Lãi suất quyết định cuộc chơi cuối năm

Khi áp lực tỷ giá, chính sách tiền tệ quốc tế và nhu cầu vốn trong nước cùng gia tăng, diễn biến lãi suất đang trở thành biến số đáng chú ý đối với doanh nghiệp, ngân hàng và thị trường chứng khoán trong những tháng cuối năm 2026.

Biến động lãi suất biên từ nay đến cuối năm có thể tác động đến chi phí vay vốn, lợi nhuận ngân hàng và định giá cổ phiếu các doanh nghiệp trong nền kinh tế.

Những tháng cuối năm, lãi suất trong nước chịu tác động đồng thời từ diễn biến tiền tệ toàn cầu, tỷ giá và nhu cầu tín dụng. Các chuyên gia từng dự báo lãi suất tiền gửi có thể tăng thêm khoảng 0,2-0,5 điểm % trong nửa cuối năm 2026 trước khi hạ nhiệt. Một số ngân hàng đã niêm yết lãi suất kỳ hạn dài trên 7%/năm.

Trong khi đó, đến cuối tháng 7, dư nợ tín dụng toàn nền kinh tế đạt khoảng 20,15 triệu tỷ đồng, tăng 8,38% so với cuối năm 2025. Tín dụng tiếp tục tập trung vào các lĩnh vực được xác định là động lực tăng trưởng.

Điều này tạo ra bài toán cân bằng: tín dụng cần duy trì tốc độ đủ cao để hỗ trợ tăng trưởng, nhưng chi phí huy động cũng phải được kiểm soát để tránh tạo thêm áp lực lên lãi suất cho vay.

Với ngân hàng, lãi suất huy động tăng nhanh hơn lãi suất cho vay có thể làm thu hẹp NIM. MBS dự báo tăng trưởng lợi nhuận ngành ngân hàng khoảng 18% trong năm 2026, nhưng đồng thời nhận định NIM tiếp tục chịu áp lực thu hẹp. Tăng trưởng tín dụng cả năm được điều chỉnh xuống khoảng 15%.

Ở chiều ngược lại, nếu nhu cầu tín dụng tăng cùng hoạt động sản xuất, đầu tư và tiêu dùng, quy mô tài sản sinh lãi mở rộng có thể phần nào bù đắp áp lực lên biên lãi.

Lãi suất cao hơn thường làm tăng chi phí vốn đối với doanh nghiệp sử dụng nhiều đòn bẩy, đặc biệt ở các ngành có nhu cầu vốn lớn như bất động sản, xây dựng và sản xuất. Ngược lại, doanh nghiệp có lượng tiền mặt lớn hoặc đòn bẩy thấp ít chịu ảnh hưởng trực tiếp hơn.

Đối với thị trường chứng khoán, lãi suất còn tác động tới chi phí vốn và dòng tiền định giá. Khi mặt bằng lãi suất thiết lập mức mới, thanh khoản thị trường có thể chịu sức ép, dù lợi nhuận doanh nghiệp vẫn được dự báo tăng trưởng.