Nhật Bản đổi cách cứu đồng yên?

Sự thay đổi trong cách tiếp cận này không chỉ làm gia tăng chi phí phòng ngừa rủi ro của các nhà đầu cơ, mà còn tạo ra những xung lực mới tác động trực tiếp đến dòng vốn toàn cầu và hoạt động của các doanh nghiệp xuất nhập khẩu.

Phiên giao dịch ngày 2/7 ghi nhận đồng yên tăng mạnh so với USD khi tỷ giá có thời điểm giảm xuống 161,115 JPY/USD, tương đương mức tăng gần 0,9% của đồng yên trước khi ổn định quanh 161,58 JPY/USD.

Động thái diễn ra chỉ vài ngày sau khi đồng tiền Nhật Bản rơi xuống vùng thấp nhất trong khoảng 40 năm, vượt mốc 162 JPY/USD. Tính từ đầu năm, đồng yên vẫn mất khoảng 3% giá trị so với đồng bạc xanh.

Bộ Tài chính Nhật Bản không xác nhận có can thiệp thị trường. Tuy nhiên, giới giao dịch cho rằng khả năng đã xuất hiện hoạt động "kiểm tra tỷ giá" (rate check) - bước đi thường được xem là tín hiệu chuẩn bị cho các đợt can thiệp ngoại hối.

Theo Reuters, giới chức Nhật Bản đang thay đổi cách tiếp cận. Thay vì nhiều lần phát tín hiệu hoặc đưa ra các "lằn ranh đỏ" về tỷ giá như trước, Tokyo được cho là muốn khiến thị trường khó đoán hơn, qua đó làm tăng chi phí đối với các quỹ đầu cơ đặt cược vào đà mất giá của đồng yên.

Can thiệp bằng tâm lý thay vì quy mô lớn?

Đáng chú ý, trong các tháng 4 và 5, Nhật Bản từng chi hơn 70 tỷ USD để bán USD mua vào đồng yên nhằm ổn định tỷ giá. Tuy nhiên, hiệu quả không kéo dài khi đồng yên nhanh chóng quay lại xu hướng giảm.

Chính vì vậy, nhiều chuyên gia cho rằng thay đổi chiến lược lần này mang tính tâm lý nhiều hơn là sử dụng nguồn lực tài chính quy mô lớn.

Theo các nhà phân tích, việc không công khai ngưỡng tỷ giá kích hoạt can thiệp có thể khiến các vị thế đầu cơ trở nên rủi ro hơn, từ đó góp phần hạn chế áp lực bán đồng yên ngay cả khi Nhật Bản chưa thực sự hành động.

Tuy nhiên, áp lực cơ bản vẫn chưa thay đổi khi khoảng cách lãi suất giữa Mỹ và Nhật Bản còn lớn. Thị trường vẫn kỳ vọng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) sẽ duy trì mặt bằng lãi suất cao, trong khi BOJ tiếp tục lộ trình thắt chặt rất thận trọng.

Tác động tới doanh nghiệp và thị trường tài chính

Đối với nền kinh tế Nhật Bản, đồng yên mạnh hơn có thể giúp giảm chi phí nhập khẩu năng lượng và nguyên liệu, góp phần hạ áp lực lạm phát nhập khẩu.

Ở chiều ngược lại, các tập đoàn xuất khẩu lớn trong lĩnh vực ô tô, điện tử và máy móc có thể đối mặt với áp lực khi doanh thu quy đổi từ nước ngoài sang đồng yên giảm nếu tỷ giá tiếp tục phục hồi.

Đối với thị trường tài chính toàn cầu, biến động của đồng yên luôn được theo dõi sát bởi đây là một trong những đồng tiền dự trữ lớn nhất thế giới. Nếu Tokyo thực sự chuyển sang chiến lược can thiệp linh hoạt và khó dự đoán hơn, biến động trên thị trường ngoại hối có thể gia tăng trong ngắn hạn, đặc biệt trong bối cảnh thanh khoản suy giảm trước kỳ nghỉ lễ tại Mỹ và nhà đầu tư chờ báo cáo việc làm quan trọng của nền kinh tế lớn nhất thế giới.

Dù vậy, nhiều chuyên gia cho rằng chỉ riêng hoạt động can thiệp sẽ khó đảo chiều xu hướng nếu chênh lệch lãi suất giữa Mỹ và Nhật Bản chưa thu hẹp đáng kể. Điều này đồng nghĩa diễn biến của đồng yên trong thời gian tới vẫn phụ thuộc nhiều vào chính sách tiền tệ của Fed và BOJ hơn là các biện pháp hỗ trợ ngắn hạn.