Bảo hiểm: Một bên “ăn lãi”, một bên chịu bồi thường

Nửa đầu năm 2026, nguồn thu từ tiền gửi và trái phiếu tiếp tục trở thành “bệ đỡ” quan trọng cho nhiều doanh nghiệp bảo hiểm. Tuy nhiên, áp lực bồi thường và chi phí khai thác gia tăng khiến lợi nhuận

Ngành bảo hiểm ghi nhận phân hóa sâu sắc khi doanh thu phí tăng 2,2% nhưng chi trả quyền lợi tăng 18,2%, tạo lợi thế cho các công ty có danh mục đầu tư tài chính dồi dào.

Bảo hiểm: Một bên “ăn lãi”, một bên chịu bồi thường

Nửa đầu 2026, thị trường bảo hiểm Việt Nam đối mặt với sự mất cân bằng giữa doanh thu và chi phí. Theo Cục Thống kê (Bộ Tài chính), doanh thu phí bảo hiểm toàn ngành đạt khoảng 117.900 tỷ đồng, tăng 2,2% so với cùng kỳ năm trước. Trong khi đó, tổng chi trả quyền lợi bảo hiểm tăng 18,2%, đạt khoảng 52.300 tỷ đồng, cao hơn đáng kể tốc độ tăng doanh thu. Bảo hiểm phi nhân thọ tăng 13,5%, đạt 49.100 tỷ đồng, cho thấy áp lực bồi thường đang gia tăng trên phạm vi toàn ngành.

Các công ty bảo hiểm có quy mô vốn lớn ghi nhận tăng trưởng lợi nhuận mạnh nhờ hoạt động đầu tư tài chính. Bảo Việt (BVH) báo lãi trước thuế 2.289 tỷ đồng, tăng 34,5%, trong khi doanh thu chỉ tăng 9,2%. Lợi nhuận từ hoạt động tài chính đạt 6.200 tỷ đồng, tăng 17%, chủ yếu từ lãi tiền gửi tăng 42% lên 4.927 tỷ đồng từ nền tiền gửi 166.700 tỷ đồng. ABI ghi nhận lợi nhuận sau thuế tăng 25% dù doanh thu bảo hiểm chỉ tăng 6%, nhờ doanh thu tài chính tăng 33%. BMI cũng báo lợi nhuận tăng 27% với doanh thu tài chính tăng 14%.

Ngược lại, các doanh nghiệp không kiểm soát tốt chi phí ghi nhận lợi nhuận giảm mạnh. Tổng công ty cổ phần Bảo hiểm DBV ghi nhận quý II lợi nhuận sau thuế chỉ còn gần 1 tỷ đồng, giảm 95% so với cùng kỳ, khi doanh thu tăng hơn 50%. Chi phí bồi thường tăng gần 40%, chi phí khác tăng hơn 60%, chi phí quản lý tăng 65%. Bảo hiểm Bảo Long (BLI) cũng ghi nhận lợi nhuận trước thuế giảm 8% và sau thuế giảm 17% do áp lực chi phí bồi thường và chi phí quản lý gia tăng.

Sự phân hóa trong kết quả kinh doanh cũng phản ánh trên diễn biến cổ phiếu. Nhóm bảo hiểm không còn là tâm điểm của dòng tiền như các nhóm ngành chu kỳ khác. Phần lớn cổ phiếu bảo hiểm duy trì trạng thái tích lũy với biên độ hẹp, phản ánh tâm lý thận trọng của nhà đầu tư trước triển vọng tăng trưởng chưa thực sự bứt phá của hoạt động kinh doanh cốt lõi.

Triển vọng của ngành bảo hiểm trong nửa cuối năm phụ thuộc vào hai yếu tố chính. Thứ nhất là mặt bằng lãi suất - nếu lãi suất duy trì ở mức cao, nguồn thu từ tiền gửi và trái phiếu sẽ tiếp tục đóng vai trò hỗ trợ lợi nhuận. Thứ hai là khả năng kiểm soát tỷ lệ bồi thường và chi phí khai thác, yếu tố quyết định chất lượng tăng trưởng của hoạt động bảo hiểm cốt lõi. Những doanh nghiệp vừa sở hữu danh mục đầu tư dồi dào vừa duy trì kỷ luật kiểm soát chi phí sẽ tiếp tục tạo lợi nhuận vượt trội, trong khi các doanh nghiệp khác vẫn đối mặt áp lực.