NHNN lên tiếng về kiến nghị cần có chính sách bình ổn giá vàng trong nước

Ngân hàng Nhà nước cho biết giá vàng trong nước chịu tác động lớn từ diễn biến thị trường quốc tế và hiện chưa thuộc diện mặt hàng phải bình ổn giá theo quy định của pháp luật về giá.

Mới đây, cử tri tỉnh Lâm Đồng đã kiến nghị Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) xem xét ban hành chính sách nhằm bình ổn giá vàng trong nước, trong bối cảnh giá vàng tăng mạnh và có thời điểm chênh lệch đáng kể so với giá vàng thế giới.

Giá vàng trong nước phụ thuộc lớn vào thị trường quốc tế

Phản hồi kiến nghị, NHNN cho biết Việt Nam không phải quốc gia khai thác vàng, trong khi nguồn vàng phục vụ nhu cầu trong nước chủ yếu dựa vào nhập khẩu. Vì vậy, giá vàng trong nước chịu tác động trực tiếp và mạnh mẽ từ diễn biến của thị trường vàng quốc tế.

Theo cơ quan quản lý, thời gian gần đây giá vàng thế giới biến động mạnh, chủ yếu theo xu hướng tăng, do nhiều yếu tố như căng thẳng địa chính trị, ngoại giao và xung đột tại nhiều khu vực trên thế giới. Những yếu tố này làm gia tăng nhu cầu nắm giữ vàng vật chất, đồng thời thúc đẩy các ngân hàng trung ương tăng cường tích lũy vàng dự trữ.

Đầu cơ, tích trữ vàng gia tăng trong nước

NHNN cũng chỉ ra rằng, tại Việt Nam, việc các kênh đầu tư khác kém hấp dẫn như thị trường trái phiếu doanh nghiệp trầm lắng, bất động sản gặp khó khăn, trong khi mặt bằng lãi suất huy động ở mức thấp, đã khiến dòng tiền dịch chuyển sang vàng.

Điều này làm gia tăng tình trạng đầu cơ, tích trữ vàng của người dân và doanh nghiệp, góp phần đẩy giá vàng trong nước tăng mạnh và nới rộng khoảng cách với giá vàng thế giới trong một số thời điểm.

Vàng chưa thuộc diện bình ổn giá

Về cơ sở pháp lý, NHNN cho biết theo Luật Giá năm 2012 và Luật Giá sửa đổi năm 2023, vàng không thuộc nhóm mặt hàng thiết yếu và không nằm trong Danh mục hàng hóa, dịch vụ thực hiện bình ổn giá.

Hiện nay, giá mua – bán vàng do các tổ chức tín dụng và doanh nghiệp kinh doanh vàng miếng chủ động niêm yết theo quy định của pháp luật. NHNN chỉ xem xét can thiệp thị trường vàng trong trường hợp giá biến động bất lợi, gây ảnh hưởng đến thị trường ngoại tệ, tỷ giá và công tác điều hành chính sách tiền tệ.

Hướng điều hành mới: mở để quản trị thị trường vàng

Liên quan đến đề xuất của cử tri Hà Nội và TP.HCM về việc xây dựng cơ chế quản lý phù hợp hơn đối với thị trường vàng, NHNN cho biết Chính phủ đã ban hành Nghị định số 232/2025/NĐ-CP, sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 24/2012/NĐ-CP.

Theo đó, cơ chế quản lý thị trường vàng được điều chỉnh theo hướng xóa bỏ độc quyền trong sản xuất vàng miếng một cách có kiểm soát. Nguyên tắc điều hành là Nhà nước tiếp tục giữ vai trò quản lý, đồng thời chuyển từ tư duy “siết để kiểm soát” sang “mở để quản trị”.

Cùng với đó, NHNN sẽ mở rộng quyền nhập khẩu vàng theo cơ chế kiểm soát, nhằm tăng nguồn cung cho thị trường. Việc này được thực hiện song song với yêu cầu bảo đảm vai trò quản lý của Nhà nước, tôn trọng quyền sở hữu, quyền tài sản và quyền tự do kinh doanh của người dân, doanh nghiệp, đồng thời nâng cao tính minh bạch của thị trường vàng trong nước.