#Tài chính

24HMONEY đã kiểm duyệt

Khi "vàng số" được định danh và quản lý

Bộ Tài chính đã tiếp nhận 7 hồ sơ xin cấp phép sàn giao dịch, đánh dấu cuộc chuyển mình từ đầu tư tự phát sang thị trường có tổ chức, minh bạch và được bảo hộ.

Việc Chính phủ ban hành Nghị quyết 05/2025/NQ-CP được xem là bước ngoặt trong quản lý tài sản mã hóa tại Việt Nam. Lần đầu tiên, các hoạt động phát hành, niêm yết, giao dịch và lưu ký tài sản mã hóa được cho phép triển khai thí điểm trong khuôn khổ pháp lý riêng, với thời gian dự kiến kéo dài 5 năm.

Theo quy định, tài sản mã hóa trong giai đoạn thí điểm phải gắn với tài sản cơ sở có thật, đồng thời không được coi là tiền pháp định hay chứng khoán. Cách tiếp cận này nhằm tách biệt thị trường thử nghiệm với hệ thống tài chính – tiền tệ truyền thống, qua đó hạn chế rủi ro lan truyền.

Để triển khai Nghị quyết, Bộ Tài chính đã ban hành Quyết định 96/QĐ-BTC công bố ba thủ tục hành chính mới liên quan đến việc cấp, điều chỉnh và thu hồi giấy phép cung cấp dịch vụ tổ chức thị trường giao dịch tài sản mã hóa. Đây được xem là những “cánh cửa pháp lý” đầu tiên cho doanh nghiệp muốn tham gia thị trường.

Song song với đó, Bộ Tài chính đã thành lập Ban Quản lý thị trường giao dịch tài sản mã hóa nhằm tăng cường giám sát và điều phối hoạt động trong giai đoạn thí điểm.

Ngay khi hành lang pháp lý được xác lập, nhiều doanh nghiệp đã nhanh chóng chuẩn bị nguồn lực để đón đầu cơ hội. Một số tổ chức tài chính và công ty chứng khoán đã nâng vốn điều lệ, đầu tư hạ tầng công nghệ và xây dựng đội ngũ chuyên gia nhằm tham gia thị trường tài sản số.

Theo Bộ Tài chính, cơ quan này đã tiếp nhận 7 hồ sơ đề nghị cấp phép cung cấp dịch vụ tổ chức thị trường giao dịch tài sản mã hóa. Các hồ sơ hiện đang được rà soát trước khi lấy ý kiến thẩm định của Ngân hàng Nhà nước và Bộ Công an theo quy trình liên ngành.

Song song với việc cấp phép, cơ quan quản lý cũng đang xây dựng các thông tư hướng dẫn liên quan đến thuế và kế toán đối với hoạt động tài sản mã hóa, nhằm bảo đảm thị trường vận hành minh bạch và phù hợp với thông lệ quốc tế.

Dù hành lang pháp lý đã được mở ra, các chuyên gia cảnh báo đây vẫn là lĩnh vực có mức độ rủi ro cao, với biến động giá có thể vượt xa những chuẩn mực của thị trường tài chính truyền thống.

TS Nguyễn Trí Hiếu, chuyên gia tài chính – ngân hàng, cho rằng cơ quan quản lý cần xây dựng hệ thống xếp hạng tín nhiệm đối với các đơn vị vận hành sàn giao dịch. Chỉ những tổ chức có năng lực tài chính và hệ thống quản trị rủi ro minh bạch mới nên được phép tiếp nhận tiền của nhà đầu tư.

Ngoài ra, việc thiết lập cơ chế thuế phù hợp đối với tài sản số cũng được xem là cần thiết để hạn chế dòng vốn chảy ra nước ngoài, đồng thời tạo cơ sở pháp lý cho việc bảo vệ nhà đầu tư khi xảy ra tranh chấp.

Một vấn đề khác được nhiều chuyên gia nhấn mạnh là cơ chế bảo hiểm và bồi thường. Nếu thị trường được mở nhưng chưa có cơ chế bảo vệ phù hợp, rủi ro lớn nhất vẫn sẽ thuộc về các nhà đầu tư cá nhân thiếu kinh nghiệm.

Ở góc độ quản trị thị trường, ông Phan Đức Trung – Chủ tịch Hiệp hội Blockchain và Tài sản số Việt Nam – cho rằng việc phân loại nhà đầu tư theo mức độ chấp nhận rủi ro là nguyên tắc quan trọng. Nhà đầu tư cần hiểu rõ đặc tính biến động của tài sản số và phân bổ danh mục hợp lý, thay vì dồn toàn bộ nguồn lực vào một kênh đầu tư.

Để tăng cường an toàn hệ thống, một số chuyên gia cũng đề xuất thành lập quỹ dự phòng an ninh mạng cho các sàn giao dịch tài sản mã hóa và xây dựng cơ sở dữ liệu định danh tài sản số quốc gia nhằm theo dõi dòng lưu chuyển, qua đó hạn chế rửa tiền và các hoạt động phi pháp.

Trong bối cảnh đó, giai đoạn thí điểm được xem là bước đi thận trọng nhưng cần thiết, vừa mở đường cho sự phát triển của thị trường tài sản số, vừa thiết lập các “hàng rào” kiểm soát nhằm bảo đảm ổn định hệ thống tài chính.