Nợ trái phiếu "chạy" nhanh hơn lợi nhuận

Bức tranh tài chính 6 tháng đầu năm 2026 hé lộ nhiều gam màu tối khi không ít doanh nghiệp ghi nhận thua lỗ hoặc âm vốn chủ sở hữu nhưng vẫn gánh vác lượng nợ trái phiếu lên tới hàng nghìn tỷ đồng. Thực trạng này đặt ra thách thức lớn về năng lực tạo dòng tiền và áp lực thanh khoản khi các nghĩa vụ nợ đến hạn.

Nhiều doanh nghiệp báo lỗ nhưng tiếp tục huy động hàng nghìn tỷ đồng trái phiếu. Khi vốn chủ sở hữu mỏng và dòng tiền chưa rõ ràng, rủi ro thanh toán đáng được theo dõi kỹ.

Thị trường trái phiếu doanh nghiệp ghi nhận lượng phát hành lớn từ các công ty đối mặt khó khăn. Theo báo cáo 6 tháng đầu năm 2026, Starbay Hà Nội chuyển từ lãi 13,3 tỷ đồng sang lỗ 54,3 tỷ đồng, nhưng vẫn phát hành trái phiếu 2.780 tỷ đồng với lãi suất 10,5%/năm. Tương tự, CTCP Đầu tư và Du lịch Vạn Hương lỗ 96,3 tỷ đồng nhưng dư nợ trái phiếu tăng 13,5% lên 10.840 tỷ đồng. Hiện tượng này phản ánh sự mất cân đối giữa quy mô huy động vốn và kết quả kinh doanh.

Các doanh nghiệp này ghi nhận những chỉ tiêu cảnh báo. Starbay Hà Nội có tổng nợ phải trả hơn 8.105 tỷ đồng. Vạn Hương ghi nhận dư nợ trái phiếu hơn 10.840 tỷ đồng so với vốn chủ sở hữu khoảng 3.025 tỷ đồng. CTCP Đường Man chuyển vốn chủ sở hữu sang âm 113 tỷ đồng với tổng nợ 863,6 tỷ đồng. CTCP Bất động sản BNP Global có vốn chủ sở hữu âm 2.078 tỷ đồng với lỗ lũy kế 3.078 tỷ đồng. Những chỉ tiêu này cho thấy áp lực tài chính ngày càng tăng.

Các ngành này chứa nhiều doanh nghiệp huy động vốn lớn nhưng chưa tạo ra lợi nhuận tương ứng. CTCP Phát triển Bất động sản Hưng Long huy động 14.000 tỷ đồng trái phiếu trong khoảng hai tháng, trong khi lãi sau thuế 6 tháng chỉ 24,7 tỷ đồng. Công ty Cổ phần Đầu tư và Phát triển Du lịch Phú Quốc tiếp tục lỗ 202 tỷ đồng với tổng nợ phải trả hơn 51.674 tỷ đồng. Ngành bất động sản đối mặt rủi ro khi dòng tiền phụ thuộc vào tiến độ dự án và khả năng tiêu thụ.

Với các khoản nợ trái phiếu lên tới hàng nghìn tỷ đồng, vấn đề then chốt là doanh nghiệp có thể chuyển hóa vốn huy động thành dòng tiền để trả nợ khi đến hạn hay không. Khi vốn chủ sở hữu âm hoặc mỏng, bao lâu doanh nghiệp sẽ phục hồi khả năng tự chủ tài chính? Liệu các tài sản và hoạt động kinh doanh có tạo ra dòng tiền đủ để đáp ứng các nghĩa vụ đến hạn? Những câu hỏi này cần được nhà đầu tư và các chủ thể liên quan tự kiểm chứng từ báo cáo tài chính chính thức.