Trung Đông 2026: Kinh tế Việt Nam "miễn nhiễm" hay cần kịch bản ứng phó?

Chính phủ yêu cầu khẩn trương lập sàn giao dịch vàng, Trung tâm giao dịch bất động sản quốc gia, đồng thời khẳng định Việt Nam có đủ dư địa chính sách để hóa giải các cú sốc từ thị trường năng lượng toàn cầu.

Tại cuộc họp ngày 5/3 về điều hành chính sách tiền tệ và tài khóa, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh bối cảnh kinh tế thế giới đang biến động nhanh, phức tạp, đặc biệt do xung đột địa chính trị và thay đổi chính sách của các nước lớn.

Mục tiêu trọng tâm là giữ ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và thúc đẩy tăng trưởng trên 10%.

Thủ tướng yêu cầu NHNN tiếp tục điều hành chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt, thích ứng an toàn...

Thủ tướng yêu cầu Ngân hàng Nhà nước tiếp tục điều hành chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt và kịp thời, quản lý hiệu quả các yếu tố như lãi suất, tỷ giá, dự trữ ngoại hối và tăng trưởng tín dụng.

Bên cạnh đó, cần đẩy nhanh chuyển đổi số trong ngân hàng, thúc đẩy giải ngân các gói tín dụng ưu đãi, đặc biệt cho nhà ở xã hội, đồng thời sớm thành lập sàn giao dịch vàng quốc gia.

Về phía tài khóa, Bộ Tài chính được yêu cầu tiếp tục thực hiện chính sách mở rộng có trọng tâm, thúc đẩy đầu tư công, tập trung vào các dự án hạ tầng trọng điểm.

Chính phủ cũng xem xét miễn giảm, gia hạn thuế phí, phát triển thị trường vốn và thị trường trái phiếu để tăng nguồn vốn trung – dài hạn cho nền kinh tế, giảm áp lực lên hệ thống ngân hàng.

Song song đó, các bộ ngành phải đẩy mạnh cắt giảm thủ tục đầu tư, thúc đẩy giải phóng mặt bằng và triển khai các dự án trọng điểm, đồng thời có chính sách hỗ trợ doanh nghiệp chịu tác động từ biến động thương mại toàn cầu.

Thị trường bất động sản cũng được yêu cầu phát triển an toàn, lành mạnh, tăng nguồn cung nhà ở xã hội và sớm thành lập Trung tâm giao dịch bất động sản và quyền sử dụng đất do Nhà nước quản lý.

Việt Nam có dư địa ứng phó cú sốc giá dầu

Theo các chuyên gia VinaCapital, căng thẳng tại Trung Đông khó gây ảnh hưởng lớn đến kinh tế Việt Nam do xuất khẩu sang khu vực này chiếm chưa tới 3% tổng kim ngạch.

Theo các chuyên gia, giá dầu và vàng nếu tăng có thể tạo áp lực lên lãi suất. Tuy nhiên, ảnh hưởng với thị trường chứng khoán - bất kỳ điều chỉnh sâu nào cùng là cơ hội mua vào.

Tuy nhiên, giá dầu toàn cầu đã tăng khoảng 30% từ đầu năm, có thể khiến lạm phát Việt Nam tăng từ khoảng 2,5% lên gần 4% trong thời gian tới.

Dù vậy, cơ cấu rổ CPI – trong đó nhóm lương thực thực phẩm chiếm tỷ trọng lớn và chủ yếu sản xuất trong nước – giúp Việt Nam có dư địa để hạn chế tác động của cú sốc giá dầu.

Các chuyên gia dự báo USD mạnh lên và giá vàng tăng có thể gây áp lực lên tỷ giá và lãi suất, khiến lãi suất huy động 12 tháng có khả năng tăng thêm 50–100 điểm cơ bản, lên khoảng 7%/năm trong năm nay.

Nhìn chung, Việt Nam vẫn có đủ công cụ chính sách để giảm thiểu tác động từ các cú sốc năng lượng mang tính tạm thời.

Ngành hưởng lợi và chịu tác động

Giá dầu tăng có thể mang lại lợi ích cho bán lẻ xăng dầu, lọc hóa dầu, dịch vụ dầu khí và doanh nghiệp cao su tự nhiên.

Ngoài ra, vận tải biển, cảng biển, doanh nghiệp phân bón urê và kinh doanh vàng cũng có thể hưởng lợi khi giá hàng hóa và nhu cầu trú ẩn tăng.

Ngược lại, hàng không, du lịch và các ngành liên quan đến tiêu dùng du lịch có thể chịu tác động tiêu cực từ chi phí nhiên liệu và biến động kinh tế.

Các chuyên gia cũng lưu ý lãi suất tăng sẽ gây bất lợi cho các cổ phiếu nhạy cảm với lãi suất, đặc biệt là bất động sản.

Dù vậy, theo đánh giá của VinaCapital, bất kỳ nhịp điều chỉnh mạnh nào của thị trường chứng khoán Việt Nam đều có thể trở thành cơ hội mua vào dài hạn.