MỚI

Tính thuế TNCN 2026

#Tài chính

24HMONEY đã kiểm duyệt

Bitcoin rơi mạnh, cá voi săn mồi, cá con nên làm gì?

Năm 2025 kết thúc "bữa tiệc" tiền số trong thất vọng: Bitcoin lao dốc không phanh, hàng tỷ USD bốc hơi khỏi thị trường, báo hiệu một cuộc tháo chạy chiến lược của dòng tiền. Đáng chú ý, cuộc chơi đang được viết lại bởi hai yếu tố lớn: thợ đào chuyển hướng sang trí tuệ nhân tạo (AI) và giới tài chính truyền thống can thiệp sâu hơn vào luật lệ.

Ngày 10/10 năm nay nhiều khả năng sẽ được ghi nhớ như một trong những thời khắc đen tối nhất của lịch sử tiền mã hóa. Chỉ ít ngày sau khi bitcoin (BTC) chạm đỉnh kỷ lục 126.223 USD, thị trường bất ngờ đổ sập, cuốn theo niềm hưng phấn từng được thổi phồng như một “chu kỳ không thể sai”.

Giới đầu tư gọi đó là “sự kiện 10/10” – hay cú sập 10/10. Trong vỏn vẹn 24 giờ, gần 29 tỷ USD giá trị lệnh đặt cược bị thổi bay, hơn 1,6 triệu tài khoản bị thanh lý cưỡng bức. Một con số đủ khiến ngay cả những tay chơi dạn dày kinh nghiệm cũng phải chùn tay.

Bitcoin đã có lúc giảm tới 36% so với mức đỉnh kỷ lục 126.223 USD thiết lập ngày 6/10, và hiện vẫn thấp hơn khoảng 30% so với đỉnh 

Đến giữa tháng 12, dư chấn của cơn địa chấn vẫn chưa tan. Từ đỉnh cao chói lọi, bitcoin có lúc rơi xuống vùng 82.000 USD, mất hơn 30% giá trị. Nỗi sợ hãi bao trùm thị trường tiền số. Câu hỏi lúc này không còn là “bao giờ giá hồi phục”, mà là: cuộc chơi đã bị viết lại theo cách nào?

Khi những gã khổng lồ đổi hướng

Cú trượt dài của năm 2025 phơi bày một thực tế lạnh lùng: thời của những chiến lược kiếm tiền dễ dãi đã qua.

Điển hình là sự sụp đổ của mô hình “kho bạc tiền số”. Trong nhiều năm, những doanh nghiệp như MicroStrategy (nay là Strategy Inc) được xem như cỗ máy in tiền, khi cổ phiếu được giao dịch với mức định giá cao hơn nhiều so với lượng bitcoin nắm giữ. Nhà đầu tư sẵn sàng trả “phí chênh lệch” để mua giấc mơ. Nhưng khi bitcoin lao dốc, lớp bong bóng ấy nhanh chóng tan rã.

Cổ phiếu Strategy đã giảm tới 63% từ đỉnh, kéo theo sự lao đao của hàng loạt doanh nghiệp sao chép mô hình như Metaplanet hay các công ty quy mô nhỏ khác. Theo bà Lyn Alden, đây không gì khác hơn là sự vỡ vụn của một “bong bóng cục bộ”.

Trong khi đó, dòng tiền thực dụng lại nhanh chóng tìm lối thoát mới: năng lượng và AI. Nhận thấy biên lợi nhuận từ đào coin ngày càng mỏng, rủi ro ngày càng lớn, các “đại gia” khai thác như IREN, CleanSpark hay Riot đã thực hiện cú bẻ lái chiến lược, chuyển hạ tầng sang vận hành trung tâm dữ liệu phục vụ trí tuệ nhân tạo.

