#Quốc tế

24HMONEY đã kiểm duyệt

“Tài sản trú ẩn” cũng bị bán tháo: Vì sao ngân hàng trung ương xả vàng giữa khủng hoảng?

Giá vàng thế giới đang trải qua một nhịp điều chỉnh đáng chú ý, đi ngược lại quy luật thường thấy trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị leo thang. Diễn biến này không chỉ phản ánh thay đổi cung – cầu, mà còn cho thấy sự dịch chuyển trong chiến lược của các ngân hàng trung ương – lực đỡ quan trọng của thị trường vàng suốt nhiều năm qua.

Vàng giảm dù rủi ro toàn cầu tăng cao

Hiện giá vàng giao ngay dao động quanh 4.838 USD/ounce, giảm khoảng 10% so với đỉnh cuối tháng 1, chính thức bước vào vùng điều chỉnh. Điều này được xem là bất thường, bởi trong các giai đoạn bất ổn, vàng thường tăng mạnh nhờ vai trò “tài sản trú ẩn an toàn”.

Tuy nhiên, đợt điều chỉnh lần này cho thấy một thực tế khác: ngay cả tài sản an toàn cũng có thể bị bán ra khi áp lực tài chính gia tăng.

Ngân hàng trung ương đảo chiều: Từ người mua lớn sang bên bán

Theo giới phân tích, nguyên nhân cốt lõi đến từ áp lực chi phí toàn cầu tăng cao, đặc biệt là giá năng lượng. Giá dầu leo thang khiến nhiều nền kinh tế nhập khẩu rơi vào tình trạng căng thẳng ngân sách, trong khi biến động tỷ giá buộc các ngân hàng trung ương phải can thiệp để bảo vệ đồng nội tệ.

Trong bối cảnh đó, vàng – với tính thanh khoản cao – trở thành nguồn lực sẵn có để huy động.

Bà Nicky Shiels, Trưởng bộ phận chiến lược kim loại tại MKS Pamp, nhận định: “Trong nhiều năm, các ngân hàng trung ương tích lũy vàng như một kho dự trữ an toàn. Nhưng khi khủng hoảng xảy ra, họ buộc phải sử dụng chính tài sản này để chi trả cho năng lượng, quốc phòng hoặc ổn định tiền tệ”.

Các nền kinh tế mới nổi dẫn đầu xu hướng bán vàng

Xu hướng bán vàng hiện tập trung chủ yếu tại các nền kinh tế mới nổi – những quốc gia chịu áp lực lớn từ đồng USD mạnh và chi phí vay vốn gia tăng.

Những động thái này cho thấy vàng đang được sử dụng như một “công cụ tài chính linh hoạt” thay vì chỉ là tài sản cất trữ.

Trong giai đoạn 2022–2024, các ngân hàng trung ương là lực mua vàng lớn nhất thị trường, với lượng mua trên 1.000 tấn mỗi năm, góp phần đẩy giá lên đỉnh.

Tuy nhiên, sang năm 2025, lượng mua giảm còn 863 tấn, phản ánh sự thận trọng khi thị trường bước vào giai đoạn biến động mạnh.

Áp lực kép: Nhà đầu tư rút vốn, trái phiếu Mỹ hấp dẫn hơn

Không chỉ chịu tác động từ phía ngân hàng trung ương, thị trường vàng còn đối mặt với:

Trong khi đó, vàng không mang lại lợi suất, nên dễ bị giảm sức hút trong môi trường lãi suất cao. Sự kết hợp của các yếu tố này đã tạo nên làn sóng điều chỉnh hiện tại.

Bán vàng chỉ là chiến thuật ngắn hạn?

Dù xu hướng bán ra đang diễn ra, nhiều chuyên gia cho rằng đây chỉ là động thái mang tính chiến thuật, không phải sự thay đổi dài hạn.

Thực tế, việc các ngân hàng trung ương bán vàng trong khủng hoảng lại càng khẳng định vai trò của kim loại quý này như một “tài sản cuối cùng” – có thể nhanh chóng chuyển hóa thành nguồn lực tài chính khi cần thiết.

Ai sẽ trở lại mua vàng khi giá giảm?

Nếu giá vàng tiếp tục điều chỉnh sâu, các quốc gia có dự trữ lớn như Trung Quốc có thể tận dụng cơ hội để mua vào. Trong quá khứ, Trung Quốc thường gia tăng dự trữ trong các nhịp giảm, nhằm củng cố vị thế tài chính dài hạn.

Diễn biến bán vàng của các ngân hàng trung ương cho thấy một nghịch lý: tài sản an toàn nhất lại trở thành nguồn vốn để xử lý khủng hoảng.

Tuy nhiên, đây không phải dấu hiệu suy yếu của vàng, mà ngược lại, chính là minh chứng cho vai trò đặc biệt của kim loại quý này trong hệ thống tài chính toàn cầu – vừa là “nơi trú ẩn”, vừa là “phao cứu sinh” khi cần thiết.