Nhiều ông lớn hạ mục tiêu lợi nhuận, trái ngược với CTCK dự đoán, vì đâu?

Thị trường chứng khoán năm 2026 đang chứng kiến một hiện tượng đáng chú ý khi nhiều doanh nghiệp niêm yết lớn đồng loạt công bố kế hoạch kinh doanh với thái độ cực kỳ thận trọng.

Tại các tài liệu phục vụ đại hội đồng cổ đông, những cái tên đầu ngành như Tập đoàn GELEX hay Vicostone đều đưa ra các chỉ số tài chính sụt giảm so với năm trước. Cụ thể, GELEX dù dự kiến doanh thu tăng trưởng hơn 13% nhưng lại đặt mục tiêu lợi nhuận trước thuế giảm gần 22%. Tương tự, Vicostone dự báo lợi nhuận sẽ rơi xuống mức thấp nhất trong vòng một thập kỷ qua do những biến động phức tạp của kinh tế thế giới và sự bão hòa của ngành vật liệu xây dựng. Làn sóng thận trọng này cũng lan rộng sang các doanh nghiệp ngành dầu khí, vận tải và nông nghiệp như GAS, PVT hay Nông nghiệp Hòa Phát với mức giảm lợi nhuận kỳ vọng dao động từ 10% đến hơn 30%.

Nhiều ông lớn hạ mục tiêu lợi nhuận, trái ngược với CTCK dự đoán, vì đâu?

Lý giải về xu hướng này, chuyên gia Nghiêm Sỹ Tiến từ Chứng khoán KBSV cho rằng đây thực chất là một chiến lược quản trị kỳ vọng thông minh trong bối cảnh vĩ mô còn nhiều bất ổn. Việc đặt ra một ngưỡng mục tiêu thấp giúp doanh nghiệp tạo ra "khoảng đệm" an toàn, đảm bảo tính khả thi và giữ vững uy tín với cổ đông nếu tình hình thị trường chuyển biến xấu. Đặc biệt đối với các doanh nghiệp dầu khí và vận tải, dù giá dầu cao có thể thúc đẩy doanh thu nhưng những rủi ro về đứt gãy chuỗi cung ứng tại Trung Đông và chi phí vận hành leo thang đang gây áp lực trực tiếp lên biên lợi nhuận ròng. Theo vị chuyên gia này, sự thận trọng là cần thiết khi các biến số về tỉ giá và lãi suất vẫn còn là những ẩn số khó đoán định trong tương lai gần.

Ở một góc nhìn lạc quan hơn, ông Vũ Thành Huy từ Công ty Đầu tư FinSuccess nhận định rằng bức tranh tăng trưởng tổng thể của thị trường vẫn rất khả quan. Ông nhấn mạnh rằng việc đặt kế hoạch thấp vốn là đặc thù của các doanh nghiệp có vốn nhà nước, trong khi khối tư nhân ở các ngành trọng điểm như ngân hàng, thép và bán lẻ vẫn đang đặt mục tiêu tăng trưởng mạnh mẽ từ 20% đến 42%. Điển hình là Hòa Phát, MBBank hay PNJ đều thể hiện sự tự tin lớn vào đà hồi phục của sức mua nội địa. Hơn nữa, sự thay đổi về cơ chế chính sách sau Nghị quyết 79 được kỳ vọng sẽ giúp các doanh nghiệp nhà nước trở nên linh hoạt hơn, từ đó tạo động lực thúc đẩy lợi nhuận toàn thị trường trong dài hạn.

Sự chênh lệch giữa mức dự báo tăng trưởng 15-20% của các công ty chứng khoán và kế hoạch khiêm tốn của doanh nghiệp thực chất phản ánh hai phương pháp tiếp cận khác biệt. Trong khi các định chế tài chính xây dựng mô hình dựa trên sự hồi phục kinh tế tổng thể và các dự án mới, thì doanh nghiệp lại lập kế hoạch dựa trên các kịch bản rủi ro cao nhất. Chuyên gia Nghiêm Sỹ Tiến khẳng định rằng con số kỳ vọng của thị trường hoàn toàn có cơ sở dựa trên nỗ lực tiết giảm chi phí của đơn vị sản xuất. Tuy nhiên, thị trường năm 2026 sẽ có sự phân hóa sâu sắc, dòng tiền sẽ chỉ tập trung vào những ngành nghề sở hữu câu chuyện tăng trưởng riêng biệt hoặc lợi thế cạnh tranh độc quyền thay vì một sự bùng nổ đồng loạt trên diện rộng.