Cơn sốt bạc và đà tăng dốc đứng: rủi ro bong bóng quá khứ liệu có lặp lại?

Đà tăng vũ bão của bạc đang thu hút sự chú ý đặc biệt của thị trường, khi giá kim loại này đã hơn gấp đôi chỉ trong năm nay và gần như tăng gấp ba lần so với năm 2023. Tuy nhiên, quỹ đạo tăng này lại gợi nhớ đến hai giai đoạn lịch sử từng kết thúc bằng những cú sụp mạnh.

 

Đà Tăng Hậu Khủng Hoảng 2009–2011

Sau cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu năm 2008, bạc đã bước vào một chu kỳ tăng ngoạn mục, leo thang khoảng 500% từ 8,5 USD lên 50 USD/ounce chỉ trong hai năm. Phản ứng chính sách tiền tệ quyết liệt của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) — lãi suất gần 0%, nới lỏng định lượng (QE) và các gói cứu trợ diện rộng — đã tạo môi trường lý tưởng cho kim loại quý. Lãi suất thực rơi sâu xuống vùng âm cho tới giữa năm 2011, khiến những tài sản không sinh lợi suất như bạc trở nên hấp dẫn với vai trò “hàng rào tiền tệ”.

Yếu tố cung–cầu càng khuếch đại đà tăng. Nguồn cung bạc ngày càng khan hiếm, khiến ngành khai thác không thể nhanh chóng mở rộng sản lượng. Trong khi đó, sự bùng nổ của các quỹ ETF đã “đại chúng hóa” khả năng tiếp cận bạc, còn hoạt động đầu cơ thông qua hợp đồng tương lai và quyền chọn đã khuếch đại nhu cầu nhờ đòn bẩy tài chính.

Cuộc chơi kết thúc đột ngột vào năm 2011, khi Sàn giao dịch hàng hóa Chicago (CME) nâng yêu cầu ký quỹ tới năm lần chỉ trong chín ngày, trên thực tế gần như gấp đôi mức tài sản thế chấp. Làn sóng buộc phải giảm đòn bẩy đã kích hoạt cú sụt giá khoảng 30% chỉ trong vài tuần. Việc QE2 khép lại, lãi suất thực tăng trở lại và đồng USD mạnh lên đã “đặt dấu chấm hết” cho chu kỳ tăng của bạc.

Thao Túng Thị Trường Thập Niên 1970 Của Anh Em Nhà Hunt

Ba anh em Hunt — Nelson, Lamar và William — bắt đầu tích lũy bạc từ năm 1973, khi giá chỉ khoảng 1,5 USD/ounce, nhằm phòng hộ trước bất ổn tiền tệ và ảnh hưởng ngày càng lớn của OPEC. Bị hạn chế trong việc sở hữu vàng, họ chọn bạc và dần kiểm soát hơn 200 triệu ounce, tương đương giá trị 4,5 tỷ USD.

Quy mô vị thế khổng lồ này nhanh chóng thu hút sự chú ý của giới quản lý. Tháng 1/1980, CME ban hành Quy định Bạc số 7, áp đặt yêu cầu ký quỹ cực kỳ khắt khe, buộc gần như 100% vị thế phải được bảo đảm bằng tiền mặt. Song song đó, Chủ tịch Fed khi ấy là Paul Volcker mạnh tay nâng lãi suất từ 11,75% lên 20%, khiến chi phí vay ký quỹ tăng cao.

Giá bạc đạt đỉnh quanh mốc 50 USD/ounce vào tháng 1/1980 trước khi lao dốc về 10 USD chỉ trong hai tháng. Anh em nhà Hunt, liên tục chịu áp lực bởi các cuộc gọi ký quỹ và cạn kiệt thanh khoản, buộc phải bán tháo, cuối cùng chịu khoản thua lỗ khoảng 1,1 tỷ USD và rơi vào phá sản. Đòn bẩy từng giúp họ thao túng thị trường — và cũng chính nó đã hủy diệt toàn bộ canh bạc này.

Đợt Tăng Bạc Hiện Nay: Câu Chuyện Mới Hay Kịch Bản Cũ?

