Lộ trình mới cho thị trường tài chính đến 2045

Thị trường chứng khoán được xác định giữ vai trò trung tâm trong cung ứng vốn trung và dài hạn, cùng với hệ thống ngân hàng, bảo hiểm và trung tâm tài chính quốc tế hình thành cấu trúc tài chính cân bằng, hiện đại.

Theo Quyết định 1413/QĐ-TTg, mục tiêu đến năm 2045 là xây dựng thị trường tài chính vận hành theo chuẩn mực quốc tế, có khả năng huy động và phân bổ hiệu quả nguồn vốn trong và ngoài nước phục vụ tăng trưởng kinh tế.

Đáng chú ý, thị trường chứng khoán được xác định là cấu phần trọng yếu của hệ thống tài chính, giữ vai trò cung ứng vốn trung và dài hạn cho doanh nghiệp, giảm dần sự phụ thuộc vào tín dụng ngân hàng.

Đề án cũng hướng tới phát triển cân bằng giữa ngân hàng, chứng khoán và bảo hiểm, qua đó nâng cao khả năng chống chịu của toàn hệ thống trước các biến động kinh tế.

Hàng loạt mục tiêu mới cho thị trường vốn

Một trong những điểm đáng chú ý là định hướng phát triển mạnh nhà đầu tư tổ chức. Theo kế hoạch, đến năm 2030, giá trị tài sản của nhà đầu tư nước ngoài trên thị trường vốn đạt khoảng 15% GDP, tổng tài sản ròng các quỹ đầu tư chứng khoán đạt 5% GDP, trong khi quy mô tài sản các quỹ hưu trí tăng bình quân 11,5% mỗi năm giai đoạn 2026-2030.

Song song với đó, Chính phủ đặt mục tiêu mở rộng huy động vốn thông qua phát hành cổ phiếu và trái phiếu ra công chúng, đồng thời đa dạng hóa các sản phẩm tài chính như trái phiếu xanh, trái phiếu bền vững, chứng khoán phái sinh và từng bước xây dựng thị trường tài sản mã hóa.

Đây được xem là bước đi nhằm tăng chiều sâu cho thị trường vốn, đồng thời đa dạng hóa kênh huy động vốn của doanh nghiệp.

Ngân hàng, bảo hiểm và hạ tầng tài chính cùng được nâng cấp

Bên cạnh thị trường vốn, Đề án yêu cầu hiện đại hóa hệ thống ngân hàng theo chuẩn Basel III, đẩy mạnh xử lý nợ xấu, kiểm soát sở hữu chéo và phát triển ngân hàng số.

Hạ tầng tài chính cũng được đầu tư mạnh với mục tiêu hoàn thiện hệ thống thanh toán hiện đại trước năm 2028, triển khai cơ chế đối tác bù trừ trung tâm (CCP) trên thị trường chứng khoán cơ sở trong năm 2027 và xây dựng cơ sở dữ liệu dùng chung phục vụ giám sát thị trường giai đoạn 2030-2035.

Ngoài ra, phát triển tài chính xanh, bộ chỉ số ESG, cổ phiếu xanh và trái phiếu xanh cũng trở thành một trong những định hướng trọng tâm của giai đoạn mới.

Doanh nghiệp tài chính hưởng lợi từ quá trình cải cách

Lộ trình cải cách được kỳ vọng tạo dư địa tăng trưởng cho nhóm công ty chứng khoán, ngân hàng, doanh nghiệp quản lý quỹ, bảo hiểm và các đơn vị cung cấp hạ tầng công nghệ tài chính.

Việc đơn giản hóa thủ tục cho nhà đầu tư nước ngoài, mở rộng quy mô quỹ đầu tư và nâng cao tính minh bạch cũng được xem là những yếu tố có thể cải thiện sức hấp dẫn của thị trường vốn Việt Nam trong quá trình hội nhập và hướng tới mục tiêu nâng hạng.

Tuy nhiên, quá trình triển khai cũng đặt ra yêu cầu lớn về hoàn thiện khung pháp lý, nâng cao chất lượng giám sát, kiểm soát rủi ro và phát triển nguồn nhân lực tài chính chất lượng cao nhằm bảo đảm các mục tiêu cải cách được thực thi hiệu quả.