MỚI

Tính thuế TNCN 2026

#Chứng khoán

24HMONEY đã kiểm duyệt

Khi thoái vốn trở thành "đòn bẩy" cho chỉ số

Dòng tiền quay lại cổ phiếu Nhà nước không đơn thuần là hiện tượng nhất thời. Lịch sử cho thấy, mỗi làn sóng thoái vốn quy mô lớn đều mở ra chu kỳ tăng trưởng mạnh mẽ cho thị trường.

Nhóm cổ phiếu doanh nghiệp Nhà nước đồng loạt tăng mạnh ngay đầu năm 2026

Những phiên giao dịch đầu năm 2026 ghi nhận sự đồng loạt tăng giá ấn tượng ở nhóm cổ phiếu có vốn Nhà nước chi phối, nổi bật là các mã dầu khí như PLX, GAS, BSR, cùng các ngân hàng BID, VCB, CTG. Diễn biến này không chỉ là tín hiệu ngắn hạn, mà còn mở ra kỳ vọng về một làn sóng thoái vốn DNNN mới – gợi nhắc đến chu kỳ bùng nổ trong giai đoạn 2014–2018 – vừa đáp ứng yêu cầu pháp lý, vừa gia tăng nguồn hàng và chiều sâu cho thị trường.

Ông Trần Thăng Long, Giám đốc Trung tâm Phân tích Nghiên cứu Chứng khoán BIDV, nhận định: hoạt động thoái vốn qua đấu giá không đơn thuần là bán cổ phần, mà là công cụ chiến lược để “tạo hàng hóa”, thu hút dòng tiền và phản ánh mức độ cải cách thể chế. Lịch sử chứng minh, các đợt thoái vốn lớn luôn song hành cùng chu kỳ tăng trưởng mạnh, cùng làn sóng cổ phần hóa và IPO của DNNN.

Thống kê từ trước đến nay cho thấy, thị trường chứng khoán Việt Nam đã tổ chức hơn 584 phiên đấu giá cổ phần, với tổng khối lượng vượt 4,8 tỷ cổ phần, trong đó có 352 thương vụ IPO của DNNN, mang về cho ngân sách hơn 240.000 tỷ đồng. Hai giai đoạn nổi bật là 2006–2008 và 2014–2018, khi các làn sóng đấu giá và cổ phần hóa lớn tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển thị trường.

Hai làn sóng lớn và di sản tạo nền tảng

Thương vụ IPO, thoái vốn DNNN và DNTN giai đoạn 2025–2027

Giai đoạn 2006–2008 đặt nền móng cho thị trường chứng khoán Việt Nam, với hơn 200 phiên đấu giá trên HoSE và HNX, cao điểm năm 2007 ghi nhận 89 phiên trên HoSE và 53 phiên trên HNX. Các doanh nghiệp lớn như Vietcombank, Bảo Việt, Sabeco, VietinBank, PV Gas, PVFCCo bắt đầu niêm yết, đánh dấu sự hình thành nguồn hàng cơ bản. Đồng thời, Luật Chứng khoán 2006 ra đời, mở ra chu kỳ tăng trưởng đầu tiên trong lịch sử.

Giai đoạn 2014–2018 chứng kiến làn sóng IPO và thoái vốn DNNN bùng nổ trở lại, với kỷ lục 140 phiên đấu giá thành công trong năm 2015, chủ yếu nhờ Quyết định 51/2014/QĐ-TTg về thoái vốn, bán cổ phần và niêm yết. Các thương vụ lịch sử như GAS, BIDV, VEAM, ACV, Sabeco cho ThaiBev 109.972 tỷ đồng, cùng làn sóng doanh nghiệp tư nhân với VHM, VRE, Vietjet, HDBank, VPBank, tạo dấu ấn về quy mô và chất lượng nguồn cung.

Làn sóng thứ ba đang hình thành?

Chu kỳ IPO được xem là chỉ báo rõ nét cho giai đoạn tăng trưởng dài hạn, xuất hiện khi thị trường bước sang pha phát triển mới. Năm 2025 đánh dấu bước khởi động với Vinpearl (VPL) và các tổ chức tài chính lớn như TCBS, VPBankS, VPS. Giai đoạn 2026–2028, thị trường kỳ vọng đón thêm nhiều tên tuổi như Highlands Coffee, Golden Gate, Bách Hóa Xanh, Viettel IDC, MoMo, MISA, Long Châu, hứa hẹn nguồn cung chất lượng cao, chiến lược dài hạn.

Song song, hoạt động thoái vốn Nhà nước cũng được theo dõi sát, với các DNNN lớn như BIDV, GVR, BSR, PV GAS, Becamex IDC. Trên sàn UPCoM, ACV, Viettel Global, Tổng Công ty Hàng hải Việt Nam vẫn chưa đạt tỷ lệ cổ đông nhỏ lẻ tối thiểu. Theo Chứng khoán MB, triển vọng thoái vốn 2026–2027 được đánh giá tích cực, nhờ nghị quyết kinh tế Nhà nước mới, dự kiến mở cơ chế linh hoạt cho tái cấu trúc, hợp tác đầu tư và nâng cao quản trị.

Bộ Tài chính cũng đề xuất cơ chế giảm giá khởi điểm tối đa 10% mỗi lần (tối đa 3 lần), bán theo lô, bao gồm doanh nghiệp hiệu quả lẫn chưa hiệu quả, nhằm tăng sức hấp dẫn. Theo ông Trần Thăng Long, đấu giá chỉ sôi động khi thị trường tích cực hoặc hồi phục mạnh, phản ánh niềm tin, dòng tiền và kỳ vọng đủ mạnh để hấp thụ nguồn cung lớn.

11 thương vụ Nhà nước thoái vốn cần theo dõi trong giai đoạn 2026–2027

Nhìn dài hạn, các đợt đấu giá phản ánh mối quan hệ chặt chẽ giữa cải cách thể chế, tái cơ cấu DNNN và phát triển thị trường vốn. Hai làn sóng 2006–2008 và 2014–2018 để lại dấu ấn sâu sắc về vốn hóa và chất lượng doanh nghiệp niêm yết. Trong bối cảnh nâng hạng thị trường, cải thiện hạ tầng và minh bạch tăng cao, làn sóng IPO và thoái vốn mới đang hình thành, ít về số lượng nhưng lớn về giá trị và định hướng chiến lược, mở ra triển vọng dài hạn cho thị trường chứng khoán Việt Nam.