Doanh nghiệp địa ốc giải thể tăng 120%

Áp lực thanh khoản, chi phí vốn và sức mua chưa phục hồi đồng đều đang đẩy nhanh quá trình sàng lọc. Chu kỳ phát triển mới được đánh giá sẽ ưu tiên những doanh nghiệp có nền tảng tài chính vững, pháp lý minh bạch và khả năng triển khai dự án hiệu quả.

Theo số liệu của Cục Thống kê, trong 6 tháng đầu năm 2026, cả nước có 1.463 doanh nghiệp kinh doanh bất động sản giải thể, tăng 120,3% so với cùng kỳ năm trước. Đồng thời, 2.971 doanh nghiệp tạm ngừng hoạt động, phản ánh áp lực tài chính vẫn bao trùm ngành địa ốc sau nhiều năm điều chỉnh.

Ở chiều ngược lại, thị trường ghi nhận 3.192 doanh nghiệp thành lập mới, tăng 23,3%, cùng 2.445 doanh nghiệp quay trở lại hoạt động. Những con số này cho thấy thị trường không suy giảm toàn diện mà đang bước vào giai đoạn tái cấu trúc, nơi cơ hội và thách thức cùng tồn tại.

Đối với nhà đầu tư, diễn biến trên phản ánh sự phân hóa ngày càng rõ giữa các doanh nghiệp có năng lực tài chính tốt và nhóm còn phụ thuộc lớn vào đòn bẩy tín dụng hoặc các dự án vướng mắc pháp lý.

Sau giai đoạn khó khăn kéo dài từ năm 2022 đến 2024, nhiều chủ đầu tư vẫn đang xử lý hàng tồn kho, cơ cấu lại nguồn vốn và hoàn thiện thủ tục pháp lý. Mặc dù các bộ luật mới như Luật Đất đai 2024, Luật Nhà ở 2023 và Luật Kinh doanh bất động sản 2023 đã có hiệu lực, tác động tích cực vẫn cần thêm thời gian để lan tỏa đến hoạt động kinh doanh.

Một điểm đáng chú ý là làn sóng giải thể diễn ra song song với sự gia tăng mạnh của dòng vốn ngoại. Theo Bộ Tài chính, tổng vốn FDI đăng ký trong nửa đầu năm đạt 34,65 tỷ USD, tăng 61% so với cùng kỳ. Trong đó, lĩnh vực kinh doanh bất động sản thu hút khoảng 5,1 tỷ USD, đứng thứ hai chỉ sau công nghiệp chế biến, chế tạo.

Diễn biến này cho thấy góc nhìn khác biệt giữa nhà đầu tư nước ngoài và nhiều doanh nghiệp trong nước. Trong khi doanh nghiệp nội vẫn chịu áp lực về thanh khoản, chi phí vốn và tốc độ bán hàng, các quỹ đầu tư quốc tế tiếp tục đặt cược vào triển vọng dài hạn nhờ tốc độ đô thị hóa, nhu cầu nhà ở và hạ tầng giao thông được đẩy mạnh.

Tuy nhiên, dòng vốn FDI gia tăng không đồng nghĩa thị trường bước vào chu kỳ tăng trưởng nóng. Dữ liệu từ Batdongsan.com.vn cho thấy mức độ quan tâm đến bất động sản trong tháng 5 giảm khoảng 5% so với tháng trước. Người mua ngày càng thận trọng hơn, ưu tiên các dự án có pháp lý rõ ràng, tiến độ triển khai tốt và khả năng khai thác thực tế thay vì kỳ vọng tăng giá ngắn hạn.

Xu hướng này đang làm thay đổi cuộc cạnh tranh trong ngành. Thay vì mở rộng quỹ đất bằng mọi giá, các doanh nghiệp có khả năng kiểm soát dòng tiền, quản trị rủi ro và triển khai dự án đúng tiến độ đang chiếm ưu thế. Những phân khúc như nhà ở đáp ứng nhu cầu thực, bất động sản công nghiệp và logistics tiếp tục duy trì sức hút tốt hơn mặt bằng chung.

Ở góc độ doanh nghiệp niêm yết, quá trình sàng lọc có thể tạo ra sự phân hóa rõ rệt về kết quả kinh doanh. Các chủ đầu tư sở hữu bảng cân đối tài chính lành mạnh, quỹ đất sạch và dự án đầy đủ pháp lý có nhiều điều kiện để tận dụng chu kỳ phục hồi, trong khi nhóm doanh nghiệp đòn bẩy cao tiếp tục đối mặt với áp lực tái cơ cấu.

Nhìn tổng thể, làn sóng giải thể gia tăng không chỉ phản ánh khó khăn của thị trường mà còn đánh dấu bước chuyển sang giai đoạn cạnh tranh dựa trên chất lượng tài sản, năng lực tài chính và hiệu quả triển khai. Đây được xem là nền tảng cho một chu kỳ phát triển bền vững hơn của ngành bất động sản trong trung và dài hạn.