Mỹ rót gần 1,6 tỷ USD để xây dựng “lá chắn” đất hiếm, giảm phụ thuộc Trung Quốc

Chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump đang lên kế hoạch rót gần 1,6 tỷ USD vào USA Rare Earth – một doanh nghiệp khai thác và chế biến đất hiếm của Mỹ – trong nỗ lực mới nhất nhằm củng cố chuỗi cung ứng khoáng sản chiến lược và giảm sự phụ thuộc vào Trung Quốc.

Theo phóng viên TTXVN tại Washington, Bộ Thương mại Mỹ đã ban hành ý định thư, theo đó sẽ cung cấp cho USA Rare Earth khoản vay trị giá 1,3 tỷ USD cùng 277 triệu USD tiền tài trợ liên bang. Đổi lại, công ty sẽ phát hành cho Bộ Thương mại 16,1 triệu cổ phiếu phổ thông và 17,6 triệu chứng quyền.

Dựa trên hồ sơ nộp lên Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ (SEC), chính phủ Mỹ sẽ nắm giữ từ 8% đến 16% cổ phần của USA Rare Earth, tùy thuộc vào việc các chứng quyền có được thực hiện hay không. Ngoài nguồn vốn từ chính phủ, doanh nghiệp này cũng dự kiến huy động thêm khoảng 1,5 tỷ USD từ các nhà đầu tư tư nhân.

Mỹ rót gần 1,6 tỷ USD để xây dựng “lá chắn” đất hiếm, giảm phụ thuộc Trung Quốc

Thỏa thuận đề xuất vẫn phụ thuộc vào việc hoàn tất một số điều kiện nhất định, song đã tạo ra tác động tích cực ngay lập tức trên thị trường. Sau khi thông tin được công bố ngày 26/1, cổ phiếu của USA Rare Earth đã tăng hơn 20%.

Bà Barbara Humpton, Giám đốc điều hành USA Rare Earth, cho biết việc hợp tác với chính phủ Mỹ sẽ giúp công ty vươn lên trở thành một trong những doanh nghiệp dẫn đầu ngành đất hiếm trong nước, đồng thời đóng vai trò quan trọng trong chiến lược an ninh khoáng sản của Mỹ.

USA Rare Earth là cái tên mới nhất trong nhóm các doanh nghiệp khai khoáng được chính quyền Tổng thống Trump trực tiếp tham gia nắm giữ cổ phần, trong bối cảnh Washington đẩy mạnh xây dựng chuỗi cung ứng đất hiếm và khoáng sản thiết yếu của phương Tây nhằm giảm sự phụ thuộc vào Trung Quốc – quốc gia hiện đang chi phối phần lớn thị trường đất hiếm toàn cầu.

Đất hiếm là nhóm khoáng sản có vai trò đặc biệt quan trọng đối với các ngành công nghiệp chiến lược như quốc phòng, robot, xe điện và sản xuất chất bán dẫn.

Nguồn vốn từ chính phủ Mỹ sẽ được USA Rare Earth sử dụng để thúc đẩy hai dự án trọng điểm, gồm: xây dựng nhà máy sản xuất nam châm tại Stillwater (bang Oklahoma) và phát triển mỏ khai thác đất hiếm Round Top tại Sierra Blanca (bang Texas).

Theo Giám đốc Tài chính Rob Steele, Bộ Thương mại Mỹ dự kiến sẽ giải ngân nguồn vốn trong giai đoạn 2026–2028, gắn với các mốc tiến độ cụ thể trong kế hoạch kinh doanh của USA Rare Earth.

Động thái này được đánh giá là bước đi chiến lược của Washington trong việc “tái nội địa hóa” chuỗi cung ứng khoáng sản, qua đó tăng cường năng lực tự chủ về công nghệ và an ninh quốc gia trong dài hạn.