Lộ diện lực bán bí ẩn kéo vàng lao dốc

Bản chất của đợt bán tháo thảm khốc này không đến từ sự suy yếu nội tại của kim loại quý, mà là hệ quả từ hiệu ứng domino mang tên "áp lực bổ sung ký quỹ" đang càn quét các sàn chứng khoán thế giới.

Trong các giai đoạn bất ổn, vàng thường là điểm đến an toàn của dòng tiền. Thế nhưng lần này, khi xung đột Trung Đông leo thang và rủi ro toàn cầu gia tăng, kim loại quý lại chứng kiến đợt giảm mạnh, lùi về quanh ngưỡng 4.300 USD/ounce.

Theo các chuyên gia của WisdomTree và StoneX, nguyên nhân không nằm ở việc triển vọng vàng xấu đi mà xuất phát từ áp lực bổ sung ký quỹ (margin call) trên thị trường tài chính.

Khi chứng khoán đồng loạt lao dốc, các quỹ đầu tư sử dụng đòn bẩy buộc phải nhanh chóng huy động tiền mặt để đáp ứng yêu cầu từ các công ty môi giới. Trong hoàn cảnh đó, nhà đầu tư thường bán những tài sản dễ chuyển đổi nhất thành tiền và vàng trở thành mục tiêu hàng đầu.

Bà Rhona O'Connell, Trưởng bộ phận Phân tích thị trường của StoneX, cho rằng đợt giảm hiện tại phản ánh nhu cầu giải quyết áp lực thanh khoản hơn là sự thay đổi trong các yếu tố cơ bản hỗ trợ giá vàng.

Dòng tiền tiếp tục rời bỏ vàng

Áp lực còn đến từ các quỹ ETF vàng.

Dữ liệu mới nhất cho thấy SPDR Gold Shares - quỹ ETF vàng lớn nhất thế giới - đã bán khoảng 13 tấn vàng chỉ trong nửa tháng qua. Tính từ đầu năm, lượng bán ròng đã lên tới 45 tấn, kéo quy mô nắm giữ xuống mức thấp nhất kể từ tháng 10/2025.

Với giá trị danh mục khoảng 148 tỷ USD, động thái của SPDR luôn được xem là thước đo quan trọng phản ánh tâm lý nhà đầu tư trên thị trường vàng toàn cầu. Việc quỹ liên tục bán ra càng làm gia tăng áp lực giảm giá trong ngắn hạn.

Kịch bản từng xuất hiện nhiều lần

Thực tế, hiện tượng vàng giảm mạnh ngay khi khủng hoảng bùng phát không phải điều hiếm gặp.

Sau cú sập Black Monday năm 1987, vàng từng bị bán tháo mạnh khi nhà đầu tư tìm kiếm thanh khoản. Kịch bản tương tự cũng xuất hiện trong giai đoạn bong bóng dot-com vỡ, khủng hoảng nợ công châu Âu hay thời điểm chiến sự Nga - Ukraine bùng phát.

Điểm chung là vàng thường chịu áp lực trong giai đoạn đầu khi thị trường khát tiền mặt. Tuy nhiên, khi tâm lý hoảng loạn dịu bớt, vai trò trú ẩn của kim loại quý lại được đánh giá cao, kéo giá phục hồi.

Theo WisdomTree, áp lực ký quỹ có thể là nguyên nhân khiến vàng giảm trong ngắn hạn, nhưng chính những bất ổn địa chính trị và kinh tế lại trở thành động lực hỗ trợ giá về dài hạn.

Triển vọng vẫn chưa khép lại

Dù trải qua đợt điều chỉnh mạnh, nhiều chuyên gia vẫn duy trì quan điểm tích cực với vàng.

Ông Nitesh Shah, Trưởng bộ phận Nghiên cứu hàng hóa và kinh tế vĩ mô của WisdomTree, nhận định cú giảm hiện tại chủ yếu phản ánh áp lực thanh khoản tạm thời thay vì sự suy yếu của nền tảng thị trường.

Các rủi ro địa chính trị vẫn hiện hữu, trong khi bài toán thâm hụt ngân sách và thương mại của Mỹ tiếp tục gây áp lực lên đồng USD. Bên cạnh đó, nhiều ngân hàng trung ương, đặc biệt tại châu Á, vẫn duy trì hoạt động mua ròng vàng để đa dạng hóa dự trữ ngoại hối.

Đây được xem là nguồn cầu bền vững, tạo nền tảng hỗ trợ cho giá vàng trong trung và dài hạn.

Về kỹ thuật, giới phân tích đang theo dõi vùng hỗ trợ quanh 4.400 USD/ounce. Nếu áp lực bán do ký quỹ hạ nhiệt và dòng vốn ổn định trở lại, vàng hoàn toàn có thể bước vào một nhịp phục hồi mới.