#Chuyên gia

24HMONEY đã kiểm duyệt

Khảo sát tháng 4 New York Fed: Người Mỹ đang mất niềm tin — lạm phát và cả tương lai

44% người Mỹ nghĩ thất nghiệp sẽ tăng. Niềm tin tài chính cá nhân đang xấu đi. Khảo sát tháng 4 của Fed New York vừa công bố — và bức tranh nó vẽ ra không mấy dễ chịu.

Trong chính sách tiền tệ, có một nguyên tắc nền tảng mà Fed luôn theo dõi sát hơn cả chỉ số lạm phát thực tế: kỳ vọng lạm phát của người dân. Lý do đơn giản — nếu người ta tin rằng giá sẽ tăng, họ sẽ hành động theo cách khiến giá thực sự tăng. Công nhân đòi tăng lương. Doanh nghiệp tăng giá trước. Và lạm phát trở thành lời tiên tri tự ứng nghiệm.

Đó là lý do tại sao khảo sát hàng tháng về kỳ vọng tiêu dùng của Fed New York — vừa được công bố tuần này — là tài liệu mà cả Fed lẫn thị trường tài chính đọc rất kỹ. Và kết quả tháng 4 có một số chi tiết đáng chú ý.

Con Số Quan Trọng Nhất: 3,6% — Và Tại Sao Nó Đang Tăng

Người tiêu dùng Mỹ kỳ vọng lạm phát trong 12 tháng tới ở mức 3,6% — tăng từ 3,4% tháng trước. Kỳ vọng 3 năm và 5 năm giữ nguyên ở mức 3,1% và 3,0%.

Đọc bề mặt, có vẻ không có gì đáng lo: kỳ vọng dài hạn ổn định là tín hiệu tốt — nó cho thấy người dân chưa mất niềm tin vào khả năng kiểm soát lạm phát dài hạn của Fed. Đây là điều Fed đã chiến đấu để bảo vệ trong giai đoạn 2022–2024, và cho đến nay vẫn đang giữ được.

Nhưng kỳ vọng ngắn hạn tăng là dấu hiệu cần theo dõi — và nguyên nhân trực tiếp không khó đoán: xăng dầu.

Xăng tại Mỹ tuần này vượt 4,50 USD/gallon lần đầu tiên kể từ tháng 7/2022, theo dữ liệu của Hiệp hội Ô tô Mỹ (AAA). Đây là hệ quả trực tiếp của việc đóng cửa Eo biển Hormuz sau cuộc chiến Iran — và người tiêu dùng Mỹ đang cảm nhận điều đó mỗi lần ra trạm bơm.

Điều thú vị: dù xăng đang tăng mạnh, người tiêu dùng chỉ kỳ vọng xăng tăng thêm 5,1% trong năm tới — giảm mạnh từ mức 9,4% của tháng 3. Điều này gợi ý nhiều người đang kỳ vọng khủng hoảng Hormuz sẽ được giải quyết và giá xăng sẽ hạ dần — một giả định lạc quan mà thị trường kỳ hạn chưa hoàn toàn xác nhận.

Bức Tranh Tài Chính Cá Nhân: Ngày Càng U Ám

Ngoài lạm phát, khảo sát còn tiết lộ những điểm đáng lo hơn về tâm lý tài chính của người Mỹ.

Tin tích cực duy nhất: tỷ lệ người nghĩ mình sẽ tìm được việc mới nếu mất việc có tăng nhẹ. Và theo dữ liệu ADP tuần này, các doanh nghiệp Mỹ đã tuyển dụng thêm 109.000 người trong tháng 4 — mức cao nhất trong hơn một năm. Báo cáo việc làm chính thức từ Bộ Lao động sẽ được công bố thứ Sáu này và sẽ cho bức tranh đầy đủ hơn.

