi đó, triển vọng thanh khoản thị trường năm 2026 được kỳ vọng tiếp tục cải thiện, với giá trị giao dịch bình quân cả năm có thể đạt khoảng 34.000 tỷ đồng/phiên.

Ở chiều ngược lại, tăng vốn quá nhanh cũng có thể tạo áp lực lên hiệu quả sử dụng vốn. Cùng một lượng lợi nhuận, số cổ phiếu lưu hành tăng sẽ làm EPS thay đổi nếu lợi nhuận không tăng tương ứng. Đây là lý do thị trường thường phân biệt khá rõ giữa tăng vốn để mở rộng năng lực kinh doanh và tăng vốn nhưng chưa có đầu ra tương xứng.