Cơn ác mộng lãi suất cao "ám" thị trường tài chính toàn cầu

Khi "tin tốt hóa tin dữ", đà lao dốc của Phố Wall không chỉ phơi bày điểm yếu cốt tử của cơn sốt trí tuệ nhân tạo, mà còn trực tiếp dội gáo nước lạnh vào mặt trận tỷ giá nội địa.

Phiên giao dịch ngày 5/6 khép lại chuỗi tăng kéo dài 9 tuần của S&P 500 bằng một cú giảm mạnh. Nasdaq Composite mất 4,18%, đánh dấu phiên giảm sâu nhất kể từ tháng 4/2025. S&P 500 giảm 2,64%, trong khi Dow Jones mất gần 700 điểm.

Đáng chú ý, chỉ số bán dẫn Philadelphia ghi nhận phiên giảm mạnh nhất kể từ năm 2020, cuốn bay hơn 1.000 tỷ USD vốn hóa khỏi thị trường.

Nguyên nhân không đến từ suy thoái hay khủng hoảng mà lại xuất phát từ một tín hiệu tích cực của nền kinh tế Mỹ. Báo cáo mới công bố cho thấy nước này tạo thêm 172.000 việc làm trong tháng 5, cao gấp đôi dự báo của giới phân tích, trong khi tỷ lệ thất nghiệp duy trì ở mức 4,3%.

Dữ liệu này khiến thị trường nhanh chóng điều chỉnh kỳ vọng. Nhà đầu tư cho rằng Fed sẽ tiếp tục duy trì chính sách tiền tệ thắt chặt lâu hơn thay vì sớm hạ lãi suất như kỳ vọng trước đó.

Tác động lập tức xuất hiện trên thị trường trái phiếu. Lợi suất trái phiếu Chính phủ Mỹ kỳ hạn 10 năm vượt 4,5%, còn kỳ hạn 30 năm quay trở lại mốc 5%.

Lãi suất cao luôn là áp lực lớn đối với các cổ phiếu tăng trưởng, đặc biệt là nhóm công nghệ đang được định giá ở mức rất cao.

Cùng lúc, báo cáo của Broadcom không mang đến những tín hiệu tích cực hơn cho mảng chip AI. Dù kết quả kinh doanh vẫn khả quan, việc doanh nghiệp không nâng triển vọng tăng trưởng AI đã khiến nhà đầu tư bắt đầu đặt câu hỏi về sức nóng thực sự của cơn sốt công nghệ này.

Hệ quả là làn sóng bán tháo lan rộng. Nvidia giảm 5%, Broadcom mất 5,5%, còn AMD và Micron cùng lao dốc hơn 9%.

Bong bóng AI bắt đầu bị nghi ngờ?

Từ đầu năm đến nay, cổ phiếu AI là động lực chính giúp chứng khoán Mỹ liên tục lập đỉnh. Tuy nhiên, định giá hiện tại đang khiến nhiều chuyên gia lo ngại.

S&P 500 hiện giao dịch quanh mức 23 lần lợi nhuận kỳ vọng, thuộc nhóm cao nhất kể từ thời kỳ bong bóng dotcom.

Một rủi ro khác nằm ở sự tập trung quá lớn vào vài doanh nghiệp công nghệ hàng đầu. Nhóm Big Tech hiện chiếm hơn 1/3 vốn hóa toàn bộ S&P 500. Điều đó đồng nghĩa bất kỳ cú điều chỉnh nào ở nhóm cổ phiếu AI cũng có thể kéo cả thị trường đi xuống.

Nhiều tổ chức tài chính lớn đã phát đi cảnh báo. Citi cho rằng thị trường cổ phiếu toàn cầu đang ở trạng thái "nóng" nhất kể từ năm 2008. Deutsche Bank khảo sát cho thấy hơn một nửa chuyên gia xem nguy cơ giảm sâu của nhóm công nghệ là rủi ro lớn nhất đối với thị trường năm nay.

Dù vậy, phe lạc quan cho rằng cơn sốt AI hiện nay khác xa bong bóng internet năm 2000. Các doanh nghiệp dẫn đầu như Nvidia, Microsoft hay Meta đều sở hữu doanh thu và lợi nhuận thực, thay vì chỉ là những kỳ vọng trên giấy.

Việt Nam chịu tác động ra sao?

Điều giới đầu tư trong nước cần quan tâm không phải cú giảm của Phố Wall mà là hệ quả từ việc lãi suất Mỹ có thể duy trì ở mức cao lâu hơn.

Khi Fed chưa vội nới lỏng chính sách tiền tệ, áp lực lên tỷ giá USD/VND sẽ gia tăng. Điều này có thể thu hẹp dư địa giảm lãi suất trong nước, đồng thời ảnh hưởng đến dòng vốn ngoại trên thị trường chứng khoán Việt Nam.

Trong ngắn hạn, diễn biến của lợi suất trái phiếu Mỹ và kỳ vọng lãi