Những người lạc quan với bạc hiện nay viện dẫn các yếu tố cơ bản thuyết phục: thâm hụt nguồn cung kéo dài, nhu cầu công nghiệp bùng nổ từ năng lượng mặt trời, xe điện và chất bán dẫn, cùng với hạn chế sản lượng do khoảng 70% bạc được khai thác như sản phẩm phụ. Bối cảnh tiền tệ hậu đại dịch — với nới lỏng định lượng quay trở lại và kỷ luật tài khóa lỏng lẻo — cũng tạo thêm lực đẩy cho các tài sản hữu hình đóng vai trò phòng hộ.

Các thước đo định giá lại cho tín hiệu trái chiều. Tỷ lệ bạc/dầu đã lên mức cao kỷ lục, hàm ý hoặc dầu mỏ sắp tăng mạnh, hoặc bạc đang đối mặt rủi ro điều chỉnh. Ngược lại, tỷ lệ bạc/vàng vẫn ở mức thấp trong dài hạn, có thể ủng hộ dư địa tăng tiếp — dù xu hướng giảm suốt 55 năm qua là lời nhắc nhở không thể xem nhẹ.

Cảnh Báo Từ CME

Lịch sử cho thấy phân tích cơ bản truyền thống thường không đủ để lý giải những pha tăng dốc đứng bạc. CME đã nhiều lần chứng minh sẵn sàng can thiệp khi đầu cơ vượt quá giới hạn. Đáng chú ý, ngày 12/12 vừa qua, sàn này đã nâng yêu cầu ký quỹ đối với bạc thêm 10% — động thái gợi nhớ bước đi ban đầu, tưởng chừng vô hại, vào năm 2011 trước khi các biện pháp mạnh tay hơn được triển khai.

Kết Luận

Phân tích này nhấn mạnh rủi ro đòn bẩy. Khi thị trường tài sản trở nên quá phụ thuộc vào đòn bẩy, tính đầu cơ hệ thống sẽ gia tăng theo cấp số nhân. Hai tiền lệ lịch sử đều cho thấy: chỉ cần một quyết định giảm đòn bẩy từ cơ quan quản lý hay sở giao dịch cũng có thể kích hoạt những cú đảo chiều dữ dội, thường đến rất bất ngờ. Dù không thể dự đoán chính xác thời điểm nhưng Nhà đầu tư cần cảnh giác.

 

Cơ hội hiện tại

Giá bạc hiện tại đang cho thấy lực mua rất mạnh khi đã có tín hiệu vượt đỉnh lịch sử, kết nến tháng xanh thân lớn với mức tăng hơn 18%. Theo đánh giá quan điểm cá nhân Admin, trong tương lai gần khả năng cao bạc có thể chạm các mốc 60$ và 70$/ounce. NĐT trong tháng 12 cuối năm này chủ động mở vị thế canh mua khi giá có các nhịp điều chỉnh ngắn.

 

Triển vọng trung hạn vẫn tích cực, với mục tiêu xa hơn ở vùng 85–95 USD/oz trong quý I/2026.

Về dài hạn, tỷ lệ vàng/bạc đang phá vỡ xu hướng tăng kéo dài gần một thập kỷ, cho thấy bạc đang bắt đầu vượt trội hơn vàng. Mốc hỗ trợ 82 đã bị xuyên thủng, mở ra khả năng điều chỉnh sâu hơn về vùng 70, thậm chí 57 nếu đà suy yếu tiếp diễn. Khi đó, Bạc sẽ tăng tốc mạnh vượt đỉnh lịch sử và chạy theo vàng trong tương lai.

 

------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Thị trường hàng hóa phái sinh là nơi giao dịch các hợp đồng dựa trên giá trị của các loại hàng hóa cơ bản như nông sản, năng lượng, kim loại, và nguyên liệu công nghiệp. Đây là công cụ giúp doanh nghiệp và nhà đầu tư quản lý rủi ro biến động giá, đồng thời tạo cơ hội sinh lời từ sự chênh lệch giá trong tương lai. Với sự phát triển của công nghệ và hội nhập kinh tế, thị trường này ngày càng thu hút sự quan tâm nhờ tính thanh khoản cao và khả năng đa dạng hóa danh mục đầu tư. NĐT quan tâm liên hệ với tôi cũng như tham gia nhóm cộng đồng qua thông tin trên trang cá nhân.