Nhà đầu tư tăng cược vào phái sinh

Thị trường chứng khoán phái sinh ghi nhận sự gia tăng mạnh về thanh khoản trong tháng 7/2026 khi khối lượng giao dịch hợp đồng tương lai VN30 tăng hơn 20%, trong khi lượng hợp đồng mở (OI) tăng trên 25%. Diễn biến này phản ánh nhu cầu phòng vệ rủi ro và giao dịch ngắn hạn gia tăng trong bối cảnh thị trường cơ sở biến động mạnh.

Không chỉ thanh khoản cải thiện, giá trị giao dịch bình quân mỗi phiên cũng vượt 38.700 tỷ đồng. Trong khi đó, hợp đồng tương lai VN100 tiếp tục tăng trưởng nhưng quy mô vẫn còn khá khiêm tốn.

Tháng 7/2026 chứng kiến sự sôi động trở lại của thị trường chứng khoán phái sinh khi dòng tiền gia tăng đáng kể sau giai đoạn thị trường cơ sở biến động mạnh.

Theo số liệu từ Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX), khối lượng giao dịch bình quân mỗi phiên của hợp đồng tương lai chỉ số VN30 đạt 202.911 hợp đồng, tăng 20,09% so với tháng trước. Giá trị giao dịch bình quân theo danh nghĩa hợp đồng đạt 38.727 tỷ đồng, tăng 15,97%.

Đáng chú ý, lượng hợp đồng mở (Open Interest - OI) cuối tháng đạt 42.942 hợp đồng, tăng 25,15% so với cuối tháng 6. Riêng phiên 22/7, OI đạt 45.455 hợp đồng, mức cao nhất trong tháng, phản ánh lượng vị thế được duy trì ở mức lớn thay vì chỉ giao dịch ngắn hạn.

Ở góc độ giao dịch, phiên 23/7 ghi nhận thanh khoản cao nhất tháng với 311.106 hợp đồng, cho thấy mức độ sôi động của dòng tiền trong bối cảnh VN-Index trải qua giai đoạn điều chỉnh rồi hồi phục.

Lũy kế 7 tháng đầu năm 2026, thị trường hợp đồng tương lai VN30 ghi nhận hơn 33,39 triệu hợp đồng, tương đương 55,01% tổng khối lượng cả năm 2025. Tổng giá trị giao dịch đạt khoảng 6.562 nghìn tỷ đồng, bằng 65,43% cả năm trước. Mặc dù khối lượng giao dịch bình quân giảm nhẹ 3,53% so với năm 2025, giá trị bình quân mỗi phiên vẫn tăng 14,73%, đạt 46.213 tỷ đồng, phản ánh quy mô giao dịch ngày càng lớn.

Ở sản phẩm hợp đồng tương lai VN100, thanh khoản cũng cải thiện mạnh. Khối lượng giao dịch bình quân đạt 95 hợp đồng/phiên, tăng 94,14%, trong khi giá trị giao dịch tăng gần 89% lên 17,58 tỷ đồng/phiên. Tuy nhiên, quy mô của sản phẩm này vẫn khá nhỏ so với VN30 Futures khi OI cuối tháng mới đạt 99 hợp đồng.

Trong khi đó, hợp đồng tương lai trái phiếu Chính phủ kỳ hạn 5 năm và 10 năm tiếp tục không phát sinh giao dịch, cho thấy sản phẩm này vẫn chưa thu hút được dòng vốn trên thị trường.

Về cơ cấu nhà đầu tư, giao dịch tự doanh của các công ty chứng khoán tăng từ 0,72% lên 1,28% tổng khối lượng toàn thị trường. Ngược lại, tỷ trọng giao dịch của nhà đầu tư nước ngoài giảm từ 5,77% xuống 4,68%, dù quy mô giao dịch tuyệt đối vẫn tăng nhẹ.

Diễn biến thanh khoản trên thị trường phái sinh cho thấy nhu cầu phòng ngừa rủi ro và giao dịch theo biến động vẫn ở mức cao. Đồng thời, sự gia tăng của OI phản ánh lượng vốn duy trì trên thị trường đang lớn hơn, thay vì chỉ xuất hiện các giao dịch ngắn hạn trong ngày.