Quỹ mở "hụt hơi" trước VN-Index

Trong khi VN-Index neo vững quanh mốc 1.700 điểm, đa số quỹ mở lại chứng kiến hiệu suất âm trong 3 tháng gần nhất. Tính lũy kế 11 tháng đầu năm 2025, có tới 52/76 quỹ cổ phiếu tăng trưởng kém xa nhịp đi lên của chỉ số, phơi bày khoảng cách ngày càng rõ giữa quản lý quỹ và diễn biến thị trường.

Dù VN-Index phục hồi mạnh trong tháng 11/2025, phần lớn các quỹ cổ phiếu tại Việt Nam vẫn ghi nhận hiệu suất kém, cho thấy sự lệch pha đáng chú ý giữa diễn biến thị trường và kết quả đầu tư của các nhà quản lý quỹ.

Bức tranh này xuất hiện trong bối cảnh áp lực rút vốn ròng đã hạ nhiệt ba tháng liên tiếp, song dòng tiền lại có xu hướng dịch chuyển từ quỹ cổ phiếu sang quỹ trái phiếu. Diễn biến đó phản ánh rõ tâm lý thận trọng của nhà đầu tư trước một thị trường phân hóa ngày càng sâu.

Danh mục đầu tư trở thành điểm nghẽn

Hiệu suất các quỹ phân hóa mạnh theo cấu trúc và quy mô danh mục.

Theo báo cáo mới nhất của FiinGroup, hiệu suất âm kéo dài của nhiều quỹ cổ phiếu chủ yếu xuất phát từ cấu trúc danh mục, khi tỷ trọng lớn được phân bổ vào các cổ phiếu có diễn biến kém hơn thị trường chung.

Riêng trong tháng 11/2025, hiệu suất bình quân của nhóm quỹ cổ phiếu đạt âm 0,7%, với 44/76 quỹ ghi nhận kết quả tiêu cực. Dù mức suy giảm đã thu hẹp so với tháng 10 – thời điểm 51/73 quỹ có hiệu suất âm – áp lực vẫn tập trung ở nhóm quỹ mở và một số ETF tham chiếu VN Diamond.

Đáng chú ý, hiệu suất ba tháng gần nhất của đa phần quỹ mở tiếp tục âm, bất chấp VN-Index duy trì quanh vùng đỉnh 1.700 điểm. Nguyên nhân cốt lõi đến từ việc nhiều quỹ nắm giữ tỷ trọng lớn tại các cổ phiếu kém hơn thị trường như MWG, FPT, MBB, TCB hay VPB. Điều này không chỉ phản ánh biến động theo ngành mà còn đặt ra dấu hỏi về năng lực chọn lọc cổ phiếu của một bộ phận nhà quản lý quỹ.

Ở chiều ngược lại, các quỹ đầu tư thụ động ETF như Xtrackers Vietnam và VanEck Vietnam lại vượt trội so với VN-Index nhờ tập trung vào các cổ phiếu trụ như VIC, VNM và VJC. Diễn biến này cho thấy trong môi trường thị trường phân hóa mạnh, chiến lược bám sát nhóm dẫn dắt mang lại lợi thế rõ rệt, trong khi danh mục dàn trải dễ bị kéo lùi bởi các mã kém hiệu quả.

Khoảng cách hiệu suất ngày càng rõ

Tính lũy kế 11 tháng đầu năm 2025, có tới 52/76 quỹ cổ phiếu đạt hiệu suất thấp hơn mức tăng 33,5% của VN-Index. Sự phân hóa theo cấu trúc và quy mô danh mục tác động rõ nét đến nhóm quỹ mở và quỹ đóng, phản ánh khả năng tạo alpha còn hạn chế trong giai đoạn thị trường tăng mạnh nhưng tập trung vào một số cổ phiếu trụ cột.

Trong nhóm quỹ mở, chỉ Quỹ Đầu tư cổ phiếu Năng động Bảo Việt (BVFED) vượt được VN-Index, dù quy mô NAV vẫn khá khiêm tốn, khoảng 252 tỷ đồng. Các ETF ngoại và ETF tham chiếu VN30 tiếp tục dẫn đầu về hiệu suất, song lại chịu áp lực rút vốn đáng kể, cho thấy nhà đầu tư đang cân nhắc kỹ giữa lợi nhuận và rủi ro thanh khoản.

Ở góc nhìn dài hạn, hiệu suất tích lũy 5 năm của các quỹ cổ phiếu chủ yếu đến từ năm 2021 với mức sinh lời bình quân 43,7%, tiếp đó là cú điều chỉnh mạnh năm 2022 với mức âm 30,2%. Hai năm 2023–2024 chỉ ghi nhận mức vượt trội tương đối so với đà hồi phục chung, cho thấy hiệu suất dài hạn của quỹ phụ thuộc lớn vào chu kỳ kinh tế, đặt ra yêu cầu cao hơn cho chiến lược quản lý trong bối cảnh biến động hiện nay.

Quỹ trái phiếu và quỹ cân bằng: Điểm sáng hạn chế

Trong khi quỹ cổ phiếu gặp khó, nhóm quỹ trái phiếu ghi nhận cải thiện nhẹ trong tháng 11, với hiệu suất bình quân đạt 0,5%, cao hơn mức 0,3% của tháng trước. Quỹ Trái phiếu Bảo Việt (BVBF) nổi bật với mức tăng 1%, cao nhất từ đầu năm, nhờ tăng tỷ trọng tiền gửi khi lãi suất cải thiện.

Tuy vậy, áp lực rút vốn vẫn đè nặng lên nhóm này. Quỹ Trái phiếu Techcom (TCBF) dù phục hồi nhẹ lên mức tăng 0,1% nhưng vẫn bị rút ròng hơn 1.000 tỷ đồng trong tháng.

Với quỹ cân bằng, lợi nhuận tiếp tục suy giảm tháng thứ ba liên tiếp, bình quân âm 0,9%, khi 9/11 quỹ ghi nhận hiệu suất âm. Chỉ hai quỹ duy trì được mức sinh lời dương nhờ phân bổ tỷ trọng cao vào cổ phiếu VIC.

Dòng tiền rút ròng tiếp diễn nhưng hạ nhiệt

Tháng 11 ghi nhận tổng giá trị rút vốn ròng gần 2.700 tỷ đồng, giảm 25% so với tháng trước. Tuy nhiên, dòng tiền rút ròng chuyển dịch rõ nét từ quỹ cổ phiếu sang quỹ trái phiếu. Lũy kế 11 tháng, toàn thị trường quỹ bị rút ròng hơn 31.700 tỷ đồng, chủ yếu đến từ quỹ cổ phiếu, dù tổng NAV toàn hệ thống vẫn tăng 7% so với cuối năm 2024.

Một điểm tích cực là áp lực rút vốn tại nhóm quỹ cổ phiếu quy mô lớn đã giảm đáng kể, thậm chí xuất hiện dòng tiền vào ròng tại một số quỹ, cho thấy tâm lý nhà đầu tư và nhà quản lý quỹ đang bớt phòng thủ hơn. Tuy nhiên, với nhóm quỹ trái phiếu, áp lực rút vốn vẫn lan rộng, phản ánh tác động từ lãi suất huy động tăng trở lại và tâm lý thận trọng ngày càng gia tăng.