Nga Phát Hành Trái Phiếu Bằng Nhân Dân Tệ: Bước Đi Chiến Lược Thúc Đẩy Giấc Mơ “Toàn Cầu Hóa CNY” Của Trung Quốc
Nga đang chuẩn bị phát hành trái phiếu chính phủ bằng nhân dân tệ (CNY) lần đầu tiên — một động thái vừa mang tính kinh tế cấp bách, vừa mang ý nghĩa chiến lược sâu rộng. Quyết định này không chỉ giúp Moscow giải bài toán tài chính trong bối cảnh bị phương Tây cô lập, mà còn tạo “cú hích” mạnh cho tham vọng quốc tế hóa đồng CNY của Bắc Kinh.
Nga phát hành trái phiếu CNY lần đầu: Nhu cầu tự thân và lựa chọn tất yếu
Trong bối cảnh thâm hụt ngân sách gia tăng và khả năng tiếp cận thị trường vốn USD – EUR bị hạn chế bởi các lệnh trừng phạt, Nga buộc phải tìm kiếm nguồn vốn thay thế. Nhân dân tệ trở thành lựa chọn hợp lý nhất nhờ thặng dư thương mại lớn với Trung Quốc và lượng CNY “nhàn rỗi” ngày càng nhiều trong hệ thống tài chính Nga.
Theo thông báo từ Bộ Tài chính Nga, kể từ ngày 2/12, Moscow sẽ bắt đầu nhận đặt mua cho hai lô trái phiếu phát hành trong nước:
Theo hãng tin Interfax, việc phát hành trái phiếu bằng nhân dân tệ giúp Nga đồng thời giải quyết hai vấn đề:
Giới chuyên môn đánh giá bước đi này đáng lẽ đã được triển khai từ lâu. Nga từng cân nhắc phát hành trái phiếu CNY từ năm 2015, ngay sau biến cố Crimea và các lệnh trừng phạt đầu tiên. Tuy nhiên, do thiếu hạ tầng tài chính và nhu cầu chưa đủ lớn, kế hoạch bị trì hoãn gần một thập kỷ — cho đến khi căng thẳng với Ukraine từ 2022 đưa Nga vào thế “không còn lựa chọn”.
Chuyên gia Eduard Jabarov (Sberbank) nhận định việc thiếu một đường cong lợi suất chuẩn bằng CNY chính là “mảnh ghép còn thiếu” của thị trường trái phiếu nội địa. Đợt phát hành lần này vì vậy mang tính nền tảng chứ không chỉ đơn thuần là huy động vốn.
Cú hích cho tham vọng quốc tế hóa đồng CNY của Trung Quốc
Nga không phải chính phủ đầu tiên vay nợ bằng nhân dân tệ trong năm 2025. Trước đó, Hungary, Indonesia và Sharjah (UAE) đã huy động tổng cộng 13 tỷ CNY thông qua nhiều loại trái phiếu khác nhau. Thị trường trái phiếu CNY quốc tế — gồm dim sum bonds (phát hành ở nước ngoài) và panda bonds (phát hành trong Trung Quốc) — đang mở rộng nhanh chóng.
Đối với Bắc Kinh, trái phiếu Nga có ý nghĩa đặc biệt:
Thứ nhất, Nga là đối tác thương mại lớn và là nền kinh tế G20 duy nhất bị buộc phải “rời xa USD”.
Thứ hai, việc Nga vay bằng CNY củng cố vai trò của nhân dân tệ trong giao dịch xuyên biên giới.
Thứ ba, nó tạo tiền lệ để các quốc gia khác tham gia “hệ sinh thái tài chính bằng CNY”.
Theo SWIFT, tháng 10 vừa qua, nhân dân tệ đứng thứ hai thế giới về khối lượng thanh toán quốc tế, chiếm 8,5% tổng giao dịch — một con số tăng trưởng nhanh kể từ khi Trung Quốc đẩy mạnh chương trình quốc tế hóa đồng tiền.
Ngoài Nga, nhiều quốc gia khác đang cân nhắc vay nợ bằng CNY như Kazakhstan, Kenya, Slovenia và Pakistan. Các chuyên gia nhận định nếu chi phí vốn và rủi ro tỷ giá tiếp tục thuận lợi, xu hướng này có thể tạo hiệu ứng domino và thúc đẩy quá trình phi đô la hóa mạnh hơn.
Đáng chú ý, Quỹ Tài sản Quốc gia Nga hiện đã nắm giữ 57% tài sản thanh khoản bằng CNY, tăng mạnh so với mức 31% đầu năm 2022 — cho thấy sự phụ thuộc ngày càng sâu vào đồng tiền Trung Quốc.
Lợi ích nổi bật, nhưng không thiếu thách thức
Dù xu hướng vay vốn bằng nhân dân tệ đang tăng nhanh, con đường quốc tế hóa của CNY vẫn không bằng phẳng. Các thách thức chính gồm:
Bản thân Nga mất gần 10 năm để hiện thực hóa kế hoạch này — minh chứng cho tính phức tạp của quá trình.
Tuy vậy, lợi thế của CNY trong bối cảnh hiện tại là rõ ràng:
Biến động thấp hơn USD/EUR
Lãi suất thấp hơn
Trung Quốc tích cực mở rộng kênh thanh toán và tín dụng xuyên biên giới
Chuyên gia Ding Shuang (Standard Chartered) nhấn mạnh:
“Về mặt kinh tế, việc Nga phát hành trái phiếu bằng CNY là hoàn toàn hợp lý. Và nhiều khả năng các đợt phát hành sẽ còn tiếp tục.”
Kết luận: Bước đi của Nga – Lợi mình, lợi người, và định hình lại cán cân tiền tệ toàn cầu
Đợt phát hành trái phiếu chính phủ bằng nhân dân tệ đầu tiên của Nga không chỉ là hành động giải quyết nhu cầu tài chính nội địa. Nó là một bước đi mang tính địa chính trị tài chính, cho thấy:
Nga tìm được kênh huy động vốn thay thế trong thời kỳ bị cô lập.
Trung Quốc có thêm minh chứng lớn giúp mở rộng không gian sử dụng CNY ra ngoài biên giới.
Thị trường tài chính quốc tế chứng kiến thêm một chuyển động quan trọng trong quá trình phi đô la hóa.
Dù còn nhiều thách thức, xu hướng sử dụng nhân dân tệ đang đi theo quỹ đạo tăng trưởng rõ ràng: từ tài trợ thương mại, dự trữ ngoại hối, cho đến thị trường trái phiếu chính phủ.
Bước đi của Nga vì thế được đánh giá là đột phá mang tính chiến lược, có thể tác động lâu dài đến vị thế của CNY trong hệ thống tài chính toàn cầu.
Theo dõi người đăng bài
Bạn muốn trở thành VIP/PRO trên 24HMONEY?
Bấm vào đây để liên hệ 24HMoney ngay

Bàn tán về thị trường