Theo Morgan Stanley, Mỹ có thể thiếu hụt khoảng 47 gigawatt điện cho trung tâm dữ liệu vào năm 2028. Việc các mỏ đào coin chuyển đổi công năng có thể bù đắp tới 15 GW, biến họ thành những “nhà cung cấp hạ tầng” trong cơn khát năng lượng của kỷ nguyên AI. Ông Matthew Sigel (VanEck) nhận định đây là điểm sáng hiếm hoi, nơi giao thoa giữa hai câu chuyện tăng trưởng lớn nhất thập kỷ: tài sản số và AI.

Nhà đầu tư tiền mã hóa đang phải đối mặt với những khoản thua lỗ nặng nề, nhưng các chuyên gia cho rằng bán tháo trong hoảng loạn không phải là lựa chọn đúng đắn 

Giữ chặt hay tháo chạy?

Giữa biển đỏ, tâm lý phổ biến của nhà đầu tư cá nhân là hoảng loạn. Nhưng nghịch lý thay, các chuyên gia Phố Wall lại đưa ra lời khuyên ngược dòng: đừng hành động trong sợ hãi.

Bà Amy C. Arnott (Morningstar) nhắc lại lịch sử: bitcoin từng mất 75% giá trị năm 2013, 83% năm 2018 và 73% năm 2022. So với những cú “chết đi sống lại” đó, mức giảm 30–36% hiện tại vẫn nằm trong biên độ quen thuộc của một tài sản rủi ro cao.

“Nếu bạn thấy thoải mái với bất động sản hay vàng nhưng lại hoảng sợ với tiền mã hóa, vấn đề nằm ở hiểu biết hoặc vị thế đầu tư”, ông John D’Agostino (Coinbase Institutional) thẳng thắn.

Thông điệp từ các cố vấn tài chính lúc này khá rõ ràng: crypto không dành cho người yếu tim. Nếu tham gia, hãy coi đó là khoản đầu cơ có kiểm soát, chiếm tỷ trọng nhỏ trong danh mục, và chuẩn bị tâm lý giữ chặt thay vì bán tháo ở đáy. Thực tế, nhiều tổ chức lớn như quỹ hiến tặng Đại học Harvard hay các quỹ đầu tư quốc gia vẫn âm thầm tích lũy, cho thấy “dòng tiền thông minh” chưa rời bỏ cuộc chơi.

Luật chơi mới cho giai đoạn tiếp theo

Một dấu hiệu đáng chú ý khác trong năm nay là chu kỳ halving 4 năm dường như đang mất dần sức ảnh hưởng. Bitcoin ngày càng hành xử giống cổ phiếu công nghệ hơn là một tài sản độc lập, với mức độ tương quan cao kỷ lục với Nasdaq. Thậm chí, biên độ biến động của bitcoin trong 12 tháng qua còn thấp hơn nhiều cổ phiếu lớn như Tesla hay Nvidia.

Điều này cho thấy thị trường tiền số đang bước vào giai đoạn trưởng thành: không còn là sân chơi của những giấc mơ làm giàu sau một đêm, mà đòi hỏi quản trị rủi ro, công cụ phòng vệ và tư duy đầu tư chuyên nghiệp. ETF, phái sinh và chiến lược hedging đang dần thay thế việc “mua và cầu nguyện”.

Ngắn hạn còn nhiều gam màu xám, nhưng nhìn về năm 2026, không ít chuyên gia vẫn giữ quan điểm tích cực, với kỳ vọng vào chu kỳ lãi suất mới và sự tham gia sâu hơn của các định chế tài chính lớn.

Cú sập năm nay có thể đau đớn, nhưng là phép thử cần thiết để loại bỏ đòn bẩy quá mức và những mô hình yếu kém. Như ông Ryan McMillin, Giám đốc đầu tư Merkle Tree Capital, nhận định: “Chúng tôi đang phòng thủ, nhưng sẵn sàng chấp nhận rủi ro trở lại trước khi những con sóng lớn tiếp theo xuất hiện.”

Bài học lớn nhất cho nhà đầu tư nhỏ lẻ sau cú sập này không phải là rời bỏ thị trường, mà là học cách tồn tại chung với cá voi bằng kỷ luật và tầm nhìn dài hạn, thay cho tâm lý con bạc khát nước.