Tại Sao Fed Đang Ở Vị Trí Khó Xử

Kết hợp tất cả lại, bức tranh mà khảo sát này vẽ ra là thách thức kinh điển mà Fed không muốn đối mặt: người tiêu dùng vừa lo lạm phát tăng, vừa lo thị trường lao động xấu đi.

Nếu chỉ có lạm phát tăng: Fed tăng lãi suất. Nếu chỉ có thị trường lao động yếu: Fed giảm lãi suất. Khi cả hai cùng xấu đi cùng một lúc: Fed... ngồi yên và cầu nguyện.

Đây là lý do tại sao tuần trước, Fed giữ nguyên lãi suất trong khi ba thành viên FOMC bất đồng ngay cả về cách diễn đạt thông cáo — không ai dám cam kết hướng đi rõ ràng khi dữ liệu đang phát tín hiệu mâu thuẫn như vậy.

Kỳ vọng dài hạn ổn định là lý do Fed có thể giữ thái độ "chờ và xem" hiện tại. Nhưng nếu kỳ vọng 3 năm và 5 năm bắt đầu leo lên — đó sẽ là tín hiệu khẩn cấp buộc Fed phải hành động, bất kể thị trường lao động đang ra sao.

Chuyện Không Chỉ Của Người Mỹ

Với nhà đầu tư Việt Nam, khảo sát kỳ vọng tiêu dùng Mỹ ảnh hưởng qua kênh rất cụ thể: hành vi của Fed.

Khi kỳ vọng lạm phát Mỹ tăng, khả năng Fed cắt giảm lãi suất trong năm 2026 giảm xuống. Điều đó giữ USD mạnh và lợi suất trái phiếu Mỹ cao — tạo áp lực tỷ giá và cạnh tranh dòng vốn với các thị trường mới nổi như Việt Nam.

Ngược lại, nếu thị trường lao động xấu đi nhanh hơn kỳ vọng — như tín hiệu từ khảo sát này gợi ý — và lạm phát được kiểm soát, Fed có thể buộc phải cắt giảm sớm hơn để hỗ trợ tăng trưởng. Đó lại là kịch bản tốt cho dòng vốn vào thị trường mới nổi.

Hai tín hiệu mâu thuẫn. Hai kịch bản hoàn toàn khác nhau. Và bản báo cáo việc làm thứ Sáu này sẽ là dữ liệu tiếp theo để thị trường nghiêng về phía nào.

Đây chính xác là lý do tại sao những con số tưởng chừng khô khan từ một khảo sát tiêu dùng hàng tháng lại có khả năng di chuyển cả thị trường chứng khoán, trái phiếu và tỷ giá toàn cầu trong vài giờ đồng hồ.

Bạn đang định giá danh mục của mình theo kịch bản nào cho Fed nửa cuối 2026 — cắt giảm lãi suất vì kinh tế yếu, hay giữ cao vì lạm phát chưa thuần phục? Chia sẻ góc nhìn bên dưới.

Bài viết tổng hợp và phân tích dựa trên khảo sát Consumer Expectations của Fed New York (tháng 4/2026) và dữ liệu AAA, ADP Research. Bài viết mang tính tham khảo, không phải khuyến nghị đầu tư.

------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Thị trường hàng hóa phái sinh là nơi giao dịch các hợp đồng dựa trên giá trị của các loại hàng hóa cơ bản như nông sản, năng lượng, kim loại, và nguyên liệu công nghiệp. Đây là công cụ giúp doanh nghiệp và nhà đầu tư quản lý rủi ro biến động giá, đồng thời tạo cơ hội sinh lời từ sự chênh lệch giá trong tương lai. Với sự phát triển của công nghệ và hội nhập kinh tế, thị trường này ngày càng thu hút sự quan tâm nhờ tính thanh khoản cao và khả năng đa dạng hóa danh mục đầu tư. NĐT quan tâm liên hệ với tôi cũng như tham gia nhóm cộng đồng qua thông tin trên trang cá nhân.