Đừng tra tấn chính mình vì cổ phiếu: Lời cảnh tỉnh cho nhà đầu tư

Tại hội nghị đầu tư do Manulife Investments Việt Nam tổ chức, câu hỏi “nên bán ra hay bắt đáy khi thị trường chứng khoán biến động mạnh?” được nhiều nhà đầu tư quan tâm.

Kể từ khi VN-Index tiến sát mốc 1.800 điểm giữa tháng 10, thị trường chứng khoán Việt Nam đã trải qua nhịp điều chỉnh mạnh, giảm hơn 200 điểm xuống vùng 1.580 điểm chỉ trong hơn ba tuần. Đến phiên 13/11, chỉ số mới phục hồi nhẹ lên trên 1.630 điểm, cho thấy tâm lý thận trọng vẫn bao trùm giới đầu tư.

Nhóm cổ phiếu ngân hàng, chứng khoán và bất động sản – từng dẫn dắt đà tăng của VN-Index từ tháng 4 đến tháng 10/2025 – nay đã giảm 20-30%, tạo sức ép lớn lên diễn biến chỉ số và khiến nhà đầu tư lo lắng về khả năng tạo đáy kỹ thuật trong các phiên tới.

Tại hội nghị đầu tư do Manulife Investments Việt Nam tổ chức, nhiều nhà đầu tư quan tâm đến câu hỏi: “Nên bán ra hay bắt đáy khi thị trường biến động mạnh?”

Hiểu rõ mục tiêu và rủi ro

Tổng Giám đốc Manulife IM, bà Trần Thị Kim Cương, nhấn mạnh: điều quan trọng không phải là thời điểm mua/bán mà là hiểu rõ mục tiêu và khả năng chấp nhận rủi ro của bản thân. “Mục tiêu cuối cùng của đầu tư là gia tăng tài sản để đạt sự an nhiên, thong dong. Đừng đầu tư theo cách đày đọa bản thân và trở thành nạn nhân của thị trường”, bà Cương cảnh báo.

Dữ liệu của Manulife cho thấy trong 25 năm qua, xác suất VN-Index tăng là 70%, phản ánh xu hướng đi lên dài hạn của thị trường song hành với tăng trưởng kinh tế. Do đó, bà Cương khuyến nghị nhà đầu tư nên duy trì tầm nhìn dài hạn và sử dụng phương pháp đầu tư đều đặn, chẳng hạn trung bình giá (DCA), để giảm rủi ro biến động và tối ưu lợi nhuận theo thời gian.

Đầu tư dài hạn mới là “chìa khóa”

Ông Võ Nguyễn Khoa Tuấn, Giám đốc cấp cao Dragon Capital, đồng tình: hiệu quả đầu tư không đến từ hành động ngắn hạn mà từ kiên định với chiến lược dài hạn. Giao dịch quá thường xuyên có thể làm giảm hiệu suất, trong khi phân tích cơ bản doanh nghiệp, đa dạng hóa danh mục và tránh chạy theo đám đông mới giúp tối ưu lợi nhuận.

Theo Dragon Capital, khi thị trường điều chỉnh 5-10%, khả năng phục hồi sau đó thường rất cao. Với dự báo lợi nhuận doanh nghiệp niêm yết tăng 22% trong 9 tháng đầu năm 2025, năm 2026 được kỳ vọng tăng trưởng 15-16%, dẫn đầu bởi các nhóm ngân hàng, thép, khu công nghiệp và bán lẻ.

Chiến lược “3 lớp tài sản” giúp bình tĩnh vượt bão

Bà Cương còn giới thiệu mô hình “đội bóng” phân bổ tài sản:

Hàng phòng thủ: bảo hiểm, quỹ khẩn cấp, vàng để bảo vệ trước rủi ro;
Hàng tiền vệ: chứng chỉ quỹ linh hoạt giúp linh hoạt giữa phòng thủ và tấn công;
Hàng tiền đạo: các khoản đầu tư rủi ro cao như cổ phiếu riêng lẻ, khởi nghiệp hoặc bất động sản.

Tỷ trọng ba nhóm này nên thay đổi theo tuổi tác và khả năng chịu rủi ro. Khi có kế hoạch phân bổ rõ ràng, nhà đầu tư không bị cuốn vào những “sóng gió” ngắn hạn mà có thể kiên định tích sản dài hạn.

Thị trường chứng khoán luôn biến động, nhưng tài sản sẽ tăng giá theo thời gian nếu nhà đầu tư hiểu mình và kiên định với chiến lược dài hạn. “Sự an nhiên của nhà đầu tư nằm ở khả năng hiểu mình và kiên định với chiến lược dài hạn, không bị cuốn theo cảm xúc thị trường”, bà Cương nhấn mạnh.