#Tài chính

24HMONEY đã kiểm duyệt

Lãi suất chịu áp lực tăng, nhưng chưa đủ cơ sở bước vào chu kỳ mới

Mặt bằng lãi suất tại Việt Nam đang chịu nhiều áp lực gia tăng trong bối cảnh biến động kinh tế toàn cầu, đặc biệt là cú sốc giá dầu. Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng vẫn chưa có đủ cơ sở để kết luận hệ thống sẽ bước vào một chu kỳ lãi suất cao.

Giá dầu tăng mạnh nhưng được dự báo hạ nhiệt dần

Kể từ cuối tháng 2/2026, khi xung đột địa chính trị bùng phát, giá dầu Brent đã tăng hơn 50%, từ khoảng 72 USD/thùng lên có thời điểm vượt 110 USD/thùng.

Dù vậy, các tổ chức quốc tế đưa ra dự báo tương đối thận trọng. Theo khảo sát của Reuters, giá dầu Brent trung bình năm 2026 có thể đạt khoảng 82,85 USD/thùng, trong khi Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA) cho rằng giá có thể duy trì trên 95 USD/thùng trong ngắn hạn trước khi giảm về dưới 80 USD/thùng trong quý III và quanh 70 USD/thùng vào cuối năm.

Các chuyên gia nhận định, kịch bản hợp lý nhất là giá dầu sẽ giảm dần theo từng giai đoạn, thay vì quay lại ngay mức thấp trước xung đột.

Áp lực lãi suất đến từ nội tại hệ thống

Theo phân tích của Chứng khoán Mirae Asset, áp lực tăng lãi suất tại Việt Nam không chỉ đến từ yếu tố bên ngoài mà đã hình thành từ trước đó.

Tính từ cuối quý III/2025, tăng trưởng tín dụng của hệ thống ngân hàng đạt khoảng 14,5%, trong khi huy động chỉ tăng 11,4%. Khoảng cách này khiến chi phí vốn gia tăng và làm suy giảm dư địa giảm lãi suất.

Bên cạnh đó, Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) cũng cho rằng dư địa nới lỏng tiền tệ của Việt Nam không còn nhiều, dù tăng trưởng GDP năm 2026 được dự báo ở mức 5,6% và lạm phát khoảng 3,2%.

Lãi suất có dấu hiệu tăng nhưng chưa phải xu hướng chung

Dữ liệu từ Ngân hàng Nhà nước Việt Nam cho thấy, tính đến cuối tháng 3/2026, lãi suất huy động phổ biến vẫn dao động:

Trong khi đó, lãi suất cho vay ở mức 7,1–9,4%, với các lĩnh vực ưu tiên khoảng 3,8%.

Dù một số ngân hàng niêm yết mức lãi suất huy động lên tới 9–10%, Chứng khoán Mirae Asset cho rằng đây chỉ là hiện tượng cục bộ, phản ánh nhu cầu vốn riêng lẻ hoặc các chương trình huy động đặc biệt, chưa đại diện cho mặt bằng chung của toàn hệ thống.

Áp lực thanh khoản và rủi ro lạm phát

Một tín hiệu đáng chú ý là lãi suất qua đêm trên thị trường liên ngân hàng có thời điểm tăng vọt lên 17% và duy trì quanh mức 9–10% vào cuối tháng 3. Điều này phản ánh áp lực thanh khoản ngắn hạn đang gia tăng.

Song song đó, giá dầu tăng kéo theo nguy cơ lạm phát nhập khẩu. Trong 2 tháng đầu năm, Việt Nam ghi nhận nhập siêu gần 3 tỷ USD, đảo chiều so với xuất siêu cùng kỳ năm trước, qua đó gây thêm áp lực lên tỷ giá và chính sách tiền tệ.

Chính sách điều hành sẽ thận trọng

Trong bối cảnh này, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam được dự báo sẽ ưu tiên các công cụ bơm thanh khoản ngắn hạn như OMO hoặc repo, thay vì sớm tăng lãi suất điều hành.

Mục tiêu là cân bằng giữa hỗ trợ tăng trưởng kinh tế, ổn định tỷ giá và kiểm soát lạm phát.

Triển vọng: Lãi suất có thể tăng nhẹ

Trong ngắn hạn, lãi suất tại Việt Nam được dự báo có xu hướng đi ngang hoặc tăng nhẹ, với rủi ro nghiêng về phía tăng nếu các yếu tố bên ngoài tiếp tục bất lợi.

Môi trường lãi suất cao và thanh khoản thắt chặt sẽ gây áp lực lớn lên các ngành thâm dụng vốn như bất động sản, xây dựng, chứng khoán và hàng không. Ngược lại, các ngành như dầu khí, phân bón và một số ngân hàng có nền tảng vốn tốt có thể chống chịu tốt hơn, thậm chí hưởng lợi.

Theo kịch bản cơ sở, nếu căng thẳng địa chính trị hạ nhiệt dần, giá dầu sẽ giảm theo từng giai đoạn. Khi đó, chính sách tiền tệ tại Việt Nam nhiều khả năng vẫn ưu tiên ổn định hơn là chuyển sang chu kỳ tăng lãi suất mạnh.