Vàng – khoản đầu tư khiến Warren Buffett lắc đầu

Warren Buffett đánh giá vàng là tài sản không sinh lời, chỉ là “khối kim loại nằm im trong két sắt”, không tạo giá trị thực. Ông khuyên ưu tiên đầu tư vào cổ phiếu, bất động sản hay tài sản sản xuất có khả năng tạo ra lợi nhuận lâu dài, trong khi vàng chỉ phù hợp để đa dạng hóa danh mục.

Giữa cơn sóng dữ của giá vàng, Warren Buffett vẫn đứng ngoài cuộc. Với ông, kim loại quý này chỉ lấp lánh bởi tâm lý đám đông, chứ không tạo nên của cải – yếu tố cốt lõi mà mọi nhà đầu tư dài hạn phải tìm kiếm.

Các nhà đầu tư sở hữu vàng với nhiều lý do khác nhau: từ giá trị lịch sử như một dạng tiền tệ hàng thế kỷ, đến khả năng trú ẩn trước rủi ro. Tuy nhiên, nhiều chuyên gia, trong đó có Warren Buffett, cho rằng vàng chỉ là tài sản “nằm im trong két sắt”, không tạo ra giá trị gia tăng hay lợi nhuận thực sự.

Trong lá thư gửi cổ đông năm 2011, Buffett minh họa: với số tiền mua toàn bộ vàng trên thế giới, một nhà đầu tư có thể mua tất cả đất trồng trọt ở Mỹ và còn dư tiền để sở hữu 16 tập đoàn ExxonMobil, vốn là “ông trùm” dầu khí toàn cầu. Ông nhấn mạnh: “Những tài sản này sẽ mang lại mùa màng và cổ tức dồi dào theo thời gian, trong khi vàng chỉ là kho kim loại óng ánh, không tạo ra sản phẩm hay lợi nhuận”.

Buffett phân loại thị trường thành ba loại tài sản:

Tiền tệ và các khoản đầu tư ít rủi ro, gồm tiết kiệm, trái phiếu và các công cụ tương tự.

Tài sản hữu ích, có thể tạo giá trị thực, như cổ phiếu sinh lời hay bất động sản cho thuê.

Tài sản không tạo ra giá trị, trong đó vàng thuộc nhóm này.

Vị tỷ phú ví von rằng toàn bộ vàng trên thế giới chỉ là một khối lập phương: “Bạn có thể leo lên, đánh bóng, ngắm nhìn… nhưng nó không sinh ra hạt bắp, sợi vải hay đồng lãi nào cả. Chỉ hy vọng ai đó mua lại với giá cao hơn – đó không phải đầu tư, đó là đầu cơ nỗi sợ”.

Theo Buffett, đầu tư dài hạn thực thụ nằm ở những tài sản tạo ra năng suất thực: trang trại, nhà máy hay doanh nghiệp. Mua một trang trại, nhà đầu tư có thể tính toán sản lượng nông sản, chi phí vận hành và thuế, từ đó biết rõ giá trị thực được tạo ra. Tương tự, cổ phiếu của một doanh nghiệp được vận hành hiệu quả cũng sinh lợi qua sản phẩm và dịch vụ, không chỉ qua biến động giá trên thị trường.

Buffett chỉ ra rằng sức hút của vàng chủ yếu dựa trên cảm xúc và tâm lý đám đông: giá tăng, nhà đầu tư hưng phấn lao vào, nhưng về lâu dài, kim loại quý không phải con đường để giàu có. Quan điểm này được nhiều chuyên gia ủng hộ: ông William Bernstein nhấn mạnh vàng chỉ có lợi khi các kênh đầu tư khác đi xuống, còn dài hạn, lợi nhuận thật sự đến từ các tài sản sinh trưởng; ông Tim Hayes khuyên chỉ nên xem vàng như công cụ đa dạng hóa danh mục, không biến nó thành xương sống trong đầu tư.