MỚI

Tính thuế TNCN 2026

#Chứng khoán

24HMONEY đã kiểm duyệt

BCTC “đẹp như mơ”, cổ phiếu sụp như domino: Khi niềm tin thị trường trả giá đắt

Những cú lao dốc mạnh của loạt cổ phiếu từng được xem là “ngôi sao” như BCG, LTG hay FLC không chỉ gây thiệt hại nặng nề cho hàng chục nghìn nhà đầu tư, mà còn phơi bày một vấn đề cốt lõi của thị trường chứng khoán Việt Nam: minh bạch thông tin. Khi niềm tin bị phá vỡ, cái giá phải trả không dừng ở một doanh nghiệp, mà là sự rút lui của dòng vốn dài hạn trên toàn thị trường.

BCTC “đẹp” và cú sốc mang tên thực tế

Mới đây, Tập đoàn Bamboo Capital (HoSE: BCG) khiến thị trường “ngã ngửa” khi công bố khả năng ghi nhận khoản lỗ gần 8.400 tỷ đồng trong năm 2024, tương đương khoảng 20% tổng tài sản hợp nhất tại thời điểm cuối năm 2023. Đáng chú ý, trong báo cáo tự lập cùng năm, doanh nghiệp này vẫn ghi nhận lợi nhuận sau thuế lên tới 844 tỷ đồng.

Không chỉ dừng lại ở năm 2024, BCG còn dự kiến tiếp tục thua lỗ trong các năm sau đó, trước khi lợi nhuận có thể quay trở lại từ năm 2028. Thông tin này hoàn toàn trái ngược với bức tranh kinh doanh “đi lên đều đặn” mà doanh nghiệp đã công bố trong gần một thập kỷ trước đó – giai đoạn BCG chưa từng báo lỗ và liên tục cho thấy tăng trưởng lợi nhuận.

Sự chênh lệch lớn giữa các báo cáo và diễn biến thực tế đã đẩy hơn 51.000 cổ đông BCG vào thế bị động. Cổ phiếu này mất khoảng 60% giá trị trong năm nay trước khi bị đình chỉ giao dịch, và giảm tới 90% nếu tính từ đỉnh năm 2022. Điều còn đáng lo ngại hơn là niềm tin vào tính minh bạch của doanh nghiệp gần như bị xóa sổ.

Khi nhà đầu tư rơi vào “vùng mù thông tin”

Khủng hoảng tại BCG bùng phát từ đầu năm 2025, sau khi ông Nguyễn Hồ Nam – cựu lãnh đạo tập đoàn – bị khởi tố. Tuy nhiên, thông tin chi tiết về vụ việc không được công bố kịp thời. Phải nhiều tháng sau, cơ quan điều tra mới xác nhận ông Nam cùng một số cá nhân liên quan bị khởi tố về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản.

Trong suốt giai đoạn đó, nhà đầu tư gần như rơi vào “vùng mù thông tin”. Không có báo cáo cập nhật rõ ràng, không có lộ trình xử lý rủi ro, cũng không có những giải thích minh bạch từ ban lãnh đạo. Trước đó, doanh nghiệp vẫn thường xuyên xuất hiện trong các buổi livestream, hội thảo, nhấn mạnh tiềm năng tăng trưởng và triển vọng cổ phiếu. Sự tương phản này khiến cú sập niềm tin trở nên đặc biệt nghiêm trọng.

Thiệt hại vì thế không chỉ nằm ở con số lỗ trên tài khoản, mà còn ở cảm giác bị bỏ rơi và mất phương hướng của hàng chục nghìn cổ đông.

BCG không phải trường hợp cá biệt

Nhìn rộng hơn, BCG chỉ là một trong nhiều ví dụ về doanh nghiệp từng sở hữu báo cáo tài chính “đẹp”, kế hoạch tăng trưởng tham vọng và truyền thông tích cực, trước khi sụp đổ vì thiếu minh bạch.

Lộc Trời (LTG) – doanh nghiệp đầu ngành lúa gạo – từng là lựa chọn của cả nhà đầu tư cá nhân lẫn tổ chức lớn. Tuy nhiên, từ khi phát sinh bất ổn nội bộ đầu năm 2024, thông tin về hoạt động kinh doanh trở nên rời rạc. Cổ phiếu LTG giảm khoảng 80% so với đỉnh cuối năm 2023, trong khi doanh nghiệp lên kế hoạch lỗ hơn 500 tỷ đồng trong năm 2025, trái ngược hoàn toàn với giai đoạn liên tục có lãi trước đó.

Hay như đại án FLC, hơn 28.000 nhà đầu tư đã trở thành bị hại trong vụ án thao túng thị trường và lừa đảo chiếm đoạt tài sản liên quan đến ông Trịnh Văn Quyết. Những trường hợp này cho thấy rủi ro đã tồn tại từ sớm, nhưng bị che khuất bởi các con số tài chính “bóng bẩy” và kỳ vọng tăng trưởng được thổi phồng.

Từ cú sập doanh nghiệp đến bài toán niềm tin thị trường

Hệ quả của các vụ việc thiếu minh bạch không chỉ dừng lại ở phạm vi từng cổ phiếu. Khi những cú sập xảy ra liên tiếp, nhà đầu tư có xu hướng đánh đồng rủi ro, khiến toàn thị trường bị chiết khấu mạnh về định giá. Dòng vốn dài hạn – đặc biệt là vốn tổ chức và vốn ngoại – trở nên thận trọng hơn, ngay cả khi mặt bằng định giá đã quay về vùng hấp dẫn.

Đây cũng là một trong những lý do khiến thị trường chứng khoán Việt Nam dù không thiếu cơ hội đầu tư, vẫn thiếu dòng tiền bền vững. Rào cản không chỉ nằm ở lãi suất hay triển vọng tăng trưởng kinh tế, mà nằm ở độ tin cậy – yếu tố quyết định khả năng giữ chân dòng vốn dài hạn.

Chia sẻ về câu chuyện nâng hạng thị trường, Chủ tịch SSI Nguyễn Duy Hưng từng nhấn mạnh: “Bản chất của việc nâng hạng không chỉ nằm ở các tiêu chí kỹ thuật, mà là câu chuyện niềm tin”.

Minh bạch – điều kiện tiên quyết để giữ dòng vốn

Nhận thức rõ vấn đề này, cơ quan quản lý đang từng bước hoàn thiện khung pháp lý theo hướng siết chặt minh bạch và tăng cường bảo vệ nhà đầu tư. Luật số 56/2024/QH15, có hiệu lực từ ngày 1/1/2025, đã sửa đổi nhiều quy định quan trọng của Luật Chứng khoán, tập trung vào ba nhóm chính sách lớn.

Thứ nhất, nâng cao tính minh bạch và chất lượng hoạt động chào bán chứng khoán, qua đó cải thiện “chất lượng hàng hóa” trên thị trường.

Thứ hai, tăng cường kiểm tra, giám sát và xử lý nghiêm các hành vi gian lận, thao túng.

Thứ ba, tháo gỡ các điểm nghẽn trong quá trình thực thi, đảm bảo tính đồng bộ và hiệu quả của hệ thống pháp lý.

Tuy nhiên, khung pháp lý chỉ là điều kiện cần. Điều kiện đủ nằm ở sự thay đổi thực chất trong văn hóa quản trị và công bố thông tin của doanh nghiệp. Khi báo cáo tài chính không còn là “bức tranh được tô màu”, mà phản ánh trung thực sức khỏe doanh nghiệp, niềm tin mới có cơ hội quay trở lại – và cùng với đó là dòng vốn dài hạn mà thị trường đang rất cần.